ในการเลือกตั้งครั้งนี้ ทีม Vote62 ซึ่งประกอบด้วย iLaw, Opendream และ Rocket Media Lab ร่วมกับ We Watch ได้เชิญชวนประชาชนร่วมเป็นผู้สังเกตการณ์การเลือกตั้ง เพื่อช่วยกันติดตามความโปร่งใสของกระบวนการเลือกตั้งท้องถิ่นทั้งสองพื้นที่

การสังเกตการณ์ครั้งนี้มีทั้งสิ่งที่ประสบความสำเร็จและความท้าทาย แต่ทุกครั้งที่ได้เฝ้าสังเกตและตรวจสอบกระบวนการเลือกตั้ง ก็ทำให้เราได้เรียนรู้บทเรียนใหม่ๆ ที่จะนำไปสู่การพัฒนาการจัดการเลือกตั้งและการสังเกตการณ์ในอนาคต

อาสาสมัครกรุงเทพฯ กระจายใน 265 หน่วย คิดเป็น 4%

ในกรุงเทพฯ อาสาสมัครที่รายงานข้อมูลผ่านแพลตฟอร์ม Vote62 กระจายตัวอยู่ในหน่วยเลือกตั้ง 265 หน่วย จากทั้งหมด 6,629 หน่วย หรือคิดเป็นประมาณ 4% ของหน่วยเลือกตั้งทั้งหมด

แม้สัดส่วนผู้สังเกตการณ์จะครอบคลุมเพียงร้อยละ 4 ของหน่วยเลือกตั้ง แต่เมื่อพิจารณาบริบทที่การเลือกตั้งท้องถิ่นครั้งนี้ไม่ได้มีการแข่งขันเข้มข้นเท่าการเลือกตั้งระดับชาติ กระแสความตื่นตัวก่อนวันออกเสียงมีน้อย และการจัดการเลือกตั้งเป็นไปโดยเรียบร้อย จำนวนผู้สังเกตการณ์ที่ไปช่วยกันทำหน้าที่ทุกคนสะท้อนให้เห็นว่า ยังมีประชาชนที่พร้อมติดตามตรวจสอบการเลือกตั้งอย่างต่อเนื่อง โดยไม่จำเป็นต้องรอให้เกิดสถานการณ์วิกฤตหรือข้อถกเถียงทางการเมืองจึงจะเข้ามามีส่วนร่วม

อาสาสมัครกระจายตัวอยู่ใน 43 เขต จากทั้งหมด 50 เขตของกรุงเทพมหานคร โดย 10 เขตที่มีผู้สังเกตการณ์มากที่สุด ได้แก่

1. ดอนเมือง 42 หน่วย
2. สายไหม 19 หน่วย
3. วัฒนา 17 หน่วย
4. ทวีวัฒนา 16 หน่วย
5. ทุ่งครุ 13 หน่วย
6. ห้วยขวาง 11 หน่วย
7. จตุจักร 10 หน่วย
8. บางซื่อ 10 หน่วย
9. หลักสี่ 9 หน่วย
10. พระโขนง 8 หน่วย

ส่วนเขตที่ไม่มีผู้สังเกตการณ์ส่งภาพถ่ายรายงานเข้ามาในระบบของเว็บไซต์ Vote62.com มี 7 เขต ได้แก่ ดุสิต สัมพันธวงศ์ ปทุมวัน ตลิ่งชัน บางขุนเทียน สะพานสูง และประเวศ

พัทยามีอาสาสมัครครบทั้ง 113 หน่วยเลือกตั้ง

สำหรับการเลือกตั้งเมืองพัทยา ทีมงาน iLaw และ We Watch ได้วางแผนจัดอาสาสมัครให้ครอบคลุมทุกหน่วยเลือกตั้งทั้ง 113 หน่วย โดยอาสาสมัครส่วนใหญ่เดินทางจากกรุงเทพมหานครไปปฏิบัติหน้าที่ และมีการจัดระบบแบ่งหน้าที่ความรับผิดชอบด้วยกันเพื่อให้มีกำลังคนครอบคลุมได้ทั้งหมด

ผลจากการมีผู้สังเกตการณ์ครบทุกหน่วย ทำให้หลังปิดหีบเลือกตั้งสามารถรวบรวมและสรุปผลคะแนนได้ตั้งแต่เวลาประมาณ 21.15 น. ระหว่างการรายงานข้อมูลพบข้อผิดพลาด (อ่านเพิ่มที่ https://www.ilaw.or.th/articles/58411) จากการนับและการบันทึกคะแนนในบางหน่วย ซึ่งเป็นความคลาดเคลื่อนที่เกิดขึ้นโดยไม่เจตนา ส่วนใหญ่ผู้สังเกตการณ์สามารถทักท้วงได้ทันเวลา และกรรมการประจำหน่วยเลือกตั้ง (กปน.) ได้ตรวจสอบและแก้ไขข้อมูลก่อนประกาศผล ทำให้กระบวนการโดยรวมเป็นไปอย่างรวดเร็วและเรียบร้อย

บทเรียนและข้อเสนอเพื่อพัฒนาการจัดการเลือกตั้ง

จากบทเรียนในครั้งนี้พบแง่มุมที่น่าสนใจ และสามารถนำเป็นบทเรียนไปสู่การออกแบบการวางแผนสังเกตการณ์การเลือกตั้ง รวมถึงข้อเสนอต่อหน่วยงานที่มีหน้าที่โดยตรงต่อการจัดการการเลือกตั้งอย่าง กกต. และหน่วยงานท้องถิ่น ดังนี้

ใบขีดคะแนนคือข้อมูลสำคัญที่สุดในการตรวจสอบผลเลือกตั้ง

ระหว่างการนับคะแนน เจ้าหน้าที่จะเปิดบัตรเลือกตั้งทีละใบ ขานหมายเลขผู้สมัคร และบันทึกคะแนนลงในใบขีดคะแนนด้วยวิธีขีดนับ ก่อนจะรวมคะแนนและบันทึกลงในใบรวมคะแนน

จากการสังเกตการณ์ครั้งนี้พบว่า ขั้นตอนที่มีโอกาสเกิดความผิดพลาดมากที่สุด คือการถ่ายโอนข้อมูล (อ่านเพิ่มที่ https://www.ilaw.or.th/articles/58411) จากใบขีดคะแนน (แบบ 5/6 สำหรับการเลือกตั้งท้องถิ่น และแบบ 5/11 สำหรับการเลือกตั้งสส.) ไปยังใบรวมคะแนน (แบบ 5/7 และแบบ 5/18 ตามลำดับ)

ในกรณีของเมืองพัทยา พบความคลาดเคลื่อนในขั้นตอนนี้หลายกรณี แม้ทั้งหมดจะเป็นความผิดพลาดที่ไม่ได้เกิดจากเจตนา และไม่ทำให้เปลี่ยนแปลงผลการเลือกตั้ง เมื่อผู้สังเกตการณ์สามารถทักท้วง และกรรมการประจำหน่วยเลือกตั้งได้แก้ไขข้อมูลให้ถูกต้องทันที แต่ก็ยังมีบางหน่วยที่ทักท้วงไม่ทันและไม่ได้รับการแก้ไข

ควรบันทึกวิดีโอการนับคะแนนตั้งแต่ต้นจนจบ

หลักฐานที่เป็นไฟล์วิดีโอเหล่านี้ก็มีความสำคัญ หากเกิดข้อสงสัยหรือข้อโต้แย้งภายหลังว่าการนับคะแนนไม่ถูกต้อง หรือไม่สุจริตเป็นธรรม ภาพบันทึกจะเป็นหลักฐานที่ช่วยตรวจสอบข้อเท็จจริง ลดข้อขัดแย้ง และเสริมสร้างความเชื่อมั่นต่อกระบวนการเลือกตั้งได้

ทุกวันนี้มีประชาชนจำนวนหนึ่งที่ตั้งกล้องถ่ายทอดสดการนับคะแนนทางเฟซบุ๊ก ยูทูป หรือติ๊กต่อกอยู่แล้ว จึงไม่เป็นการยากเกินไปหากกกต. จะสนับสนุนกิจกรรมนี้และจัดเตรียมงบประมาณเพื่อสร้างระบบการบันทึกวิดีโอเองทุกหน่วย เพื่อยืนยันความถูกต้องและลดปัญหาข้อโต้แย้งในภายหลัง

กรรมการประจำหน่วยเลือกตั้งทำงานต่อเนื่องเป็นเวลานานเกินไป

จากการสังเกตการณ์ทั้งในการเลือกตั้งครั้งนี้และการเลือกตั้งที่ผ่านมา พบว่า กรรมการประจำหน่วยเลือกตั้งต้องเริ่มปฏิบัติหน้าที่ตั้งแต่ช่วงเช้า และทำงานต่อเนื่องจนเสร็จสิ้นการนับคะแนนและจัดทำเอกสารในช่วงค่ำ รวมระยะเวลามากกว่า 12 ชั่วโมง

ช่วงเวลาที่ต้องใช้ความละเอียดและสมาธิมากที่สุด คือการนับคะแนนและการจัดทำเอกสาร กลับเป็นช่วงที่เจ้าหน้าที่มีความอ่อนล้าสะสมจากการทำงานตลอดทั้งวัน และเป็นช่วงเวลาค่ำที่แสงสว่างลดลง ซึ่งอาจเพิ่มความเสี่ยงต่อความผิดพลาดที่ไม่ได้เกิดจากเจตนา

ในระยะยาว หน่วยงานที่รับผิดชอบควรพิจารณาปรับรูปแบบการปฏิบัติงาน เช่น ออกแบบระบบการทำงานใหม่ หรือแบ่งกำลังเจ้าหน้าที่เป็นผลัด เพื่อลดภาระงานต่อเนื่องและรักษาประสิทธิภาพของการปฏิบัติหน้าที่

Vote62 ขอขอบคุณอาสาสมัครทุกคนที่ร่วมเป็นผู้สังเกตการณ์การเลือกตั้ง และร่วมส่งข้อมูลจากพื้นที่ต่างๆ

ทุกการสังเกตการณ์ ทุกการรายงานข้อมูล และทุกการตั้งคำถาม ล้วนมีส่วนช่วยทำให้กระบวนการเลือกตั้งมีความโปร่งใสมากขึ้น พร้อมทั้งสร้างบทเรียนสำคัญที่จะนำไปสู่การพัฒนาการเลือกตั้งในอนาคต

The post  Vote62 ขอบคุณประชาชนที่ร่วมสังเกตการณ์การเลือกตั้งชวนคุยกันถึงบทเรียนที่เราได้รับจากเลือกตั้ง กรุงเทพฯ – พัทยา appeared first on Rocket Media Lab.

จากกรณีอาสารายงานปัญหาและความผิดปกติเข้ามาใน Vote62 ทั้งสิ้น 5,168 ราย โดยการรายงานปัญหามาจากสองส่วนคือการรายงานจากหน้าหน่วยและการรายงานปัญหาที่พบจากภาพกระดาน ในส่วนการรายงานปัญหาจากหน้าหน่วย เมื่อคัดกรองตรวจสอบแล้ว มี 2,787 ราย จังหวัดที่มีผู้รายงานปัญหาและความผิดปกติเข้ามามากที่สุด ส่วนใหญ่เป็นจังหวัดใหญ่ เช่น กรุงเทพมหานคร ชลบุรี นนทบุรี สมุทรปราการ ปทุมธานี เชียงใหม่ นครราชสีมา นครปฐม พระนครศรีอยุธยา และขอนแก่น  

พบปัญหาหลัก 3 ประเด็นคือ หนึ่ง รายงานปัญหาและความผิดปกติในขั้นตอนการนับคะแนน 1,154 รายการ โดย 887 รายการเป็นปัญหากระบวนการ เช่น ขั้นตอนนับคะแนนไม่โปร่งใส/กีดกันสังเกตการณ์ จุดนับคะแนนมืดเกินไป/แสงไม่เพียงพอ การเก็บผลคะแนนเร็วเดินไป ไม่ติดประกาศผลหน้าหน่วย และไม่แสดงบัตรเสียให้ตรวจสอบ ห้ามถ่ายภาพหรือวิดีโอ ขณะที่มีรายงานว่า บัตรเสียถูกขานหรือนับเป็นบัตรดี/ บัตรดีถูกขานหรือนับเป็นบัตรเสีย รวม 98 รายการ และขีดนับผิด/ทำเครื่องหมายในตารางนับผิด/ ขานตัวเลขคะแนนผิด 91 รายการ รวมคะแนนผิด 78 รายการ

สอง มีรายงานถึงกรณีที่เจ้าหน้าที่ไม่ทำตามขั้นตอน 664 รายการ เช่น ไม่เขียนลำดับตามบัญชีผู้มีสิทธิเลือกตั้ง ไม่เซ็นชื่อที่ต้นขั้วบัตร ไม่ได้ให้ผู้มีสิทธิเซ็นชื่อที่ต้นขั้วบัตร เขียนลำดับผิด โดยจำนวนมากแม้มีการทักท้วงแล้ว แต่เจ้าหน้าที่ระบุว่าไม่จำเป็นต้องเขียนลำดับ โดยกรณีที่มีรายงานเข้ามามากเกิดกับบัตรประชามติ ขณะที่มีบางรายเล่าว่า เจ้าหน้าที่เซ็นชื่อเฉพาะต้นขั้วบัตรประชามติ ส่วนบัตรเลือกตั้งไม่ได้เซ็น โดยให้เหตุผลว่าเนื่องจากคนเยอะจึงจะมาเซ็นตามทีหลัง นอกจากนี้ยังพบกรณีอื่นๆ เช่น การไม่ตรวจบัตรประชาชน ไม่เซ็นชื่อลงบนต้นขั้ว ไม่ได้ให้ผู้ใช้สิทธิเซ็นชื่อบนต้นขั้ว ฉีกติดชื่อมาด้วย หรือฉีกไม่ตามรอยประ  

และสาม ในส่วนที่เกี่ยวข้องกับการออกเสียงประชามติรัฐธรรมนูญ มีการรายงานเข้ามา 585 ราย โดยมีการแจ้งปัญหาและความผิดปกติ 56 รายการ ที่จัดอยู่ในหมวดเจ้าหน้าที่ประพฤติมิชอบ/ลำเอียง/ใช้อำนาจมิชอบ ในจำนวนนี้ที่พบมากคือ เจ้าหน้าที่ประจำหน่วยชี้นำให้กาไม่เห็นชอบ หรือไม่ให้ข้อมูลว่ามีการประชามติ ให้ข้อมูลผิด เช่นให้ทำเครื่องหมายถูกหากต้องการกาเห็นชอบโดยอ้างว่าได้รับการอบรมมา หรือบอกว่าหากไม่มีความรู้ให้กลับได้เลย

นอกจากนี้ ยังพบรายงาน “จดหมายผิดซอง” ซึ่งสอดคล้องกับที่ Vote62 เคยตั้งข้อสังเกตไปก่อนหน้าเรื่องปัญหาเลข 4 หลักในการเลือกตั้งล่วงหน้าซึ่งมีการกรอกเลขผิดแต่ กกต. ออกมาแถลงข่าวจะแก้ไขปัญหาได้ โดยมีอาสาสมัครรายงานเข้ามาว่า ในการนับคะแนนเลือกตั้งล่วงหน้านอกเขตที่ จ.ราชบุรี พบว่า มีบัตรเสีย 1 ใบเพราะลงคะแนนให้กับเบอร์ 9 ทั้งที่อำเภอดำเนินสะดวก มีแค่ 8 เบอร์ 

กรณีตัวอย่าง

การนับคะแนน

ประชาชนทักท้วงแล้วไม่เป็นผล

กรุงเทพฯ เขต 6 ดินแดง หน่วยเลือกตั้งที่ 78 เจ้าหน้าที่ยืนยันว่าบัตรที่ขีดกากบาทเกินเส้นกรอบมา แม้ไม่ทะลุช่องอื่น ก็ถือเป็นบัตรเสีย เพราะตอนอบรมมา เส้นจะต้องอยู่ในกรอบเท่านั้น จึงกลายเป็นว่า เกินมานิดหน่อยหรือมีเศษปากกาเผลอจิ้มไปจุดอื่นในหน้ากระดาษเพิ่มด้วยก็จะเป็นบัตรเสียทั้งหมด ทำให้หน่วยนี้มีบัตรเสียสูงถึง 27 ใบ

ประชาชนทักท้วงได้ผล

กรุงเทพมหานคร เขต 30 บางแค หน่วยเลือกตั้งที่ 23 อาสาสมัครรายงานว่า มีบัตรจำนวนหนึ่งที่กากบาทไม่เรียบ เจ้าหน้าที่พยายามกาให้เป็นบัตรเสีย เมื่อประชาชนทักท้วง เจ้าหน้าที่ก็นำเอกสารที่ตนเองอบรมมาให้ดู ซึ่งตัวอย่างภาพในคู่มือไม่ตรงกับรูปที่อยู่บนเสื้อของเลขาธิการกกต. อีกทั้งกากบาทบนบัตรก็ไม่ตรงกับบัตรเสียในตัวอย่างเช่นกัน ประชาชนที่สังเกตการณ์จึงอ้างอิงจากรูปเสื้อของเลขาธิการ กกต. เจ้าหน้าที่จึงยอมแก้บัตรเสียให้เป็นบัตรดี

ร้อยเอ็ด เขต 1 ตำบลในเมือง หน่วยเลือกตั้งที่ 23 อาสาสมัคร vote62 ให้ข้อมูลว่า เจ้าหน้าที่ไม่บอกเหตุผลของบัตรเสีย

การไม่เขียนลำดับเลขบนต้นขั้วบัตรลงคะแนน

กรุงเทพมหานคร เขต 19 เขตสะพานสูง แขวงราษฎร์พัฒนา หน่วยเลือกตั้งที่ 39 โรงเรียนสุเหร่าซีรอ อาสาระบุว่า เซ็นชื่อรับใบและในใบประชามติแล้วและทักท้วงเจ้าหน้าที่หน้าคูหาว่าทำไมไม่ใส่ลำดับเลขที่แต่เจ้าหน้าที่บอกว่า “ไม่จำเป็นต้องใส่” ทั้งที่ใบเลือก สส.เขตกับพรรค เจ้าหน้าที่ก็กรอกเลขให้ปกติ

นนทบุรี เขต 4 อำเภอปากเกร็ด ตำบลคลองเกลือ หน่วยเลือกตั้งที่ 115 บริเวณสนามเด็กเล่นพงษ์เพชร (ม.สหกรณ์การบินไทย ซอยการบินไทย) อาสารายงานว่า เจ้าหน้าที่ไม่ใส่เลขลำดับผู้มีสิทธิ ที่ต้นขั้วใบลงประชามติ ให้เซ็นเฉยๆ ไม่ลงเลข ทักท้วงเจ้าหน้าที่ที่ใส่ชุดข้าราชการแล้ว แต่ได้รับแจ้งว่าไม่ต้องเขียนก็ได้  

นอกจากนี้การไม่เขียนลำดับนี้ พบใน มหาสารคาม ปทุมธานี อุทัยธานี นครนายก กาญจนบุรี สุพรรณบุรี ราชบุรี สมุทรปราการ นครปฐม ตลอดจนสุราษฎร์ธานี 

การชี้นำประชามติ

ลพบุรี เขต 1 อำเภอเมืองลพบุรี ตำบลกกโก หน่วยเลือกตั้งที่ 2 โรงเรียนวัดดงน้อย(อาคารเรียน) อาสาระบุว่า เวลาประมาณ 8.20 น. มีผู้ชายที่ติดบัตรเป็นผู้ควบคุมหน่วยเลือกตั้งมีการแจ้งว่าให้กาเครื่องหมายถูกในบัตรประชามติได้แจ้งกับข้าราชการที่ควบคุมหน่วยเลือกตั้งแล้วมีการเรียกผู้ชายคนนั้นมาตักเตือนเจ้าหน้าที่ชี้นำ

นครปฐม เขต 6 อำเภอสามพราน ตำบลไร่ขิง หน่วยเลือกตั้งที่ 18 หอประชุมอาคารอเนกประสงค์ โรงเรียนวัดท่าพูด (นครผลประชานุกูล) มีรายงานว่า มีคุณลุงต่อแถวรอเลือกตั้งอยู่ด้านหน้า เดินออกไปถามเจ้าหน้าที่เกี่ยวกับประชามติ ไม่ได้ยินแน่ชัดว่าถามว่าอะไร แต่ได้ยินที่เจ้าหน้าที่พูดว่า ถ้าไม่รู้จะกาอะไร กาไม่เห็นชอบก็ได้ เช่นเดียวกับที่นครพนม เขต 1 อำเภอศรีสงคราม ตำบลนาเดื่อ หน่วยเลือกตั้งที่ 9 ที่มีรายงานว่า กปน.ใช้คำถามชี้นำให้ผู้ลงเสียงประชามติให้ไม่เห็นชอบ รวมถึงบอกว่าไม่ต้องลงก็ได้  

ไม่เซ็นต้นขั้ว

เชียงใหม่ เขต 2  ตำบลท่าวังตาล หน่วยเลือกตั้งที่ 18 เจ้าหน้าที่ไม่เซ็นต้นขั้วบัตรออกเสียงประชามติในฝั่งของเจ้าหน้าที่ ให้ประชาชนเซ็นฝั่งเดียว

เช่นเดียวกับ สงขลา เขต 2 หาดใหญ่ หน่วยเลือกตั้งที่ 26 ที่กรรมการไม่เซ็นต้นขั้วบัตรเลือกตั้งสส.แบบเขต แม้จะประชาชนจะทักท้วงแล้วก็ตาม ส่วนศรีสะเกษ เขต 1 ตำบลเมืองเหนือ หน่วยเลือกตั้งที่ 11 อาสาสมัครรายงานว่า กปน. ให้รับบัตรลงประชามติ แต่ไม่เซ็นต้นขั้ว ทักท้วงแล้วก็ได้รับคำตอบว่า “เดี๋ยวเจ้าหน้าที่เซ็นต์ย้อนหลัง”

การลงคะแนนไม่ลับ

มีกล้องวงจรปิด

พระนครศรีอยุธยา เขต 1  อำเภอพระนครศรีอยุธยา ตำบลปากราน หน่วยเลือกตั้งที่ 4 อาสาสมัคร vote62 รายงานว่า มีกล้องวงจรปิดอยู่หลังคูหาเลือกตั้ง

สุพรรณบุรี เขต 2 ตำบลบางตาเถร หน่วยเลือกตั้งที่ 17 ศาลากลางหมู่บ้าน หมู่ที่ 15 อาสาสมัคร vote62 รายงานว่ามี ผู้หญิงคล้ายจะเป็นเจ้าหน้าที่หน่วย มานั่งดูผู้ลงคะแนนด้านหลังคูหา โดยนั่งห่างจากคูหาไม่เกิน 50 เซนติเมตร

การนับคะแนนไม่เปิดเผย

ตรัง เขต 1 ตำบลควนปริง หน่วยเลือกตั้งที่ 6 อาสาสมัคร vote62ให้ข้อมูลว่า เจ้าหน้าที่ไม่อนุญาตให้เข้าไปดูการนับคะแนนด้านใน

ขอนแก่น เขต 10 ตำบลหนองสองห้อง หน่วยเลือกตั้งที่ 7  อาสาสมัคร vote62 รายงานว่า เจ้าหน้าที่นับคะแนนโดยไม่ขานให้ประชาชนฟัง และรอเวลาจนถึง  นับคะแนนรอจนเวลา 02.00 น. ของวันถัดไปจึงเริ่มดำเนินการรวมและเขียนคะแนนกันเอง โดยไล่ประชาชนออกจากบริเวณที่มีการนับคะแนน

เจ้าหน้าที่ไม่ให้ประชาชนถ่ายรูปหรือถ่ายวิดีโอระหว่างนับคะแนน และข่มขู่

เชียงใหม่ เขต 1 ตำบลช้างคลาน หน่วยเลือกตั้งที่ 53 อาสาสมัคร vote62 รายงานว่า เจ้าหน้าที่ประจำหน่วยไม่ให้ถ่ายรูป และข่มขู่ว่า “ถ่ายอะไรเยอะแยะ เดี๋ยวจะให้ลบให้หมด” นอกจากนี้ขณะที่จะถ่ายใบ  ส.ส.5/18  เจ้าหน้าที่อ้างว่าต้องมี บัตรแต่งตั้งคณะกรรมการสังกัดพรรคการเมือง ถึงจะให้ดูได้ ไม่เช่นนั้นจะผิดกฎหมาย เมื่อถามว่าผิดกฎหมายข้อใด เจ้าหน้าที่ตอบไม่ได้และสั่งให้ลบรูปให้หมด

สงขลา เขต 2 หาดใหญ่ หน่วยเลือกตั้งที่ 101 อาสาสมัคร vote62 ให้ข้อมูลว่า ประธานกรรมการหน่วยไม่อนุญาตให้ถ่ายรูป โดยอ้างเหตุผลว่า ผิดกฎหมายคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล และพ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ฯ พร้อมกับสั่งให้เจ้าหน้าที่รักษาความปลอดภัยมาลบคลิป

กรุงเทพฯ เขต 10  สีกัน หน่วยเลือกตั้งที่ 36 อาสาสมัคร vote62 ถูกเจ้าหน้าที่แจ้งตำรวจว่า ห้ามถ่ายคลิปการทำงานของเจ้าหน้าที่ มีตำรวจ 3 ชุดมาที่หน่วยเลือกตั้ง 5-6 นาย

นครพนม เขต 2 ตำบลท่าค้อ หน่วยเลือกตั้งที่ 5  อาสาสมัคร vote62 รายงานว่า เจ้าหน้าที่เตือนว่าไม่ให้ถ่ายภาพใบขีดคะแนนที่นับแล้ว พร้อมกับบอกว่าจะให้เจ้าหน้าที่มาลงโทษและสั่งให้ลบรูปทันที ทั้งนี้น่าสงสัยว่า เหตุใดจึงมีบางคนที่เจ้าหน้าที่อนุญาตให้เข้าไปในพื้นที่นับคะแนนและถ่ายรูปได้

เจ้าหน้าที่ไม่ให้ถ่ายรูปใบสรุปคะแนน และเก็บข้อมูลระบุตัวตนของอาสาสมัคร

ชัยภูมิ เขต 5 อาสาสมัคร vote62 ถูกเจ้าหน้าที่เสนอให้แอดไลน์เพื่อรับส่งรูปผลการนับคะแนน และเรียกขอดูบัตรประชาชนของอาสาสมัครด้วย 

สุโขทัย เขต 1 ตำบลธานี หน่วยเลือกตั้งที่ 3 ระหว่างการนับคะแนน ซึ่งประชาชนทักท้วง เจ้าหน้าที่ตำรวจประจำหน่วยถ่ายรูปและคลิปวิดีโออาสาประชาชนที่ทักท้วงและอาสามาดูการนับคะแนนไว้ ทำให้รู้สึกไม่ปลอดภัย

กาฬสินธุ์ เขต 1 ตำบลเหนือ หน่วยเลือกตั้งที่ 13 อาสาสมัคร vote62 ถูกเจ้าหน้าที่ห้ามไม่ให้ถ่ายรูปผลคะแนน หลังจากนับเสร็จแล้ว

เจ้าหน้าที่ไม่แสดงบัตรเลือกตั้งระหว่างการนับคะแนน

อาสาสมัครจากหลายหน่วยเลือกตั้ง เช่น ร้อยเอ็ด เขต 1 ตำบลในเมือง หน่วยเลือกตั้งที่ 23, จังหวัดสิงห์บุรี เขต1 ตำบลถอนสมอ หน่วยเลือกตั้งที่ 2, จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เขต 1 ตำบลไผ่ลิง หน่วยเลือกตั้งที่ 4 รายงานว่า เจ้าหน้าที่ไม่แสดงบัตรเลือกตั้งให้ประชาชนดูว่า กาหมายเลขใด บางหน่วยเจ้าหน้าที่แสดงความไม่พอใจเมื่อถูกทักท้วง เช่น  จังหวัดนครปฐม เขต 2 ตำบลพระปฐมเจดีย์ หน่วยเลือกตั้งที่ 12

ยังมีกรณีที่กรรมการขานคะแนนเสียงเบา และพยายามกั้นไม่ให้ประชาชนเห็นใบคะแนน ซึ่งมีรายงานจากอาสาสมัครที่กาฬสินธุ์ เขต 1 ตำบลเหนือ หน่วยเลือกตั้งที่ 13

นอกจากนี้ยังมีกรณีที่เจ้าหน้าที่ประจำหน่วย ที่สุพรรณบุรี เขต 1 ตำบลรั้วใหญ่ แจ้งว่า กรรมการนับคะแนนไม่เปิดบัตรเลือกตั้งให้ดู ในบัตรกาเลขหนึ่ง (46) แต่คนขานอีกเลขหนึ่ง (37) แม้จะมีกรรมการคัดค้าน 1 คน ก็ไม่ได้รับการแก้ไขและมีการย้ายกรรมการคนนี้ไปตำแหน่งอื่น เมื่อทักท้วง ก็ถูกต่อว่าให้เงียบ เนื่องจากไม่มีประชาชนสังเกตการณ์จึงไม่มีการทักท้วง

กระดาษนับคะแนนซ้อนทับกัน/ไม่เขียนรายละเอียดหน่วย

นนทบุรี เขต 1 ตำบลบางเขน หน่วยเลือกตั้งที่ 35  อาสาสมัคร vote62 รายงานว่าในการนับคะแนน กระดาษขีดคะแนนซ้อนทับกัน เจ้าหน้าที่ต้องมุดลงไปขีดคะแนนใต้กระดาษ ทำให้ประชาชนไม่เห็น เช่นเดียวกับที่อาสาสมัครจาก นครสวรรค์ เขต 5 ตำบลตาคลี หน่วยที่ 19 ที่รายงานว่า กระดาษขีดคะแนนซ้อนกัน และสงขลา เขต 9 คลองแห หน่วยเลือกตั้งที่ 15 ศาลาการเปรียญ วัดคลองแห ที่อาสาสมัครรายงานว่า ใบกระดาษที่คะแนนซ้อนกันทุกพรรคเปิดแล้วกาเอา ไม่เห็นเด่นชัด 

ภูเก็ต เขต 2 ตำบลฉลอง  หน่วยเลือกตั้งที่ 1 อาสาสมัครรายงานว่า ในกระดาษลงคะแนนไม่เขียนชื่อหน่วย ชื่อจังหวัด

The post Vote62 สรุปรายงานปัญหาและความผิดปกติ เลือกตั้ง’69 appeared first on Rocket Media Lab.

หลังปิดหีบเลือกตั้งสภาผู้แทนราษฎรและการออกเสียงประชามติ ในวันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 แพลตฟอร์ม Vote62 เปิดรับภาพกระดานนับคะแนน (สส.5/11) และใบสรุปคะแนน (สส.5/18) ซึ่งมาจนถึงวันที่ 13 กุมภาพันธ์ นี้ ประชาชนร่วมแรงร่วมใจส่งภาพกันเข้ามาแล้วทั้งหมด 190,042 ภาพ เป็นข้อมูลจาก 21,080 หน่วย หรือราว 21% ของหน่วยทั้งหมด นอกจากนี้ ประชาชนทางบ้าน ก็ยังช่วยกันเข้ามาตรวจสอบภาพและกรอกตัวเลขคะแนนไปแล้วทั้งหมด 86.77%

Vote62 ขอขอบคุณประชาชนทุกคนที่ร่วมจับตาและตรวจสอบการเลือกตั้งและการออกเสียงประชามติในครั้งนี้ แม้ว่าการออกไปจับตาการนับคะแนนในหลายพื้นที่จะมีปัญหาและอุปสรรคมากมาย ไม่ว่าจะเป็นฝนตก ไฟดับ หรือการที่ต้องคัดค้านบัตรเสีย การรวมคะแนนหรือปัญหาอื่นๆ ที่เกิดขึ้นในขณะเดียวกันก็ยังต้องส่งรายงานปัญหาและผลการนับคะแนนเข้ามาในระบบอีก

การเลือกตั้งปี 2569 นี้ ถือเป็นการเลือกตั้งที่มีความวุ่นวายและถูกตั้งข้อสงสัยอย่างที่ไม่เคยเป็นมาก่อน ทั้งปัญหาเรื่องการรวมคะแนนผิด ระบบการรายงานคะแนนล่าช้า จำนวนบัตรเลือกตั้งประเภทต่างๆ มีความผิดปกติ การจัดเก็บหีบภายหลังเลือกตั้งมีข้อพิรุธ และไม่ได้ออกแบบบัตรเลือกตั้งให้ตอบวัตถุประสงค์ที่ต้องลงคะแนนโดยลับ

Vote62 ขอยุติภารกิจหน้าบ้านในการอัปโหลดข้อมูลและกรอกข้อมูลแต่เพียงเท่านี้ โดยนับจากนี้ องค์กรพันธมิตรใน Vote62 จะดำเนินการในขั้นตอนถัดไป ได้แก่

1. รวบรวมและตรวจสอบเรื่องร้องเรียน ที่มีเข้ามามากกว่า 5 พันเรื่อง

2. วิเคราะห์สิ่งผิดปกติเกี่ยวกับคะแนนการเลือกตั้งที่เกิดขึ้นในพื้นที่ต่างๆ

ขอบคุณอาสาสมัครทุกคนอีกครั้งสำหรับภารกิจครั้งนี้

ทั้งนี้ Vote62 มาจากความร่วมมือกันของ iLaw องค์กรสื่อสารด้านกฎหมายและการมีส่วนร่วมของประชาชน, Opendream องค์กรที่ทำงานเรื่องนวัตกรรมเพื่อสังคม และ Rocket Media Lab องค์กรสื่อที่ทำงานวารสารศาสตร์เชิงข้อมูล

The post ขอขอบคุณ 1.9 แสนภาพอาสา Vote62 ในการเลือกตั้ง69 appeared first on Rocket Media Lab.

จากการนำข้อมูล “ผลการเลือกตั้งปี 2569 อย่างไม่เป็นทางการ” ของคณะกรรมการการเลือกตั้ง วันที่ 10 กุมภาพันธ์ เวลา 16.00 น. นับเสร็จ 94% มาจัดเรียงเพื่อดูว่า เขตเลือกตั้งใดมีบัตรเสียมากที่สุด ทั้งบัตรเสียจากการลงคะแนน สส. แบบแบ่งเขต และแบบบัญชีรายชื่อ พบว่า 

10 อันดับ เขตที่มีบัตรเสียจากการลงคะแนน สส. แบบแบ่งเขตมากที่สุด เป็นเขตเลือกตั้งในจังหวัดภาคเหนือถึง 8 จังหวัด โดยอันดับหนึ่งคือ เขต 10 จ.เชียงใหม่ ที่มีบัตรเสียจากการลงคะแนน สส. แบบแบ่งเขต สูงถึง 9,247 ใบ ในขณะเขตเลือกตั้งที่มีบัตรเสียจากการลงคะแนน สส. แบบบัญชีรายชื่อมากที่สุดคือ เขต 2 จ.เลย มีบัตรเสียสูงถึง 7,808 ใบ นอกจากนี้ยังพบว่ามี 3 เขตที่ติดอยู่ใน 10 อันดับแรกทั้งบัตรเสียแบบ สส. แบ่งเขตและบัญชีรายชื่อ ซึ่งก็คือลำปาง เขต 2 ลำพูน เขต 2 และลำปาง เขต 4

ในส่วนของบัตรไม่เลือกผู้ใดนั้น พบว่า เขตที่มีบัตรไม่เลือกผู้ใดจากการลงคะแนน สส. แบบแบ่งเขตมากที่สุด คือ เขต 2 จ.ตาก ซึ่งสูงถึง 17,504 ใบ โดยตาก เขต 2 มีเหตุการณ์ผู้สมัคร สส. พรรคประชาชน “รัชต์พงศ์ สร้อยสุวรรณ” ถูกถอนสิทธิหลังโดนตำรวจไซเบอร์บุกจับ พัวพันเว็บพนัน ในขณะที่เขตที่มีบัตรไม่เลือกผู้ใดจากการลงคะแนน สส. แบบบัญชีรายชื่อมากที่สุด คือ ราชบุรี เขต 3 ซึ่งสูงถึง 5,524 ใบ 

นอกจากนี้ยังพบว่ามี 2 เขตที่ติดอยู่ใน 10 อันดับแรกในส่วนของบัตรไม่เลือกผู้ใดทั้งบัตรแบบ สส. แบ่งเขตและบัญชีรายชื่อ ซึ่งก็คือลำพูน เขต 2 และ สิงห์บุรี เขต 1

VOTE62 เป็นแพลตฟอร์มรายงานผลการเลือกตั้งแบบคราวด์ซอร์ส (Crowdsourcing) ซึ่งเป็นความร่วมมือกันระหว่าง opendream บริษัทที่นำเอาความเชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีมาแก้ปัญหาสังคม, iLaw องค์กรที่จับตาด้านกฎหมายและนโยบายของไทย และ Rocket Media Lab องค์กรที่ทำงานด้านข้อมูลเพื่อสื่อสารมวลชน

The post 10 อันดับเขตเลือกตั้งที่มีบัตรเสีย บัตรโหวตโน มากที่สุด  appeared first on Rocket Media Lab.

หมายเหตุ: ข้อมูลจากเว็บไซต์: “ผลการเลือกตั้งปี 2569 อย่างไม่เป็นทางการ” ของคณะกรรมการการเลือกตั้ง วันที่ 10 กุมภาพันธ์ เวลา 16.00 น.

มีการแก้ไขข้อมูลในคอลัมน์ [บัญชีรายชื่อ]บัตรดี (ใบ),[บัญชีรายชื่อ]บัตรเสีย (ใบ),[บัญชีรายชื่อ] ไม่เลือกผูัใด (ใบ) เมื่อวันที่ 11 กุมภาพันธ์ 2569 เวลา 14.34 น.

อ่าน เรื่องพิลึกในการเลือกตั้ง 2569 รับบัตรพร้อมกันสองใบ แต่ทำไมคนมาใช้สิทธิเลือก สส.เขต กับปาร์ตี้ลิสต์ จึงต่างกัน

ดาวน์โหลดข้อมูลที่นี่

VOTE62 เป็นแพลตฟอร์มรายงานผลการเลือกตั้งแบบคราวด์ซอร์ส (Crowdsourcing) ซึ่งเป็นความร่วมมือกันระหว่าง opendream บริษัทที่นำเอาความเชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีมาแก้ปัญหาสังคม, iLaw องค์กรที่จับตาด้านกฎหมายและนโยบายของไทย และ Rocket Media Lab องค์กรที่ทำงานด้านข้อมูลเพื่อสื่อสารมวลชน

The post คะแนนเลือกตั้ง 8 ก.พ. 2569 อย่างไม่เป็นทางการ 400 เขต [ข้อมูลดิบ] appeared first on Rocket Media Lab.

ทั้งที่ผู้มีสิทธิ์เลือกตั้งรับบัตรเลือกตั้ง 2 ใบ และเดินเข้าคูหาเดียวกัน แต่ทำไมคะแนนผู้สมัคร สส.แบบแบ่งเขต กับ สส.แบบบัญชีรายชื่อ ในหลายพื้นที่กลับมีจำนวนไม่เท่ากันอย่างมีนัยสำคัญ จนกลายเป็นอีกหนึ่ง “ความพิลึกพิลั่น” ที่มาพร้อมการเลือกตั้ง สส. ปี 2569 ภายใต้การทำงานของคณะกรรมการการเลือกตั้ง ที่มี นายณรงค์ กลั่นวารินทร์ เป็นประธาน

คำถามคือ ความต่างนี้เกิดจากอะไร เป็นความสับสนของผู้ใช้สิทธิ์ ปัญหาการจัดการบัตรเลือกตั้ง หรือความผิดปกติในกระบวนการนับและรายงานผล

จากการดูข้อมูลการนับคะแนน ซึ่งนับเสร็จแล้วกว่า 95% ของฐานข้อมูล กกต. พบว่าเขตเลือกตั้งที่จำนวนผู้มาใช้สิทธิ์ สส.เขต สูงกว่า สส.บัญชีรายชื่อ โดยมีจำนวนบัตรห่างกันมากที่สุด คือ เขตเลือกตั้งที่ 3 จังหวัดแพร่ ที่บัตร สส.บัญชีรายชื่อ (บัตรชมพู) น้อยกว่าบัตร สส.เขต (บัตรสีเขียว) ถึง 11,036 ใบ ตามมาด้วยจังหวัดศรีสะเกษ เขต 6 ที่จำนวนบัตรห่างกัน 10,408 ใบ และจังหวัดน่าน เขต 2 ที่ห่างกันที่ 8,806 ใบ

เขตเลือกตั้งที่จำนวนผู้มาใช้สิทธิ์เลือก สส. แบ่งเขต มากกว่าบัญชีรายชื่อ 

ในอีกด้านหนึ่ง เขตเลือกตั้งที่จำนวนผู้มาใช้สิทธิ์ สส. บัญชีรายชื่อ สูงกว่าผู้มาใช้สิทธิ์ สส.เขต คือ จังหวัดร้อยเอ็ด ที่มีจำนวนบัตรห่างกันมากที่สุดที่ 8,233 ใบ

ตัวเลขเหล่านี้ไม่ใช่แค่ความต่างทางสถิติ แต่เป็นข้อสงสัยถึงการออกแบบระบบเลือกตั้ง การสื่อสารกับผู้ใช้สิทธิ์ และความน่าเชื่อถือของกระบวนการนับคะแนนทั้งหมด

ข้อมูลดิบ: https://rocketmedialab.co/database-vote62-report-69-1/

VOTE62 เป็นแพลตฟอร์มรายงานผลการเลือกตั้งแบบคราวด์ซอร์ส (Crowdsourcing) ซึ่งเป็นความร่วมมือกันระหว่าง opendream บริษัทที่นำเอาความเชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีมาแก้ปัญหาสังคม, iLaw องค์กรที่จับตาด้านกฎหมายและนโยบายของไทย และ Rocket Media Lab องค์กรที่ทำงานด้านข้อมูลเพื่อสื่อสารมวลชน

The post เรื่องพิลึกในการเลือกตั้ง 2569 รับบัตรพร้อมกันสองใบ แต่ทำไมคนมาใช้สิทธิเลือก สส.เขต กับปาร์ตี้ลิสต์ จึงต่างกัน appeared first on Rocket Media Lab.

จากการจัดการเลือกตั้งพร้อมประชามติเมื่อวันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 มาจนถึงเวลานี้ (วันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2569) ยังไม่สามารถแถลงผลคะแนนอย่างเป็นทางการได้ พร้อมการรายงานปัญหาจำนวนมาก และอีกหลายพื้นที่มีการรวมตัวกันเรียบร้อยให้มีการนับคะแนนใหม่ ยังเป็นความโกลาหลอยู่ในเวลานี้

Vote 62 มีอาสาสมัครส่งข้อมูลจากหน่วยเลือกตั้งทั้งหมด 16,993 หน่วย หรือคิดเป็น 17% ของหน่วยเลือกตั้งทั้งหมด นอกจากนี้ ตลอดทั้งวันของการสังเกตการณ์การเลือกตั้ง มีประชาชนส่งรายงานความผิดปกติเข้ามาจำนวน 5,168 รายงาน จากทั่วประเทศ 

ทั้งนี้ รายงานความผิดปกติที่พบจากอาสาสมัครจับตาการเลือกตั้งและการออกเสียงประชามติครั้งนี้ มีลักษณะแตกต่างไปจากการเลือกตั้งปี 2566 ที่เดิมมีปัญหาเกี่ยวกับการวินิจฉัยบัตรดีบัตรเสีย แต่ครั้งนี้ ปัญหาที่พบมักเป็นเรื่อง

• นับคะแนนผิด รวมคะแนนผิด
• จำนวนบัตรลงคะแนน มีมากกว่าจำนวนผู้มาใช้สิทธิ หรือบัตรเขย่ง
• เจ้าหน้าที่ประจำหน่วยไม่ได้ให้เซ็นชื่อในบัญชีรายชื่อผู้มีสิทธิเลือกตั้ง
• เมื่อพบความผิดปกติ ขอให้เจ้าหน้าที่นับใหม่ และบางหน่วยเจ้าหน้าที่ไม่ยอมนับใหม่
• เจ้าหน้าที่ไม่อนุญาตให้สังเกตการณ์

นอกจากนี้ ยังมีข้อสังเกตที่พบได้จากการส่งรายงานคะแนนที่คณะกรรมการการเลือกตั้งและสถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน)  หรือ Big Data Institute ส่งคะแนนการเลือกตั้ง สส. และการออกเสียงประชามติจากทั่วประเทศ ให้สื่อในการรายงานผล โดยหลังจากปิดหีบ คะแนนชุดแรกที่เริ่มปล่อยข้อมูลให้ไหลเข้ามาในระบบ คือเมื่อราวเวลา 17:48 น. เริ่มจากจำนวนคะแนนหลักพัน 

จากนั้น ระบบการรายงานของสื่อจะดึงข้อมูลทุกๆ 5-10 นาที ซึ่งช่วงเวลาตั้งแต่ 17:48 – 19:38 ข้อมูลก็ทยอยเพิ่มเข้ามาเป็นระยะ จนกระทั่งเวลา 19:43 น. คะแนนทั้งหมดหยุดนิ่งที่คะแนนรวมทุกบัตรที่ 6,138,429 คะแนน และไม่สามารถดึงข้อมูลได้อีกเป็นเวลา 55 นาที ก่อนที่ระบบจะกลับมาแล้วมีคะแนนรวมทุกบัตรที่ 21,731,183 คะแนน และเพิ่มเป็นรวม 26,794,205 คะแนนในอีก 11 นาทีต่อมา

นอกจากนี้ จากหลายพื้นที่ที่อาสาสมัครแจ้งข้อผิดพลาดเรื่องคะแนน เมื่อเทียบกับการรายงานผลของกกต. ก็พบว่า หลายพื้นที่มีจำนวนคะแนนมากกว่าจำนวนประชาชนผู้มาใช้สิทธิ 

เช่นที่นครสวรรค์ เขต 1 รวมคะแนนผู้สมัครได้ที่ 89,280 คะแนน แต่ผู้มาใช้สิทธิมีจำนวน 86,040 หลังมีการท้วงติงเรื่องบัตรเขย่ง ก็มีการเปลี่ยนตัวเลขคะแนนของทุกพรรคใหม่ยกชุด จนตัวเลขตรงกับจำนวนผู้มาใช้สิทธิแล้ว

การปรับลดคะแนนในการรายงานผลของ กกต. เมื่อ 15.00 น.VS. คะแนนที่ปรับแก้เมื่อ 15.51 น.: นครสวรรค์เขต 1

ที่มา: ข้อมูลผลการเลือกตั้งอย่างไม่เป็นทางการ จากคณะกรรมการการเลือกตั้ง https://ectreport69.ect.go.th/overview

เมื่อเปรียบเทียบกับรายงานจากอาสาสมัคร vote62 พบว่า เขตนี้มีรายงานความผิดปกติเข้ามา 11 รายงาน อาทิ

• หน่วยเลือกตั้งที่ 12 ที่อาคารโรงแรมไอราวัณ (เดิม) แยกถนนมาตุลี และถนนต้นเจ้าพระยา นับคะแนนออกมาไม่ตรง ต้องนับคะแนนใหม่ 
• หน่วยเลือกตั้งที่ 72 อาคารโรงอาหาร ร.ร.เทศบาลวัดพรหมจริยาวาส อาสาสมัครพบว่า กระดานคะแนนนับคะแนนภูมิใจไทยเป็น 142 แต่ในใบสรุป 5/18 นับเป็น 148

• หน่วยเลือกตั้งที่ 83 อาคารบวรนิลุบล ร.ร.อนุบาลนครสวรรค์ รายงานแจ้งเช่นกันว่า มีการรวมคะแนนของพรรคภูมิใจไทยผิด
• หน่วยเลือกตั้งที่ 5 โรงเรียนวัดศรีสวรรค์สังฆาราม หมู่ที่ 2 แจ้งรายงานว่ามีการรวมคะแนนจริงได้ 239 คะแนน แต่บันทึกว่า 250 คะแนน (ผู้รายงานไม่ได้ระบุรายละเอียดว่าเป็นบัตรใด)
• หลายหน่วยแจ้งรายงานว่า มีบัตรเสียมากผิดสังเกต และมีบางหน่วยมีรายงานว่าข้อมูลสรุปคะแนนมีไม่ครบด้วย

ที่แพร่เขต 2 มีปัญหาคะแนนเขย่งเช่นกัน จากเดิม เวลา 15.00 น. รายงานของ กกต. รวมคะแนนผู้สมัครได้ 82,693 คะแนน แต่ที่หน่วยนี้มีผู้มาใช้สิทธิทั้งหมด 76,409 คน  หลังการท้วงติงจึงมีการปรับลดคะแนนทั้งหมดลง ซึ่งข้อผิดพลาดเหล่านี้ สอดคล้องกับรายงานจากอาสาสมัคร vote62 รายหนึ่งรายงานเข้ามาว่า มีการรวมคะแนนผิดพลาดเช่นกัน

การปรับลดคะแนนในการรายงานผลของ กกต. เมื่อ 15.00 น.VS. คะแนนที่ปรับแก้เมื่อ 15.51 น.: แพร่เขต 2

ที่มา: ข้อมูลผลการเลือกตั้งอย่างไม่เป็นทางการ จากคณะกรรมการการเลือกตั้ง https://ectreport69.ect.go.th/overview

เข่นเดียวกับที่เชียงใหม่ เขต 1 หลังมีการท้วงติงเรื่องคะแนนเขย่ง กกต. ก็ปรับปรุงข้อมูลใหม่ โดยคะแนนของผู้สมัครทุกพรรคลดลงทุกพรรคแบบยกกระดาน

การปรับลดคะแนนในการรายงานผลของ กกต. เมื่อ 15.00 น. VS. คะแนนที่ปรับแก้เมื่อ 15.51 น.: เชียงใหม่เขต 1

ที่มา: ข้อมูลผลการเลือกตั้งอย่างไม่เป็นทางการ จากคณะกรรมการการเลือกตั้ง https://ectreport69.ect.go.th/overview

ขณะที่มีรายงานจากอาสา Vote62 จากจังหวัดเชียงใหม่ อำเภอเมือง แขวงฟ้าฮ่าม เขตเลือกตั้งที่ 1 รายงานความผิดปกติด้วยเช่นกันว่า มีการรวมคะแนนผิด อีกทั้งยังมีรายงานด้วยว่า เจ้าหน้าที่ไม่ให้ถ่ายภาพ/วิดีโอระหว่างนับคะแนน, เจ้าหน้าที่ไม่แสดงบัตรเลือกตั้งเมื่อพบบัตรเสีย, เจ้าหน้าที่ไม่ปิดประกาศใบรายงานผลการนับคะแนน และเจ้าหน้าที่เก็บใบรายงานผลการนับคะแนนเร็วเกินไปจนอาสาสมัครถ่ายไม่ทัน

ที่สุรินทร์ เขต 8 เมื่อรวมคะแนนของผู้สมัครก็พบปัญหาเดียวกันคือ คะแนนรวมมีมากกว่าผู้มาใช้สิทธิเกือบ 3,000 คะแนน เป็นอีกหน่วยที่มีการแจ้งรายงานการท้วงติง และกกต. ปรับแก้ทั้งกระดาน

การปรับลดคะแนนในการรายงานผลของ กกต. เมื่อ 15.00 น.VS. คะแนนที่ปรับแก้เมื่อ 15.51 น.: สุรินทร์ เขต 8

ที่มา: ข้อมูลผลการเลือกตั้งอย่างไม่เป็นทางการ จากคณะกรรมการการเลือกตั้ง https://ectreport69.ect.go.th/overview

สอดคล้องกับที่อาสา vote62 จ.สุรินทร์ ต.คูตัน อ.กาบเชิง เขตเลือกตั้งที่ 8 หน่วยเลือกตั้งที่ 5 ศาลากลางหมู่บ้าน บ้านราว หมู่ที่ 5 รายงานความผิดปกติว่า ในการนับคะแนนกระดาน สส.เขต มีบัตรเขย่งเช่นกัน

อีกพื้นที่ที่มีข้อสังเกตบัตรเขย่ง คือที่พะเยา เขต 1 คะแนนของผู้สมัคร สส.เขต ที่รายงานคะแนนเขย่งมากถึงหมื่นกว่าคะแนน จากนั้น กกต.ปรับแก้ใหม่ คะแนนของทุกพรรคจึงถูกปรับลดลง

การปรับลดคะแนนในการรายงานผลของ กกต. เมื่อ 15.00 น.VS. คะแนนที่ปรับแก้เมื่อ 15.51 น.: พะเยา เขต 1

ที่มา: ข้อมูลผลการเลือกตั้งอย่างไม่เป็นทางการ จากคณะกรรมการการเลือกตั้ง https://ectreport69.ect.go.th/overview

ความผิดปกติเรื่องจำนวนคะแนนผู้สมัครมีมากกว่าผู้มาใช้สิทธิ คาดว่าจะยังพบในหลายพื้นที่ในการเลือกตั้ง สส.ครั้งนี้  ตัวอย่างที่หยิบมาในที่นี้ เลือกสุ่มดูจากพื้นที่ที่มีรายงานการท้วงติงจากอาสาสมัครว่ามีปัญหาที่พบขณะสังเกตการณ์การนับคะแนน ซึ่งการปรับแก้ตัวเลขในเวลา 15.51 น. ของวันที่ 9 กุมภาพันธ์ 2569 ก็อาจเป็นไปได้ว่าเป็นการปรับตัวเลขให้ตรงกับความเป็นจริง อย่างไรก็ดี  ยังมีข้อสังเกตเพิ่มเติมดังต่อไปนี้

ข้อสังเกตที่หนึ่ง: ความผิดพลาดของการมีคะแนนมากกว่าผู้มาใช้สิทธิ เกิดจากเหตุผลใด หากเป็นปัญหาที่การนับคะแนนและรวมคะแนนพลาด ในความเป็นจริง เป็นไปได้แค่ไหนที่จะกรอกผิดเฉพาะคะแนน แต่จำนวนผู้มาใช้สิทธิถูกต้องในทุกพื้นที่ที่มีการท้วงติง เพราะทุกจุดที่มีการท้วงติง ตัวเลขจำนวนผู้มาใช้สิทธิ บัตรดี บัตรเสีย เป็นส่วนที่ไม่มีการแก้ไขเลย

เหตุผลหนึ่งที่อาจเป็นไปได้คือ ระบบรายงานคะแนนนี้ ล็อกไว้ว่าไม่ให้แก้ไขจำนวนผู้มาใช้สิทธิ เมื่อมีการคำนวณตัวเลขผิดพลาด ที่แก้ตามหลังได้ จึงเขียนเพียงช่องคะแนนผู้สมัครเท่านั้น

ข้อสังเกตที่สอง: รูปแบบการแก้ไขปัญหาบัตรเขย่ง มีลักษณะเป็นการปรับลดคะแนนทั้งกระดาน คือทุกพรรคถูกลดคะแนนหมดโดยเท่าเทียมกัน แม้กระทั่งพรรคเล็กที่ได้คะแนนเพียงหลักร้อย ที่ความเสี่ยงในการนับรวมคะแนนพลาดมีน้อย แต่ก็ถูกปรับตัวเลขเช่นกัน 

VOTE62 เป็นแพลตฟอร์มรายงานผลการเลือกตั้งแบบคราวด์ซอร์ส (Crowdsourcing) ซึ่งเป็นความร่วมมือกันระหว่าง opendream บริษัทที่นำเอาความเชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีมาแก้ปัญหาสังคม, iLaw องค์กรที่จับตาด้านกฎหมายและนโยบายของไทย และ Rocket Media Lab องค์กรที่ทำงานด้านข้อมูลเพื่อสื่อสารมวลชน

The post ข้อสังเกตการปรับลดคะแนนในการรายงานผลของ กกต. เมื่อจำนวนบัตรลงคะแนน มีมากกว่าจำนวนผู้มาใช้สิทธิ appeared first on Rocket Media Lab.

ในวันเลือกตั้งล่วงหน้า 1 ก.พ. 69 ที่ผ่านมา เกิดกรณี น.ส.ชลณัฏฐ์ โกยกุล ผู้สมัคร สส.กรุงเทพฯ เขต 28 บางบอน จอมทอง หนองแขม พรรคประชาชน พบว่า QR code ด้านนอก ที่ไว้สแกนดูผู้สมัคร กทม. กลายเป็นว่าเป็นข้อมูลรายชื่อผู้สมัครจากการเลือกตั้งปี 2566 ทั้งหมด ต่อมา กกต. ได้ออกมายอมรับว่าเป็นเรื่องจริง โดยการทำ QR Code บัญชีผู้สมัคร สส. เป็นความตั้งใจของเจ้าหน้าที่ประจำหน่วย ที่อยากจะอำนวยความสะดวกแก่ประชาชน แต่ผิดพลาดใช้ข้อมูลผู้สมัครจากการเลือกตั้งปี 2566

ไม่เพียงแค่ QR Code บัญชีผู้สมัคร สส. ผิดเท่านั้น ยังมีเหตุการณ์ที่ผู้ไปใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้ารายงานเข้ามาใน Vote62 ซึ่งเป็นปัญหาที่เกี่ยวกับ QR Code ข้อมูลผู้ใช้สิทธิเลือกตั้งที่ไม่ตรงกันกับหน้าบอร์ด

ตัวอย่างเช่น ผู้ใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้าผู้หนึ่งซึ่งไปใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้าที่อาคารกีฬาเวสน์ 2 ศูนย์เยาวชนกรุงเทพฯ (ไทย-ญี่ปุ่น) โดยพื้นที่ภูมิลำเนาของเธอตรงกับพื้นที่เขต 6 จังหวัดนครปฐม ซึ่งสอดคล้องกับข้อมูลจากกระดานหน้าหน่วยที่ระบุว่าพื้นที่ของเธอตรงกับเขต 6 แต่เมื่อไปถึง เจ้าหน้าที่ประจำหน่วยแจ้งว่าประชาชนที่มารอคิว สามารถสแกน QR Code แล้วยื่นโทรศัพท์ให้เจ้าหน้าที่เพื่อกรอกข้อมูลจากที่ปรากฏในแอปพลิเคชั่น เมื่อเธอสแกน QR Code แล้ว เว็บไซต์ดังกล่าวให้กรอกรหัสบัตรประชาชน 13 หลัก ซึ่งให้ข้อมูลว่าภูมิลำเนาของเธอ ตรงกับเขต 5 ซึ่งต่างไปจากข้อมูลเดิมที่เธอรับรู้

เธอจึงสอบถามเจ้าหน้าที่ ซึ่งให้ข้อมูลว่า QR Code นี้ “กกต. เป็นคนทำมาเพื่อให้ใช้ได้สะดวก” แต่เมื่อเธอถามให้ละเอียดเจ้าหน้าที่ประจำหน่วยจึงตอบว่า ให้อิงตามข้อมูลที่ตรงกับกระดาษหน้าบอร์ดน่าจะแม่นยำกว่า

ปัจจุบัน QR Code ดังกล่าวไม่สามารถเข้าถึงได้แล้ว ปรากฏเป็นหน้าโฆษณาแทน

นอกจากนี้ยังมีกรณีของผู้ไปใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้าอีกคน ที่ไปใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้าที่สำนักงานเขตราชเทวี โดยเขามีสิทธิเลือกตั้งที่อุดรธานี เขต 2 ได้บอกเล่าเช่นเดียวกันว่า มีเจ้าหน้าที่ประจำหน่วยเลือกตั้งล่วงหน้าถือกระดาษ QR Code มาให้สแกนดูข้อมูลเช่นเดียวกัน ซึ่งข้อมูลในเว็บฯ ที่สแกนไปไม่ตรงกับข้อมูลบนกระดานผู้มีสิทธิเลือกตั้ง โดยเจ้าหน้าที่แจ้งว่าให้ยึดข้อมูลบนกระดานเป็นหลัก

ปัจจุบัน URL ของ QR Code นั้น (rattewitee-election.twctree-oat.workers.dev) ไม่สามารถเข้าถึงได้แล้ว

โดยนอกจาก 2 กรณีดังกล่าวแล้ว ยังมีผู้ร้องเรียนปัญหาข้อมูลจาก QR Code ผิดไปจากข้อมูลบนกระดานรวม 20 ราย

VOTE62 เป็นแพลตฟอร์มรายงานผลการเลือกตั้งแบบคราวด์ซอร์ส (Crowdsourcing) ซึ่งเป็นความร่วมมือกันระหว่าง opendream บริษัทที่นำเอาความเชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีมาแก้ปัญหาสังคม, iLaw องค์กรที่จับตาด้านกฎหมายและนโยบายของไทย และ Rocket Media Lab องค์กรที่ทำงานด้านข้อมูลเพื่อสื่อสารมวลชน

The post ปัญหาเลือกตั้งล่วงหน้า – ข้อมูลใน QR Code ไม่ตรงกับข้อมูลที่หน้าหน่วย ทำให้เกิดความสับสนและจ่าหน้าซองบัตรเลือกตั้งล่วงหน้าผิด appeared first on Rocket Media Lab.

จากการเลือกตั้งล่วงหน้าเมื่อวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2569 มีผู้ใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้ารายงานปัญหาเข้ามายังแพลตฟอร์ม VOTE62 เป็นจำนวนมาก โดยปัญหาที่ถูกรายงานมากที่สุดคือกรณีเจ้าหน้าที่เขียน “เลขรหัสเขตเลือกตั้ง 4 ตัว” บนหน้าซองบรรจุบัตรเลือกตั้งไม่ถูกต้อง ซึ่งสอดคล้องกับกระแสข่าวและการพูดถึงอย่างกว้างขวางบนโซเชียลมีเดีย โดยเฉพาะโพสต์ของ iLaw ที่รวบรวมและเผยแพร่ข้อมูลเลขรหัสเขต 4 ตัว ซึ่งถูกแชร์ไปมากกว่าหนึ่งล้านครั้ง สะท้อนความกังวลและความไม่มั่นใจของผู้ใช้สิทธิว่า การกรอกเลขรหัสเขตบนหน้าซองนั้นถูกต้องหรือไม่

ต่อมาในวันที่ 3 กุมภาพันธ์ 2569 คณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) จัดแถลงข่าวเรื่อง “เปิดกระบวนการภารกิจการคัดแยกบัตรเลือกตั้งล่วงหน้าที่ลงคะแนนแล้ว (ในประเทศ/ต่างประเทศ)” โดยมีช่วงหนึ่งของการแถลงระบุว่า

“กรรมการประจำหน่วยจะต้องนำซองบรรจุบัตรเลือกตั้งของทุกหน่วย ทุกเขต มาตรวจสอบอีกครั้งว่าเขตถูกต้องหรือไม่ กรอกข้อมูลครบถ้วนหรือไม่ ในบางกรณีอาจมีการกรอกจังหวัดและเขตเลือกตั้ง แต่ไม่ได้กรอกเลขรหัสเขต 4 ตัว ซึ่งในขั้นตอนนี้ เจ้าหน้าที่จะเปิดบัญชีตรวจสอบและกรอกข้อมูลให้ครบถ้วน ก่อนส่งต่อไปยังบริษัทไปรษณีย์ไทย”

อย่างไรก็ตาม จากข้อมูลการรายงานของผู้ใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้าที่ส่งเข้ามายัง VOTE62 พบว่าปัญหาการกรอกเลขรหัสเขต 4 ตัวสามารถจำแนกออกได้เป็น 4 กรณี โดยมีทั้ง “กรณีที่สามารถแก้ไขได้” ในกระบวนการของเจ้าหน้าที่ และ “กรณีที่ไม่สามารถแก้ไขได้” ซึ่งมีรายละเอียดดังต่อไปนี้

กรณีที่ 1

ตัวเลขเขตเลือกตั้ง และเลขรหัสเขตสี่ตัวคลาดเคลื่อนเล็กน้อย สามารถสันนิษฐานและแก้ไขได้

กรณีนี้เป็นสถานการณ์ที่ตัวเลขทั้งสองช่องไม่ตรงกัน แต่มีความใกล้เคียงกันในลักษณะที่สามารถสันนิษฐานได้ว่าเกิดจากการเขียนผิดพลาดเล็กน้อย และสามารถแก้ไขเพื่อส่งบัตรไปยังเขตเลือกตั้งที่ถูกต้องได้

ตัวอย่างเช่น ผู้ใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้ารายหนึ่งส่งภาพและข้อมูลมายัง VOTE62 หลังไปใช้สิทธิเลือกตั้งนอกเขตบริเวณใต้สะพานพระราม 8 โดยเป็นผู้มีสิทธิเลือกตั้งจังหวัดแพร่ เขตเลือกตั้งที่ 1 บนหน้าซองบรรจุบัตรมีการกรอกเลข “1” ในช่องเขตเลือกตั้งที่ แต่กรอกเลขรหัสเขตสี่ตัวเป็น “5801” ซึ่งไม่ถูกต้อง เนื่องจากเลขรหัสที่ถูกต้องของ จังหวัดแพร่ เขต 1 คือ “5401”

อย่างไรก็ตาม ในกรณีนี้ สามารถสันนิษฐานได้ว่าเป็นการเขียนเลขผิดจาก “4” เป็น “8” เมื่อแก้ไขแล้ว บัตรเลือกตั้งสามารถถูกส่งไปยังเขตเลือกตั้งที่ถูกต้อง คือ จังหวัดแพร่ เขต 1 ได้

กรณีที่ 2

ตัวเลขเขตเลือกตั้ง และเลขรหัสเขตสี่ตัวแตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง แต่ยังสามารถสันนิษฐานได้

กรณีนี้เป็นสถานการณ์ที่เลขทั้งสองช่องไม่สอดคล้องกันเลย แต่ความแตกต่างดังกล่าวกลับทำให้สามารถสันนิษฐานได้ชัดเจนว่าตัวเลขใดเป็นข้อมูลที่ถูกต้อง

ตัวอย่างเช่น ผู้ใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้ารายหนึ่งไปใช้สิทธิเลือกตั้งนอกเขตบริเวณโรงเรียนในจังหวัดสมุทรปราการ โดยเป็นผู้มีสิทธิเลือกตั้ง จังหวัดกาฬสินธุ์ เขตเลือกตั้งที่ 3 บนหน้าซองมีการกรอกเลข “3” ในช่องเขตเลือกตั้ง แต่กรอกเลขรหัสเขตสี่ตัวเป็น “1047” ซึ่งไม่ถูกต้อง เนื่องจากเลขรหัสที่ถูกต้องของ จังหวัดกาฬสินธุ์ เขต 3 คือ “4603”

จากลักษณะของตัวเลข จะเห็นได้ว่า “1047” ไม่มีความเชื่อมโยงหรือความใกล้เคียงกับเลขรหัสที่ถูกต้องเลย จึงสามารถสันนิษฐานได้ว่าข้อมูลที่ควรยึดคือเลขเขตเลือกตั้งที่ เมื่อแก้ไขเลขรหัสเขตให้ถูกต้องแล้ว บัตรเลือกตั้งสามารถส่งไปยัง จังหวัดกาฬสินธุ์ เขต 3 ได้

กรณีที่ 3

ตัวเลขเขตเลือกตั้ง และเลขรหัสเขตสี่ตัว ผิดทั้งสองช่อง ไม่สามารถสันนิษฐานและแก้ไขได้

กรณีนี้เป็นสถานการณ์ที่ข้อมูลทั้งสองช่องไม่ถูกต้อง และไม่สามารถใช้วิธีการสันนิษฐานเพื่อแก้ไขได้

ตัวอย่างเช่น ผู้ใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้ารายหนึ่งไปใช้สิทธิเลือกตั้งนอกเขตที่หอประชุมโรงเรียนสุราษฎร์ธานี โดยเป็นผู้มีสิทธิเลือกตั้ง จังหวัดชุมพร บนหน้าซองมีการกรอกเลข “4” ในช่องเขตเลือกตั้ง และกรอกเลขรหัสเขตสี่ตัวเป็น “6204” ซึ่งไม่ถูกต้องทั้งสองช่อง เนื่องจาก จังหวัดชุมพรมีเพียง 3 เขตเลือกตั้งเท่านั้น

ในกรณีนี้จึงไม่สามารถสันนิษฐานได้ว่าบัตรเลือกตั้งควรถูกส่งไปยังเขตใด และไม่สามารถแก้ไขให้ถูกต้องได้

คำถามสำคัญที่ตามมาคือ บัตรเลือกตั้งล่วงหน้าที่เข้าข่ายในกรณีที่ 3 นี้มีจำนวนมากน้อยเพียงใด และ กกต. จะจัดการกับบัตรเหล่านี้อย่างไร ในเมื่อไม่สามารถแก้ไขได้ หรือท้ายที่สุดบัตรเลือกตั้งในกลุ่มนี้จะต้องถูกนับเป็น “บัตรเสีย”

กรณีที่ 4

ตัวเลขเขตเลือกตั้ง และเลขรหัสเขตสี่ตัวไม่ตรงกัน แต่ทั้งสองตัวเลขถูกต้องและมีอยู่จริงในระบบ ไม่รู้จะเลือกส่งโดยอิงจากข้อมูลชุดไหน 

กรณีนี้เป็นสถานการณ์ที่ซับซ้อนที่สุด เนื่องจากตัวเลขทั้งสองช่องล้วนเป็นข้อมูลที่ถูกต้อง แต่กลับชี้ไปยังเขตเลือกตั้งคนละเขต ทำให้ไม่สามารถสันนิษฐานได้ว่าควรยึดข้อมูลใดเป็นหลัก

ตัวอย่างเช่น ผู้ใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้ารายหนึ่งไปใช้สิทธิเลือกตั้งนอกเขตที่โรงเรียนบางพลีราษฎร์บำรุง จังหวัดสมุทรปราการ โดยเป็นผู้มีสิทธิเลือกตั้ง จังหวัดสงขลา เขต 4 บนหน้าซองมีการกรอกเลข “4” ในช่องเขตเลือกตั้งที่ และกรอกเลขรหัสเขต 4 ตัวเป็น “9007” ซึ่งเป็นเลขที่ถูกต้องและมีอยู่จริงในระบบเช่นกัน เนื่องจาก จังหวัดสงขลามีทั้งหมด 9 เขตเลือกตั้ง และเลขรหัสเขตขึ้นต้นด้วย “90”

ในกรณีนี้จึงไม่สามารถสันนิษฐานได้ว่าควรส่งบัตรเลือกตั้งไปยัง เขต 4 ตามช่องเขตเลือกตั้งที่ หรือ เขต 7 ตามเลขรหัสเขตสี่ตัว ส่งผลให้บัตรเลือกตั้งล่วงหน้าในลักษณะนี้ไม่สามารถแก้ไขและส่งไปยังเขตเลือกตั้งที่ถูกต้องได้

คำถามสำคัญที่ตามมาคือ บัตรเลือกตั้งล่วงหน้าที่เข้าข่ายในกรณีที่ 4 นี้มีจำนวนมากน้อยเพียงใด และ กกต. จะมีแนวทางจัดการอย่างไร ในเมื่อไม่สามารถใช้การสันนิษฐานหรือแก้ไขข้อมูลให้ชัดเจนได้ หรือท้ายที่สุดบัตรเลือกตั้งล่วงหน้าในกรณีนี้จะต้องถูกนับเป็น “บัตรเสีย”

กรณีที่ 5

ตัวเลขเขตเลือกตั้ง และเลขรหัสเขตสี่ตัวตรงกัน ถูกต้อง และมีอยู่จริงในระบบ แต่ขัดแย้งกับข้อมูลผู้มีสิทธิเลือกตั้ง

กรณีนี้เป็นสถานการณ์ที่ตัวเลขทั้งสองช่องบนหน้าซองบรรจุบัตรเลือกตั้งล่วงหน้าตรงกัน ถูกต้อง และมีอยู่จริงในระบบ แต่กลับไม่สอดคล้องกับข้อมูลผู้มีสิทธิเลือกตั้งที่ปรากฏในระบบของ กกต. ทำให้ไม่สามารถระบุได้อย่างชัดเจนว่าควรยึดข้อมูลใดเป็นหลัก

ตัวอย่างเช่น ผู้ใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้ารายหนึ่งส่งภาพและข้อมูลมายัง VOTE62 หลังไปใช้สิทธิเลือกตั้งนอกเขตที่ลานจอดรถสำนักงานเขตลาดกระบัง โดยเป็นผู้มีสิทธิเลือกตั้ง จังหวัดนครสวรรค์ เขต 6 บนหน้าซองบรรจุบัตรเลือกตั้งมีการกรอกเลข “5” ในช่องเขตเลือกตั้งที่ และกรอกเลขรหัสเขต 4 ตัวเป็น “6005” ซึ่งเป็นข้อมูลที่ถูกต้องและมีอยู่จริงในระบบ เนื่องจาก จังหวัดนครสวรรค์มีทั้งหมด 6 เขตเลือกตั้ง และ เขตเลือกตั้งที่ 5 มีเลขรหัสเขต 4 ตัวคือ “6005”

อย่างไรก็ตาม ผู้ใช้สิทธิเลือกตั้งรายดังกล่าวได้แนบภาพรายละเอียดผู้มีสิทธิเลือกตั้งของตนเองจากแอปพลิเคชัน ซึ่งระบุชัดว่าเป็นผู้มีสิทธิเลือกตั้ง เขต 6 จังหวัดนครสวรรค์ ไม่ใช่เขต 5 ตามข้อมูลที่ปรากฏบนหน้าซองบัตรเลือกตั้งล่วงหน้า

ในกรณีนี้จึงไม่สามารถพิสูจน์ได้ว่าข้อมูลใดเป็นข้อมูลที่ถูกต้อง ระหว่างตัวเลขที่กรอกบนหน้าซองบัตรเลือกตั้งล่วงหน้า กับข้อมูลผู้มีสิทธิเลือกตั้งในระบบที่ผู้ร้องเรียนแนบมา ส่งผลให้ไม่สามารถสันนิษฐาน แก้ไข หรือระบุได้ว่าบัตรเลือกตั้งล่วงหน้าควรถูกส่งไปยังเขตเลือกตั้งใด

ดังนั้น ในกรณีนี้ หากข้อมูลตามภาพรายละเอียดผู้มีสิทธิเลือกตั้งที่แนบมานั้นเป็นข้อมูลที่ถูกต้อง ซองบัตรเลือกตั้งล่วงหน้าฉบับนี้ย่อมมีความเสี่ยงที่จะถูกส่งไปยังเขตเลือกตั้งที่ไม่ถูกต้อง

คำถามสำคัญที่ตามมาคือ บัตรเลือกตั้งล่วงหน้าที่เข้าข่ายในกรณีที่ 5 นี้มีจำนวนมากน้อยเพียงใด และ กกต. จะมีแนวทางจัดการอย่างไร ในเมื่อไม่สามารถใช้การสันนิษฐานหรือแก้ไขข้อมูลให้ชัดเจนได้ หรือท้ายที่สุดบัตรเลือกตั้งล่วงหน้าในกรณีนี้จะต้องถูกนับเป็น “บัตรเสีย” หรือถูกส่งไปผิดเขต ซึ่งย่อมส่งผลให้คะแนนเสียงที่ประชาชนลงให้ผู้สมัครสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบแบ่งเขตไม่สะท้อนเจตจำนงของผู้ใช้สิทธิอย่างแท้จริง

จากข้อมูลทั้งหมดจะเห็นได้ว่า คำอธิบายของ กกต. โดยนายแสวง บุญมี ที่ให้สัมภาษณ์ในรายการคุยนอกจอ โดย สรยุทธ์ สุทัศนะจินดา ในวันที่ 4 ก.พ. 69 ถึงแนวทางแก้ปัญหาการเขียน “เลขเขตเลือกตั้งที่” หรือ “เลขรหัสเขต 4 ตัว” ผิด โดยระบุว่า “พวกที่เขียนหน่วยผิดพลาด จะแก้ปัญหาด้วยการนับซองจดหมาย ถ้าเกิดต้นขั้วที่ลงทะเบียนมามันตรงกับจำนวนจดหมายก็ให้อนุมานเอาว่าเขตกับจังหวัดถูกต้อง ส่วนที่เกินๆมา ค่อยไปแกะเบาะแสต่อไป เช่นลายมือ” สะท้อนความไม่เข้าใจต่อปัญหาที่เกิดขึ้นจริงจากพื้นที่ลงคะแนน 

เพราะจากรายงานของผู้ใช้สิทธิที่ส่งเข้ามายัง VOTE62 พบว่า ซองบัตรเลือกตั้งล่วงหน้าที่มีปัญหาการกรอกตัวเลขผิดนั้น “ไม่ได้” อยู่ในลักษณะที่สามารถตรวจสอบ แก้ไข หรืออนุมานเพื่อส่งไปยังเขตเลือกตั้งที่ถูกต้องได้เสมอไป โดยเฉพาะกรณีที่ข้อมูลขัดแย้งกันอย่างมีนัยสำคัญ หรือเป็นกรณีที่ไม่สามารถสันนิษฐานได้อย่างปลอดภัย ซึ่งเสี่ยงนำไปสู่การส่งบัตรไป “ผิดเขต” หรือทำให้คะแนนเสียงไม่สะท้อนเจตจำนงของผู้ใช้สิทธิ

ด้วยเหตุนี้ ทั้งจากปัญหาที่เกิดขึ้น และจากคำอธิบายของ กกต. ที่ยังไม่แสดงให้เห็นถึงความเข้าใจต่อความซับซ้อนของปัญหา รวมถึงยังไม่ชี้ให้เห็นแนวทางแก้ไขที่ตรวจสอบได้อย่างแท้จริง VOTE62 จึงขอเรียกร้องให้ กกต. ดำเนินการดังต่อไปนี้

1. เปิดเผยข้อมูลจำนวนบัตรเลือกตั้งล่วงหน้า ที่พบปัญหาการกรอก “เลขเขตเลือกตั้งที่” หรือ “เลขรหัสเขตสี่ตัว” ผิดทั้งหมดอย่างเป็นทางการ
2. เปิดเผยการจำแนกประเภทความผิดพลาด ของบัตรเลือกตั้งล่วงหน้าที่เข้าข่ายปัญหานี้ว่าแบ่งออกเป็นกี่ประเภท ประเภทละจำนวนเท่าใด และแต่ละประเภทมีแนวทางจัดการอย่างไร โดยเฉพาะ “ประเภทที่ไม่สามารถสันนิษฐานและแก้ไขได้” ตามข้อมูลที่ VOTE62 ได้รวบรวมและนำเสนอ
3. ออกแบบกระบวนการวินิจฉัยและจัดการบัตรที่มีปัญหาอย่างเปิดเผยและโปร่งใส โดยต้องเปิดให้มีผู้สังเกตการณ์จากพรรคการเมืองและภาคประชาสังคมเข้าร่วมในกระบวนการ และต้องจัดทำรายงานชี้แจงรายละเอียดของการวินิจฉัยและการตัดสินใจในแต่ละกรณีอย่างเป็นลายลักษณ์อักษร เพื่อให้สาธารณชนสามารถตรวจสอบได้

The post กกต.รู้ไหม ว่ามีบัตรเลือกตั้งล่วงหน้าที่เขียนผิด กกต.รู้ไหม ว่ามีบัตรที่แก้ไขไม่ได้ และกกต.รู้ไหม ว่ามีบัตรที่อาจจะไม่มีวันไปถึงเขตของมัน appeared first on Rocket Media Lab.

จากที่มีผู้ใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้ารายงานปัญหาและความผิดปกติของการเลือกตั้งล่วงหน้าในวันที่ 1 ก.พ. 69 เข้ามาใน Vote62 กว่าพันเรื่อง โดยพบว่ามากกว่าครึ่ง หรือกว่าหกร้อยเรื่องเป็นปัญหา “เจ้าหน้าที่เขียนรหัสเขต 4 ตัวหน้าซองผิด” ซึ่งเป็นประเด็นปัญหาที่มีการกล่าวถึงในโซเชียลมีเดียตลอดทั้งวัน โดยเฉพาะเมื่อ iLaw โพสต์ข้อมูลรหัสเขต 4 ตัว (จนต่อมามีประชาชนแชร์ไปกว่า 1 ล้านแชร์) และหลังจากนั้น กกต. จึงได้ปล่อยข้อมูล เลขรหัสเขต 4 ตัวที่ต้องใช้จ่าหน้าซองการลงคะแนนเลือกตั้งล่วงหน้า

Vote62 จึงได้นำเอาภาพและข้อมูลที่ผู้ใช้สิทธิเลือกตั้งล่วงหน้ารายงานเข้ามาในส่วนของ ปัญหา “เจ้าหน้าที่เขียนรหัสเขต 4 ตัวหน้าซองผิด” เพื่อให้เห็นว่าปัญหานี้เกิดขึ้นจริง และมีการรายงานปัญหานี้เข้ามามากมายทั่วประเทศ โดยภาพและข้อมูลเหล่านี้เป็นเพียงส่วนหนึ่งของปัญหา “เจ้าหน้าที่เขียนรหัสเขต 4 ตัวหน้าซองผิด” เท่านั้น และในการเลือกตั้งล่วงหน้า 1 ก.พ. 69 ยังมีปัญหาอื่นๆ ที่ถูกรายงานเข้ามาอีก

ดังนั้น หากคุณอาจเป็นหนึ่งในคนที่คะแนนอาจไปไม่ถึงเขตเลือกตั้ง เพราะการเขียนรหัสเขต 4 ตัวหน้าซองผิด หรือกำลังเกาหัวกับการทำงานของ กกต. กังขากับการทำงานของ กกต. โกรธกับการทำงานของ กกต. ต้องมาสมัครเป็นอาสาจับตาการนับคะแนน-รายงานผลกับ Vote62 เพื่อปกป้องคะแนนเสียงของทุกคนร่วมกันในวันที่ 8 ก.พ. 69 นี้ เพียงคลิก https://volunteer.vote62.com/apply/

VOTE62 เป็นแพลตฟอร์มรายงานผลการเลือกตั้งแบบคราวด์ซอร์ส (Crowdsourcing) ซึ่งเป็นความร่วมมือกันระหว่าง opendream บริษัทที่นำเอาความเชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีมาแก้ปัญหาสังคม, iLaw องค์กรที่จับตาด้านกฎหมายและนโยบายของไทย และ Rocket Media Lab องค์กรที่ทำงานด้านข้อมูลเพื่อสื่อสารมวลชน

The post เปิดภาพความผิดพลาด “รหัส 4 หลักหน้าซองผิด” ประชาชนหวั่นจดหมายผิดซอง คนที่เลือกไม่ได้คะแนน appeared first on Rocket Media Lab.