การเลือกตั้งท้องถิ่น Archives - Rocket Media Lab

พรรคเพื่อไทย-พรรคประชาชน ลงพื้นที่หาเสียงเลือกตั้งนายก อบจ. 1 ก.พ. [ข้อมูลดิบ]

Rocket Media Lab — Fri, 31 Jan 2025 08:52:59 +0000

Rocket Media Lab รวบรวมข้อมูลการลงพื้นที่หาเสียงในการเลือกตั้งนายก อบจ. ของพรรคเพื่อไทยและพรรคประชาชน จากการนำเสนอของสื่อมวลชน โดยนับเฉพาะ 47 จังหวัด ที่จะมีการเลือกตั้งนายก อบจ. ในวันที่ 1 ก.พ. 2568

ดาวน์โหลดที่นี่

อ่าน ส่องทีมผู้ช่วยหาเสียงนายก อบจ. พรรคเพื่อไทยและพรรคประชาชนลงพื้นที่จังหวัดไหนกันบ้าง

The post พรรคเพื่อไทย-พรรคประชาชน ลงพื้นที่หาเสียงเลือกตั้งนายก อบจ. 1 ก.พ. [ข้อมูลดิบ] appeared first on Rocket Media Lab.

งบบุคลากร อบจ. 2568 [ข้อมูลดิบ]

Rocket Media Lab — Mon, 27 Jan 2025 09:07:29 +0000

ที่มา : ข้อบัญญัติงบประมาณรายจ่ายองค์การบริหารส่วนจังหวัด 76 จังหวัด ปีงบประมาณ พ.ศ. 2567 – 2568

ดาวน์โหลดที่นี่

อ่าน งบบุคลากรของ อบจ. เพิ่มขึ้นกว่า 9 พันล้าน เพิ่มส่วนไหน เพิ่มไปทำไม

The post งบบุคลากร อบจ. 2568 [ข้อมูลดิบ] appeared first on Rocket Media Lab.

งบบุคลากรของ อบจ. เพิ่มขึ้นกว่า 9 พันล้าน เพิ่มส่วนไหน เพิ่มไปทำไม

Rocket Media Lab — Mon, 27 Jan 2025 08:37:35 +0000

งบด้านบุคลากร ของ อบจ. เพิ่มสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ โดยเฉพาะจากปีงบประมาณ 2567 และ 2568 จะพบว่างบด้านบุคลากรมีการเพิ่มขึ้นแบบก้าวกระโดด โดยจากปี 2567 งบบุคลากรรวมของทั้ง 76 อบจ. อยู่ที่ 17,460,189,428 บาท ในขณะที่ ปี 2568 อยู่ที่ 26,807,626,972 บาท ซึ่งเพิ่มขึ้นสูงกว่า 9,347,437,544 บาท
เมื่อพิจารณาการเพิ่มขึ้นของงบบุคลากรของ อบจ. ในจังหวัดที่มีงบบุคลากรเพิ่มขึ้นมากกว่า 200 ล้านบาท จะพบว่า อบจ. ขอนแก่น เป็น อบจ. ที่มีการเพิ่มงบบุคลากรสูงสุด โดยเพิ่มขึ้นถึง 649,944,400 บาท จากงบบุคลากรในปี 2567 จำนวน 649,514,200 บาท เป็น 1,299,458,600 ในปี 2568
หากพิจารณาว่า อบจ. ใด มีงบด้านบุคลากร ปี 2568 เพิ่มขึ้นเป็นสัดส่วนสูงสุด โดยสูงกว่า 100% เมื่อเปรียบเทียบกับงบบุคลากรในปี 2567 จะพบว่า อบจ. นราธิวาส มีสัดส่วนงบบุคลากรเพิ่มขึ้นมากที่สุด โดยสูงถึง 408.80 % จาก 3,991,600 บาท ในปี 2567 เป็น 357,892,700 บาท ในปี 2568
ในบรรดา อบจ. ที่มีงบด้านบุคลากรจากปี 2567 ถึงปี 2568 เพิ่มขึ้นเป็นสัดส่วนสูงสุด โดยสูงกว่า 100% จาก 17 อบจ. มี 16 อบจ. เพิ่มขึ้นจากแผนงานสาธารณสุข อันดับหนึ่งคือ อบจ. นราธิวาส งบบุคลากรสาธารณสุขเพิ่มขึ้น จากปี 2566 จำนวน 3,991,600 บาท เป็น 357,892,700 บาท หรือคิดเป็นเพิ่มขึ้น 8,866% โดยงานที่เพิ่มขึ้นมากที่สุดคืองานบริการสาธารณสุขและงานสาธารณสุขอื่น
อบจ. ขอนแก่น เป็น อบจ. เดียวที่งบบุคลากรเพิ่มขึ้นในแผนงานบริหารงานทั่วไป ในส่วนงานบริหารงานคลังมากที่สุด โดยในปี 2567 งบบุคลากรส่วนงานบริหารการคลังอยู่ที่ 147,969,600 บาท ในขณะที่ปี 2568 อยู่ที่ 769,732,900 บาท หรือเพิ่มขึ้นสูงถึง 621,763,300 บาท คิดเป็นเพิ่มขึ้น 420%

จากข้อมูลข้อบัญญัติงบประมาณรายจ่ายองค์การบริหารส่วนจังหวัดทั้ง 76 จังหวัดทั่วประเทศ พบว่า งบประมาณรายจ่ายมีการปรับเพิ่มขึ้นทุกปี และในบางจังหวัดมีจำนวนงบประมาณที่เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ

โดยหนึ่งในประเภทงบที่มีการเปลี่ยนแปลงเพิ่มขึ้นมากที่สุด คืองบด้านบุคลากร โดยเฉพาะจากปีงบประมาณ 2567 และ 2568 จะพบว่างบด้านบุคลากรมีการเพิ่มขึ้นแบบก้าวกระโดด โดยจากปี 2567 งบบุคลากรรวมของทั้ง 76 อบจ. อยู่ที่ 17,460,189,428 บาท ในขณะที่ ปี 2568 อยู่ที่ 26,807,626,972 บาท ซึ่งเพิ่มขึ้นสูงกว่า 9,347,437,544 บาท

เมื่อพิจารณาการเพิ่มขึ้นของงบบุคลากรของ อบจ. ในจังหวัดที่มีงบบุคลากรเพิ่มขึ้นมากกว่า 200 ล้านบาท จะพบว่า อบจ. ขอนแก่น เป็น อบจ. ที่มีการเพิ่มงบบุคลากรสูงสุด โดยเพิ่มขึ้นถึง 649,944,400 บาท จากงบบุคลากรในปี 2567 จำนวน 649,514,200 บาท เป็น 1,299,458,600 ในปี 2568 รองลงมาก็คือ อบจ. ร้อยเอ็ด เพิ่มขึ้น 432,503,480 บาท อบจ. ปัตตานี เพิ่มขึ้น 398,023,900 บาท อบจ. นราธิวาส เพิ่มขึ้น 359,649,500 บาท อบจ. มหาสารคาม เพิ่มขึ้น 355,493,000 บาท อบจ. ชลบุรี เพิ่มขึ้น 335,231,510 บาท อบจ. นครราชสีมา เพิ่มขึ้น 317,424,700 บาท อบจ. สุพรรณบุรี เพิ่มขึ้น 307,071,460 บาท สกลนคร เพิ่มขึ้น 305,924,862 บาท อบจ. พิจิตร เพิ่มขึ้น 303,786,400 บาท อบจ. ศรีสะเกษ เพิ่มขึ้น 287,677,660 บาท อบจ. กาญจนบุรี เพิ่มขึ้น 255,427,377 บาท อบจ. สุราษฎร์ธานี เพิ่มขึ้น 216,406,790 บาท

แต่หากพิจารณาว่า อบจ. ใด มีงบด้านบุคลากร ปี 2568 เพิ่มขึ้นเป็นสัดส่วนสูงสุด โดยสูงกว่า 100% เมื่อเปรียบเทียบกับงบบุคลากรในปี 2567 จะพบว่า อบจ. นราธิวาส มีสัดส่วนงบบุคลากรเพิ่มขึ้นมากที่สุด โดยสูงถึง 408.80 % จาก 3,991,600 บาท ในปี 2567 เป็น 357,892,700 บาท ในปี 2568 รองลงมาก็คือ ปัตตานี 279.51% พิจิตร 233.82 % ร้อยเอ็ด 226.85% อำนาจเจริญ 180.37% สุพรรณบุรี 178.35% มุกดาหาร 172.52% น่าน 160.72% กาญจนบุรี 135.48% หนองบัวลำภู 129.77% ยะลา 111.94% พะเยา 110.75 % สกลนคร 110.54% จันทบุรี 102.71 % ราชบุรี 102.40 % เพชรบูรณ์ 101.11 % และขอนแก่น 100.07 %

จากนั้น เมื่อพิจารณาต่อไปว่าในแต่ละ อบจ. แผนงานใดและในส่วนงานใดที่มีงบบุคลากรเพิ่มขึ้นสูงสุดเมื่อเปรียบเทียบกับแผนงานอื่นๆ จะพบว่า ในบรรดา อบจ. ที่มีงบด้านบุคลากรจากปี 2567 ถึงปี 2568 เพิ่มขึ้นเป็นสัดส่วนสูงสุด โดยสูงกว่า 100% จำนวน 17 อบจ. นั้น มี 16 อบจ. เพิ่มขึ้นจากแผนงานสาธารณสุข ในส่วนงานที่แตกต่างกันไป ซึ่งก็คือ อบจ. นราธิวาส งบบุคลากรสาธารณสุขเพิ่มขึ้น จากปี 2566 จำนวน 3,991,600 บาท เป็น 357,892,700 บาทหรือคิดเป็นเพิ่มขึ้น 8,866% โดยงานที่เพิ่มขึ้นมากที่สุดคืองานงานบริการสาธารณสุขและงานสาธารณสุขอื่น ซึ่ง อบจ. นราธิวาส มี รพ.สต. 110 แห่ง

รองลงมาก็คือสกลนคร มุกดาหาร น่าน กาญจนบุรี ยะลา ร้อยเอ็ด อำนาจเจริญ ปัตตานี พิจิตร สุพรรณบุรี เพชรบูรณ์ พะเยา หนองบัวลำภู จันทบุรี และราชบุรี โดยงบบุคลากรเพิ่มขึ้นในแผนงานสาธารณสุขทั้งหมด

ในขณะที่มี 1 อบจ. นั่นก็คือ อบจ. ขอนแก่น เพิ่มขึ้นในแผนงานบริหารงานทั่วไป ในส่วนงานบริหารงานคลังมากที่สุด โดยในปี 2567 งบบุคลากรส่วนงานบริหารการคลังอยู่ที่ 147,969,600 บาทในขณะที่ปี 2568 อยู่ที่ 769,732,900 บาทหรือเพิ่มขึ้นสูงถึง 621,763,300 คิดเป็นเพิ่มขึ้น 420% และขอนแก่นเป็นเพียง อบจ. เดียวที่มีการเพิ่มขึ้นของงบบุคลากรในแผนงานบริหารงานทั่วไป ในส่วนงานบริหารงานคลัง ในขณะที่ อบจ. อื่นๆ นั้นงบบุคลากรเพิ่มขึ้นในแผนงานสาธารณสุขทั้งหมด

งบบุคลากรในแผนงานสาธารณสุข เพิ่มขึ้นเพราะการโอนย้าย รพ.สต. มาให้ อบจ. ดูแล

แนวความคิดการโอนย้ายสถานีอนามัย โรงพยาบาลชุมชนและโรงพยาบาล ทั่วไปให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น มาจากแผนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2551 และแผนปฏิบัติ การกำหนดขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (ฉบับที่ 2) ด้านการถ่ายโอนภารกิจ ซึ่งกำหนดให้สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขถ่ายโอนภารกิจสถานีอนามัย โรงพยาบาลชุมชนและโรงพยาบาล ทั่วไปให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น โดยสถานีอนามัย โรงพยาบาลชุมชน และโรงพยาบาลทั่วไปตั้งอยู่ เขตพื้นที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นใด ต้องถ่ายโอนให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นนั้น ซึ่งหมายถึง องค์การ บริหารส่วนตำบล เทศบาล เมืองพัทยา องค์การบริหารส่วนจังหวัด และกรุงเทพมหานคร

โดยสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขได้ดำเนินการถ่ายโอนสถานีอนามัย (โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลและสถานีอนามัยเฉลิมพระเกียรติ 60 พรรษา นวมินทราชินี) ให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จำนวน 27 แห่งในปีพ.ศ. 2551 จำนวน 19 แห่งในปีพ.ศ. 2555 จำนวน 4 แห่งในปีพ.ศ. 2557 จำนวน 1 แห่ง ในปีพ.ศ. 2559 จำนวน 6 แห่งในปีพ.ศ. 2562 และจำนวน 8 แห่งในปี พ.ศ. 2563 รวมทั้งสิ้น 64 แห่ง จากจำนวนสถานีอนามัยเฉลิมพระเกียรติ 60 พรรษา นวมินทราชินีและโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล (รพ.สต.) 9,787 แห่งทั่วประเทศ

โดยในส่วนของ อบจ. นั้นพบว่า ได้มีราชกิจจานุเบกษา ออกประกาศคณะกรรมการการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เรื่อง หลักเกณฑ์และขั้นตอนการถ่ายโอนภารกิจสถานีอนามัยเฉลิมพระเกียรติ 60 พรรษา นวมินทราชินี และโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล (รพ.สต.) ให้แก่องค์การบริหารส่วนจังหวัด ซึ่งมีผลบังคับใช้ตั้งแต่ 19 ต.ค. 2564 ที่ผ่านมา และเริ่มมีการถ่ายโอนให้ อบจ. ในปี 2566 มี รพ.สต.ถ่ายโอนจำนวน 3,263 แห่ง 49 อบจ. ซึ่งมี 6 อบจ.ที่มีการรับถ่ายโอน 100% ได้แก่ จังหวัดมุกดาหาร, จังหวัดหนองบัวลำภู, จังหวัดร้อยเอ็ด, จังหวัดขอนแก่น, จังหวัดปราจีนบุรี และ จังหวัดสุพรรณบุรี ส่วนอบจ.ที่ไม่รับถ่ายโอนรวม 27 อบจ. ต่อมาในปี 2567 มี รพ.สต.ถ่ายโอนจำนวน 931 แห่ง มีการรับถ่ายโอนเพียง 62 อบจ. ไม่รับถ่ายโอน 14 อบจ.

โดยในการถ่ายโอน รพ.สต. ให้ อบจ. นั้นมีการถ่ายโอนบุคลากรด้วย โดยในปี 2566 พบว่ากลุ่มพนักงานกระทรวงสาธารณสุขและลูกจ้างทั่วไป จำนวน 4,982 คน และกลุ่มข้าราชการ/ลูกจ้างประจำ/พนักงานราชการ มีจำนวน 4,982 คน รวมบุคลากรที่ประสงค์ถ่ายโอนไป อบจ. คือ 16,735 คน ในปี 2567 กลุ่มพนักงานกระทรวงสาธารณสุขและลูกจ้างทั่วไป จำนวน 2,632 คน และกลุ่มข้าราชการ/ลูกจ้างประจำ/พนักงานราชการ มีจำนวน 3,656 คน รวมบุคลากรที่ประสงค์จะถ่ายโอนไป อบจ. คือ 6,288 คน

ดังนั้นในช่วงปี 2566 – 2567 จะพบว่ามีบุคลากรจากกระทรวงสาธารณสุขถ่ายโอนไปอยู่ภายใต้การทำงานของ อบจ. กว่า 23,023 คน

จากข้อมูลดังกล่าว จึงทำให้เห็นความสอดคล้องกับตัวเลขงบบุคลากร ในแผนงานสาธารณสุข ของ อบจ. ที่เพิ่มขึ้นอย่างมาก มาจากภาระกิจการโอนย้าย รพ.สต. มาให้ อบจ. นั่นเอง ซึ่งนอกจากจะมีการโอนย้ายบุคลากรตามมาแล้ว ยังมีการปรับอัตรากำลังบุคลากรด้านสาธารณสุขให้เพียงพอต่อความต้องการของประชาชนในพื้นที่ต่างๆ อีกด้วย จึงทำให้ต้องมีการเพิ่มงบประมาณในส่วนของบุคลากรในแผนงานสาธารณสุข ของ อบจ. เพิ่มมากขึ้นไปอีก

อบจ. ขอนแก่น อบจ. หนึ่งเดียวที่เพิ่มงบบุคลากรในส่วนงานบริหารการคลัง กว่า 600 ล้านบาท ว่าแต่งานบริหารการคลังทำอะไร

ในบรรดา 17 อบจ. ที่มีการเพิ่มงบบุคลากรมากกว่า 100% มี 1 อบจ. ที่เพิ่มงบบุคลากรในแผนงานที่แตกต่างจาก อบจ. อื่นๆ นั่นก็คือ อบจ. ขอนแก่น โดยในปี 2567 มีงบบุคลากร 649,514,200 บาท เพิ่มขึ้นเป็น 1,299,458,600 บาท ในปี 2568 โดยงบบุคลากรที่เพิ่มขึ้นมากที่สุดอยู่ในแผนงานบริหารทั่วไป ส่วนงานบริหารการคลัง ซึ่งเพิ่มจากในปี 2567 จากงบ 147,969,600 บาท เป็น 769,732,900 บาท ในปี 2568 หรือเพิ่มขึ้นสูงถึง 621,763,300 คิดเป็นเพิ่มขึ้น 420%

สำหรับบุคลากรในด้านการคลังขององค์การบริหารส่วนจังหวัดนั้น จะสังกัดในกองคลัง โดยจะถูกระบุในแผนงานงานบริหารงานทั่วไปหมวดงานบริหารงานคลัง โดยมีตำแหน่งที่เกี่ยวข้องเบื้องต้นดังนี้ อาทิ นักบริหารงานการคลัง นักวิชาการเงินและบัญชี นักวิชาการจัดเก็บรายได้ เจ้าพนักงานการเงินและบัญชี เจ้าพนักงานธุรการ ผู้ช่วยเจ้าพนักงานธุรการ(พนักงานจ้าง) ทั้งนี้แต่ละ อบจ. ไม่ได้มีการบุคลากรในส่วนนี้เหมือนกันทุก อบจ. แต่จะมีความใกล้เคียงกัน

โดยในหลักการแล้ว งานดังกล่าวมีหน้าที่ความรับผิดชอบเกี่ยวกับ งานการจ่ายเงิน การรับเงิน การจัดเก็บภาษี ค่าธรรมเนียม และการพัฒนารายได้ งานสรุปผล สถิติการจัดเก็บภาษี ค่าธรรมเนียม งานนำส่งเงินการเก็บรักษาเงินและเอกสารทางการเงิน งานการตรวจสอบใบสำคัญ ฎีกาทุกประเภท งานการจัดทำบัญชี งานตรวจสอบบัญชีทุกประเภท งานเกี่ยวกับเงินเดือน ค่าจ้าง ค่าตอบแทน เงินบำเหน็จบำนาญ และเงินอื่นๆ งานจัดทำหรือช่วยจัดทำงบประมาณและเงินนอกงบประมาณ งานเกี่ยวกับสถานะการเงินการคลัง งานการจัดสรรเงินต่างๆ งานทะเบียนคุมเงินรายได้และรายจ่ายต่างๆ งานควบคุมการเบิกจ่ายเงิน งานทำงบทดลองประจำเดือนและประจำปี งานบริการข้อมูล สถิติ ช่วยเหลือให้คำแนะนำทางวิชาการด้านการเงิน การคลัง การบัญชี โดยในเอกสารมาตรฐานกำหนดตำแหน่ง ข้าราชการส่วนท้องถิ่น และ ประกาศ อบจ. ขอนแก่น เรื่อง รับสมัครสรรหาและเลือกสรรบุคลากรเป็นพนักงานจ้างตามภารกิจ สังกัด อบจ.ขอนแก่น ระบุหน้าที่ของแต่ละตำแหน่ง ดังนี้

นักบริหารงานการคลัง : ปฏิบัติงานในตำแหน่งหัวหน้าหน่วยงานระดับสำนัก ในองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นขนาดใหญ่ ที่มีลักษณะงานเกี่ยวกับการวางแผน บริหารจัดการจัดระบบงานอำนวยการ สั่งราชการ มอบหมาย ควบคุม กำกับ แนะนำ ตรวจสอบ โดยรวมถึงวางแผนงาน/โครงการ หรือแผนการปฏิบัติงาน รวมทั้งเป้าหมายและผลสัมฤทธิ์ ของหน่วยงานเพื่อเป็นแนวทางในการปฏิบัติงาน วางแผนในการจัดทำแผนที่ภาษี จัดหาพัสดุ การเบิกจ่ายเงินประจำไตรมาส เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการจัดเก็บรายได้ ให้มีพัสดุเพียงพอต่อการใช้งาน และการจ่ายเงินเป็นไปตามงบประมาณ รายจ่ายประจำปี จัดระบบงานและอัตรากำลังเจ้าหน้าที่ในหน่วยงานให้สอดคล้องกับภารกิจ ติดตามและประเมินผลงานของเจ้าหน้าที่ในบังคับบัญชา

นักวิชาการเงินและบัญชี : มีลักษณะงานที่ปฏิบัติเกี่ยวกับการเงิน การงบประมาณ การบัญชีทั่วไปของส่วนราชการ การศึกษา วิเคราะห์ ติดตามประเมินผล การใช้จ่ายเงิน การวิเคราะห์ฐานะ ทางการเงินและบัญชี การวิเคราะห์งบประมาณ การพัฒนาระบบงานคลัง ตรวจสอบความถูกต้องของการลงบัญชีประเภทต่าง ๆ ทั้งนี้ ยังมีการจัดทำบัญชี รวบรวมข้อมูล และรายงานการเงินของส่วนราชการ จัดทำและจัดสรรงบประมาณแก่หน่วยงาน ศึกษาวิเคราะห์ผลการใชจ่ายเงินงบประมาณ ดูแลการรับและจายเงิน สถานะทางการเงิน ถ่ายทอดความรู้ด้านการเงินและบัญชี แก่เจ้าหน้าที่ระดับรองลงมา

นักวิชาการจัดเก็บรายได้ : ทำหน้าที่เกี่ยวกับการศึกษา วิเคราะห์ วิจัย และเสนอแนะทางการปรับปรุง การจัดเก็บภาษีต่าง ๆ วิธีการ จัดเก็บภาษีอากร ค่าธรรมเนียมต่าง ๆ และรายได้อื่นขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น การตรวจรับแบบแสดง รายการคำร้องหรือคำขอของผู้เสียภาษีและค่าธรรมเนียม ปรับปรุงแบบแสดงรายการ คำร้อง คำขอของผู้เสียภาษีให้เหมาะสม รับชำระเงิน เขียนใบเสร็จรับเงินและลงบัญชี จัดทำทะเบียนและรายการต่าง ๆ เก็บรักษาหลักฐานการเสียภาษี ค่าธรรมเนียมและรายได้อื่น ๆ ออกหมายเรียกและหนังสือเชิญพบ ตรวจสอบ และประเมินภาษีการเก็บรักษา และนำส่งเงินเป็นต้น

เจ้าพนักงานการเงินและบัญชี : มีหน้าที่เกี่ยวกับงานที่ค่อนข้างยากเกี่ยวกับการเงิน การงบประมาณและการบัญชีทั่วไปของส่วนราชการ เช่น การตรวจสอบ หลักฐาน ใบสำคัญคู่จ่ายเงิน ลงบัญชี ทำรายงาน การบัญชี รวบรวมรายละเอียดข้อมูลเกี่ยวกับการขอจัดตั้งงบประมาณ รายรับ-รายจ่ายประจำปี ทำหนังสือชี้แจง โต้ตอบ ด้านงบประมาณ พิจารณาจัดสรร งบประมาณรายจ่าย และ ปฏิบัติหน้าที่อื่นที่เกี่ยวข้อง ประสานงานในระดับกลุ่ม รวมถึงให้คำแนะนำ ตอบปัญหา ชี้แจงเกี่ยวกับงานการเงินและบัญชี แก่เจ้าหน้าที่แก่ข้าราชการและประชาชนทั่วไป (ทำหน้าที่ในงานบริการประชาชนโดยตรง) โดยการให้คำแนะนำ ตอบปัญหา ชี้แจงเกี่ยวกับงานการเงินและบัญชี แก่เจ้าหน้าที่ระดับรองลงมา หน่วยงานราชการ เอกชน และประชาชนทั่วไป

เจ้าพนักงานธุรการ : ทำหน้าที่เกี่ยวกับงานธุรการและงานสารบรรณ การร่าง โต้ตอบ บันทึก ย่อเรื่อง ตรวจทานหนังสือ การดำเนินการเกี่ยวกับเอกสารสิทธิ์ในทรัพย์สินของทางราชการ การดำเนินการเกี่ยวกับพัสดุ ครุภัณฑ์ การตรวจสอบหรือเปลี่ยนแปลงรายการและเก็บรักษาเอกสารสำคัญของทางราชการ การดำเนินการเกี่ยวกับงานบริหารบุคคล การรวบรวมข้อมูลหรือ จัดเตรียมเอกสาร การเตรียมการประชุมและจดบันทึกรายงานการประชุม ผลิตเอกสารต่างๆ รวมถึงให้คำปรึกษาและแนะนำในเบื้องต้นแก่บุคลากร ประชาชน ผู้ที่มาติดต่อ และ หน่วยงานต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้มีความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้อง ติดต่อประสานงาน ให้บริการข้อมูลแก่ผู้มาติดต่อราชการ (ทำหน้าที่ในงานบริการประชาชนโดยตรง)

ผู้ช่วยนักวิชาการเงินและบัญชี (พนักงานจ้าง) : ทำหน้าที่เป็นผู้ช่วยปฏิบัติงานด้านการจัดทำบัญชี เอกสารรายงานความเคลื่อนไหวทางการเงินทั้งเงินในและเงินนอกงบประมาณ เงินทุนหมุนเวียน เพื่อแสดงสถานะทางการเงิน รวบรวมข้อมูลและรายงานการเงินของหน่วยงาน ดูแลการรับและการจ่ายเงิน ตรวจสอบเอกสารสำคัญการรับจ่ายเงิน งานวิชาการเงิน การคลัง พัสดุการบริหารการเงิน การจัดเก็บรายได้ การบริหารหนี้ และการงบประมาณที่ไม่ยากภายใต้การกำกับ แนะนำ ตรวจสอบ ให้คำแนะนำปรึกษาในเบื้องต้น แก่หน่วยงานราชการ หรือประชาชนทั่วไปเกี่ยวกับการเงิน การคลัง การพัสดุ การบริหารเงินตรา การบริหารหนี้สาธารณะ และงบประมาณ สำรวจและจัดเก็บข้อมูล ปรับปรุง หรือจัดทำฐานข้อมูล หรือระบบสารสนเทศ เกี่ยวกับการเงิน การคลัง การพัสดุ การบริหารเงินตรา การบริหารหนี้สาธารณะ และการงบประมาณ เพื่อการ ประมวล วิเคราะห์ และการนำเสนอนโยบาย ยุทธศาสตร์ มาตรการ แผนงาน/โครงการ หลักเกณฑ์ วิธีการเกี่ยวกับงานการเงิน การคลัง การพัสดุ การบริหารเงินตรา การบริหารหนี้สาธารณะ และการงบประมาณ (ทำหน้าที่ในงานบริการประชาชนโดยตรง)

ผู้ช่วยนักวิชาการคลัง (พนักงานจ้าง) : ปฏิบัติงานที่ต้องใช้ความรู้ ความสามารถทางวิชาการในการทำงานปฏิบัติงานเกี่ยวกับ งานวิชาการเงิน การคลัง พัสดุการบริหารการเงิน การจัดเก็บรายได้ การบริหารหนี้ และการงบประมาณ ที่ไม่ยากภายใต้การกำกับ แนะนำ ตรวจสอบ ให้คำแนะนำปรึกษาในเบื้องต้น แก่หน่วยงานราชการ หรือประชาชนทั่วไปเกี่ยวกับการเงิน การคลัง การพัสดุ การบริหารเงินตรา การบริหารหนี้สาธารณะ และการงบประมาณ สำรวจและจัดเก็บข้อมูล ปรับปรุง หรือจัดทำฐานข้อมูล หรือระบบสารสนเทศ เกี่ยวกับการเงิน การคลัง การพัสดุ การบริหารเงินตรา การบริหารหนี้สาธารณะ และการงบประมาณ เพื่อการประมวล วิเคราะห์ และการนำเสนอนโยบาย ยุทธศาสตร์ มาตรการ แผนงาน/โครงการ หลักเกณฑ์ วิธีการเกี่ยวกับงานการเงิน การคลัง การพัสดุ การบริหารเงินตรา การบริหารหนี้สาธารณะ และการงบประมาณ (ทำหน้าที่ในงานบริการประชาชนโดยตรง)

ผู้ช่วยเจ้าพนักงานธุรการ (พนักงานจ้าง) : ปฏิบัติงานด้านงานธุรการและงานสารบรรณ ซึ่งมีลักษณะที่ปฏิบัติเกี่ยวกับการร่าง โต้ตอบ บันทึก ย่อเรื่อง ตรวจทานหนังสือ การดำเนินการเกี่ยวกับเอกสารสิทธิ์ในทรัพย์สินของทางราชการ การดำเนินการเกี่ยวกับพัสดุ ครุภัณฑ์ การตรวจสอบหรือเปลี่ยนแปลง รายการและเก็บรักษาเอกสารสำคัญของทางราชการ การดำเนินการเกี่ยวกับงานบริหารบุคคล การรวบรวมข้อมูลหรือจัดเตรียมเอกสาร การเตรียมการประชุม และการจดบันทึกรายงานการประชุม ผลิตเอกสารต่างๆ รวมถึงให้คำปรึกษาและแนะนำในเบื้องต้นแก่บุคลากร ประชาชน ผู้ที่มาติดต่อ และ หน่วยงานต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้มีความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้อง ติดต่อประสานงาน ให้บริการข้อมูลแก่ผู้มาติดต่อราชการ (ทำหน้าที่ในงานบริการประชาชนโดยตรง)

ผู้ช่วยนักวิชาการคอมพิวเตอร์ (พนักงานจ้าง) : ทำหน้าที่ติดตั้งหรือบำรุงรักษาระบบเทคโนโลยีสารสนเทศ เพื่อให้สามารถใช้งานได้อย่างต่อเนื่องและมีประสิทธิภาพ วิเคราะห์ ออกแบบ พัฒนาและบริหารจัดการ การประยุกต์ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ หรือการประมวลผลข้อมูลในระบบงานต่างๆ ภายในองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ช่วยจัดทำคู่มือระบบและคู่มือผู้ใช้ เพื่ออำนวยความสะดวกแก่ผู้ใช้ ดำเนินการฝึกอบรมหรือถ่ายทอดความรู้ สนับสนุนการใช้ระบบงานที่พัฒนาแก่

เจ้าหน้าที่ผู้ใช้งาน ให้คำปรึกษาแนะนำแก่ผู้ใช้เมื่อมีปัญหาหรือข้อสงสัยในการใช้งานเครื่องคอมพิวเตอร์

พนักงานขับรถยนต์ (พนักงานจ้าง) : ทำหน้าที่ขับรถยนต์ บำรุงรักษา ทำความสะอาดรถยนต์ และแก้ไขข้อขัดข้องต่าง ๆ ในการใช้รถยนต์

ซึ่ง อบจ. ขอนแก่นมีตำแหน่งที่บรรจุในกองคลัง ดังนี้

ผู้อำนวยการกองคลัง
ฝ่ายเร่งรัดและจัดเก็บรายได้ ซึ่งประกอบไปด้วย นักบริหารการคลังระดับต้น นักวิชาการเงินและบัญชีชำนาญการ นักวิชาการการเงินและบัญชีปฏิบัติการ เจ้าพนักงานธุรการปฏิบัติงาน ผู้ช่วยนักวิชาการคลัง (2) ผู้ช่วยนักวิชาการการเงินและบัญชี พนักงานขับรถ (2) พนักงานจ้างเหมาบริการ (4)
ฝ่ายบริหารการคลัง ซึ่งประกอบไปด้วย นักบริหารการคลังระดับต้น นักวิชาการเงินและบัญชีชำนาญการ (2) เจ้าพนักงานการเงินและบัญชีชำนาญงาน (2) เจ้าพนักงานการเงินและบัญชีปฏิบัติงาน (2) ผู้ช่วยนักวิชาการคอมพิวเตอร์ ผู้ช่วยวิชาการคลัง ผู้ช่วยเจ้าพนักงานธุรการ (2) พนักงานจ้างเหมาบริการ
ฝ่ายการเงินและบัญชี ซึ่งประกอบไปด้วย นักบริหารการคลังระดับต้น นักวิชาการเงินและบัญชีชำนาญการ (2) นักวิชาการคลังชำนาญการ นักวิชาการเงินและบัญชีปฏิบัติการ (2) เจ้าพนักงานการเงินและบัญชีปฏิบัติงาน (4) เจ้าพนักงานธุรการชำนาญงาน (2) เจ้าพนักงานการเงินและบัญชีปฏิบัติงาน ผู้ช่วยนักวิชาการเงินและบัญชี (3) พนักงานจ้างเหมาบริการ
ฝ่ายระเบียบการคลัง ซึ่งประกอบไปด้วย นักบริหารการคลังระดับต้น นักวิชาการเงินและบัญชีชำนาญการ นักวิชาการเงินและบัญชีปฏิบัติการ (2) เจ้าพนักงานการเงินและบัญชีปฏิบัติงาน ผู้ช่วยนักวิชาการเงินและบัญชี พนักงานจ้างเหมาบริการ

นอกจากนี้จากข้อมูลแผนพัฒนาบุคลากร 3 ปี ประจำปีงบประมาณ 2567 – 2569 องค์การบริหารส่วนจังหวัดขอนแก่น ก็จะพบว่ากรอบอัตรากำลังของบุคลากรกองคลังก็จะอยู่ที่ 54 คน ซึ่งก็ตรงกับข้อมูลเจ้าหน้าที่ในส่วนของงานกองคลังในเว็บไซต์ อบจ. ขอนแก่น โดยมีการวางกรอบอัตราตำแหน่งที่ขาดว่าจะต้องใช้ในช่วงระยะเวลา 3 ปีข้างหน้า ไว้ที่ 58 คน

อ้างอิง

ข้อบัญญัติงบประมาณ ปี 2567-2568 ของ อบจ. 76 จังหวัด
แผนพัฒนาบุคลากร 3 ปี ประจำปีงบประมาณ 2567 – 2569 องค์การบริหารส่วนจังหวัดขอนแก่น
แนวทางการดําเนินการถ่ายโอนภารกิจสถานีอนามัยเฉลิมพระเกียรติ ๖๐ พรรษา นวมินทราชินีและโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตําบลให้แก่องค์การบริหารส่วนจังหวัด โดยสํานักงานคณะกรรมการการกระจายอํานาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นสํานักงานปลัดสํานักนายกรัฐมนตรี
มาตรฐานกำหนดตำแหน่ง องค์การบริหารส่วนจังหวัด
ประกาศองค์การบริหารส่วนจังหวัดขอนแก่นเรื่อง รับสมัครสรรหาและเลือกสรรบุคลากรเป็นพนักงานจ้างตามภารกิจ สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดขอนแก่น

ดูข้อมูลที่ งบบุคลากร อบจ. 2568 [ข้อมูลดิบ]

The post งบบุคลากรของ อบจ. เพิ่มขึ้นกว่า 9 พันล้าน เพิ่มส่วนไหน เพิ่มไปทำไม appeared first on Rocket Media Lab.

4 ปี อบจ. 76 จังหวัด ใช้งบค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในการทำถนน 71.11%

Rocket Media Lab — Mon, 20 Jan 2025 03:14:20 +0000

ในงบประมาณรายจ่ายของ อบจ. จะพบว่างบในหมวดของอุตสาหกรรมและโยธาสูงที่สุด คิดเป็น 32.53% ใช้ไปกับการก่อสร้าง ซ่อมแซมปรับปรุง ขยายต่อเติม ฯลฯ โครงสร้างพื้นฐานต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นถนน สะพาน อาคาร เสาไฟฟ้า ประปา ท่อระบายน้ำ ฯลฯ
จากข้อบัญญัติงบประมาณ ปี 2565-2568 ของ อบจ. 76 จังหวัดทั่วประเทศพบงบค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภค ในหมวดอุตสาหกรรมและโยธา ทั้งหมด 55,686,358,177 บาท จำนวน 24,084 โครงการ โดยจังหวัดที่มีงบส่วนนี้มากที่สุดคือชลบุรี 7,243,087,590 บาท หรือคิดเป็น 13.01%
จากงบค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภค ในหมวดอุตสาหกรรมและโยธา ทั้งหมด 55,686,358,177 บาท ทั้ง 4 ปี พบว่าโครงการที่ใช้งบประมาณมากที่สุดคือ คือโครงการที่เกี่ยวข้องกับถนน 39,600,591,263 บาท หรือคิดเป็น 71.11%
จากงบค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคทั้ง 4 ปีของ อบจ. 76 จังหวัด จำนวน 24,084 โครงการ พบว่าครอบคลุมพื้นที่ตำบล 86.51% ของ อบจ. ทั่วประเทศ โดยมี 9 จังหวัดที่ครอบคลุม 100% คือกำแพงเพชร ขอนแก่น ตราด ประจวบคีรีขันธ์ พะเยา ยโสธร หนองบัวลำภู อำนาจเจริญ และอุดรธานี และจังหวัดที่ครอบคลุมพื้นที่น้อยที่สุดคือสมุทรปราการ เพียง 16%

อำนาจหน้าที่ของ อบจ. ก็คือการจัดการบริการสาธารณะภายในจังหวัด ไม่ว่าจะเป็นเรื่องความปลอดภัย การศึกษา สาธารณสุข ไปจนถึงการสังคมสงเคราะห์และการเกษตร หากพิจารณาการใช้งบประมาณแยกตามหมวดการใช้งบของ อบจ. ทั้ง 76 จังหวัด ในงบประมาณปี 2567 จะพบว่า

อุตสาหกรรมและโยธา 22,846,269,817 บาท หรือคิดเป็น 32.53%
การศึกษา 13,555,527,818 บาท หรือคิดเป็น 19.3%
บริหารงานทั่วไป 10,676,796,337 บาท หรือคิดเป็น 15.2%
สาธารณสุข 7,244,285,408 บาท หรือคิดเป็น 10.31%
งบกลาง 7,244,285,408 หรือคิดเป็น 8.67%
ศาสนา วัฒนธรรม และนันทนาการ 3,964,899,609 บาท หรือคิดเป็น 5.65%
เคหะและชุมชน 1,597,771,973 บาท หรือคิดเป็น 2.27%
การเกษตร 1,268,691,240 บาท หรือคิดเป็น 1.81%
รักษาความสงบภายใน 1,190,384,605 บาท หรือคิดเป็น 1.65%
สร้างความเข้มแข็งของชุมชน 1,006,573,465 บาท หรือคิดเป็น 1.43%
สังคมสงเคราะห์ 620,976,934 บาท หรือคิดเป็น 0.88%
การพาณิชย์ 167,854,745 บาท หรือคิดเป็น 0.24%

โดยหนึ่งในหน้าที่ของ อบจ. ก็คือการสร้างโครงสร้างพื้นฐานที่เป็นบริการสาธารณะต่างๆ ผ่านการใช้งบประมาณการก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในหมวดอุตสาหกรรมและโยธา ซึ่งจากข้อมูลจะเห็นได้ว่าการใช้งบประมาณของ อบจ. ในหมวดของอุตสาหกรรมและโยธา เป็นหมวดที่ใช้งบประมาณสูงที่สุด ซึ่งก็คือการก่อสร้าง ซ่อมแซมปรับปรุง ขยายต่อเติม ฯลฯ โครงสร้างพื้นฐานต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นถนน สะพาน อาคาร เสาไฟฟ้า ประปา ท่อระบายน้ำ ฯลฯ นัยหนึ่งการที่งบประมาณในหมวดนี้มีสูงที่สุดอาจเป็นเพราะการก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในหมวดอุตสาหกรรมและโยธาเป็นส่วนที่ต้องใช้เงินอย่างมาก ในขณะเดียวกันก็เป็นเพราะงบประมาณในส่วนงานก่อสร้างจากหมวดอื่นๆ ทั้งหมวดการศึกษา สาธารณสุข แม้แต่การรักษาความสงบภายใน หากเป็นงานก่อสร้าง งบประมาณในส่วนนั้นก็จะมาอยู่ในหมวดอุตสาหกรรมและโยธา ดังนั้นจึงอาจอนุมานได้ว่างบการก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในหมวดอุตสาหกรรมและโยธาของ อบจ. จะเป็นตัวบอกได้ว่า อบจ. ใช้งบประมาณไปทำอะไรบ้าง ในส่วนที่เป็นโครงสร้างพื้นฐานของบริการสาธารณะที่ อบจ. รับผิดชอบ

อบจ. ไหนมีงบค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภค ในหมวดอุตสาหกรรมและโยธามากที่สุด น้อยที่สุด

จากการรวบรวมข้อมูลของ Rocket Media Lab จากข้อบัญญัติงบประมาณ ปี 2565-2568 ของ อบจ. 76 จังหวัดทั่วประเทศ (ยกเว้นข้อบัญญัติงบประมาณรายจ่ายประจำปี 2568 ของ อบจ. สุพรรณบุรี และมุกดาหาร ซึ่งยังไม่ผ่านการพิจารณา) ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่ อบจ. ที่มาจากการเลือกตั้งในปี 2563 เป็นผู้ร่างและใช้งบประมาณในวาระการทำงาน 4 ปีตามกฎหมาย พบว่า จากงบประมาณค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภค ในหมวดอุตสาหกรรมและโยธา ทั้งหมด 55,686,358,177 บาท จำนวน 24,084 โครงการ 10 จังหวัดที่มีงบมากและน้อยที่สุดคือ

มากที่สุด

ชลบุรี 7,243,087,590 บาท หรือคิดเป็น 13.01%
สมุทรปราการ 2,397,464,800 บาท หรือคิดเป็น 4.31%
ขอนแก่น 2,381,336,000 บาท หรือคิดเป็น 4.28%
นครปฐม 2,025,503,331 บาท หรือคิดเป็น 3.64%
ระยอง 2,010,126,700 บาท หรือคิดเป็น 3.61%
นครศรีธรรมราช 1,986,578,000 บาท หรือคิดเป็น 3.57%
สุราษฎร์ธานี 1,615,207,000 บาท หรือคิดเป็น 2.90%
นครราชสีมา 1,563,977,000 บาท หรือคิดเป็น 2.81%
สระบุรี 1,562,019,200 บาท หรือคิดเป็น 2.81%
พระนครศรีอยุธยา 1,543,784,800 บาท หรือคิดเป็น 2.77%

น้อยที่สุด

*จันทบุรี 49,217,000 บาท หรือคิดเป็น 0.09%
แม่ฮ่องสอน 84,036,500 บาท หรือคิดเป็น 0.15%
หนองบัวลำภู 129,236,312 บาท หรือคิดเป็น 0.23%
อุตรดิตถ์ 131,639,400 บาท หรือคิดเป็น 0.24%
เลย 132,924,954 บาท หรือคิดเป็น 0.24%
สมุทรสงคราม 146,657,780 บาท หรือคิดเป็น 0.26%
สิงห์บุรี 147,619,400 บาท หรือคิดเป็น 0.27%
น่าน 153,434,400 บาท หรือคิดเป็น 0.28%
นครนายก 158,009,800 บาท หรือคิดเป็น 0.28%
แพร่ 160,625,360 บาท หรือคิดเป็น 0.29%

*ในกรณีของ อบจ. จันทบุรี ที่มีงบค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภค ในหมวดอุตสาหกรรมและโยธา น้อยที่สุดในประเทศนั้น เนื่องจากว่าอบจ. จันทบุรี มีการบรรจุงบปรมาณโครงการการก่อสร้างที่แตกต่างจากจังหวัดอื่น โดย อบจ. จันทบุรีบรรจุงบประมาณโครงการก่อสร้างไว้ใน 2 ลักษณะคือการจัดซื้อวัสดุสำหรับก่อสร้างในหัวข้อค่าวัสดุ และค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในหัวข้อค่าที่ดินและสิ่งก่อสร้าง ในขณะที่ข้อบัญญัติงบประมาณของจังหวัดอื่น งบประมาณโครงการก่อสร้างทั้งหมดจะอยู่ในค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในหัวข้อค่าที่ดินและสิ่งก่อสร้างเพียงที่เดียว โดยในการทำข้อมูลชุดนี้ของ Rocket Media Lab พิจารณาเฉพาะงบประมาณในโครงการค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในหัวข้อค่าที่ดินและสิ่งก่อสร้างเท่านั้น จึงอาจทำให้จำนวนโครงการและงบประมาณรวมของ อบจ. จันทบุรี น้อยกว่าความเป็นจริง

จากข้อมูลจะเห็นได้ว่า อบจ. ที่มีงบประมาณค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคมากที่สุดส่วนใหญ่เป็น อบจ.ในจังหวัดขนาดใหญ่ในแต่ละภาค และในเขตปริมณฑล แต่ก็มีจังหวัดเล็กๆ ที่อยู่ใน 10 อันดับแรกที่มีงบโยธามากที่สุดคือพระนครศรีอยุธยา และสระบุรี

หากพิจารณาเป็นรายภาค จะเห็นว่า อบจ. จังหวัดในภาคกลางมีงบประมาณค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภครวมกัน 4 ปีมากที่สุด 16,215,780,812 บาท คิดเป็น 29.12% ของงบประมาณโยธาทั้งหมด ซึ่งอาจเป็นเพราะว่าภาคกลางมีจำนวนจังหวัดมากที่สุด รองลงมาก็คือภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 12,044,780,414 บาท คิดเป็น 21.63% ตามมาด้วยภาคตะวันออก 11,684,928,270 บาท คิดเป็น 20.98% จะเห็นได้ว่าภาคตะวันออกแม้จะมีเพียงแค่ 7 จังหวัด แต่มีงบประมาณสูงเป็นอันดับสามเลยทีเดียว ตามมาด้วยภาคใต้ 9,003,857,390 บาท คิดเป็น 16,17% ภาคตะวันตก 3,569,334,552 บาท คิดเป็น 6.41% และภาคเหนือน้อยที่สุด 3,167,676,739 บาท คิดเป็น 5.69%

งบก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคของ อบจ. นำไปใช้ทำอะไรมากที่สุด

เมื่อนำงบในส่วนค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภค หมวดอุตสาหกรรมและโยธาของ อบจ. จาก 76 จังหวัด ทั้ง 4 ปี มาจัดประเภทตามโครงการที่ปรากฏในข้อบัญญัติงบประมาณ สามารถแบ่งได้เป็น 10 ประเภท คือ

ถนน หมายถึง ถนน ถนน คสล. ถนนลูกรัง ถนนคอนกรีต ถนนหินคลุก ถนนประเภทต่างๆ การบุกเบิกสร้างถนน
การจราจร หมายถึง งานจราจรที่เกี่ยวกับการอำนวยความปลอดภัย รวมถึงที่กั้นเพื่ออำนวยความปลอดภัย งานปรับปรุงบริเวณจุดเสี่ยงอันตรายทางแยก ป้ายสัญญาณไฟ ราวกันตก โครงการทางเท้า และเครื่องหมายจราจร โดยไม่รวมการทำถนน
อาคารและสิ่งปลูกสร้าง หมายถึง อาคารต่างๆ อาคารอเนกประสงค์ อาคารสถานีขนส่ง ท่าเทียบเรือ เตาเผาขยะ บ่อน้ำพุร้อน เมรุเผาศพ ห้องน้ำ ห้องน้ำในสนามกีฬา ห้องน้ำสาธารณะ ห้องน้ำโรงเรียน/ห้องน้ำ อบจ. ศาลาที่พักต่างๆ รวมถึงสิ่งปลูกสร้างภายในอาคาร เช่น รั้ว รั้วโรงเรียน รั้วโรงพยาบาล รั้วภายใน อบจ. โรงจอดรถ ลานคอนกรีต ลานอเนกประสงค์ สนามกีฬา สนามหญ้าเทียม ลานกีฬา อัฒจันทร์ หลังคา สวนสาธารณะ
สิ่งก่อสร้างอื่นๆ หมายถึง สิ่งก่อสร้างนอกเหนือจากโครงสร้างอาคาร เช่น ซุ้ม ป้าย ป้ายชื่อสนามกีฬา ป้ายโรงพยาบาล ป้ายต่างๆ ในที่สาธารณะ
ไฟฟ้า หมายถึง ระบบไฟฟ้า เสาไฟฟ้า ติดตั้งไฟฟ้าแสงสว่าง ติดตั้งไฟฟ้าส่องสว่าง ไฟฟ้าส่องสว่างพลังงานแสงอาทิตย์ เสารับสัญญาณอัจฉริยะ ต่อเติม CCTV
ประปาและระบบน้ำเพื่ออุปโภคและบริโภค หมายถึง ระบบประปา การสร้างท่อประปาเพื่อสาธารณูปโภค ระบบน้ำบาดาล ระบบน้ำเพื่อการเกษตร สร้างหอสูบน้ำ อาคารสูบน้ำ หอส่งน้ำถังสูงเพื่อเกษตรและชลประทาน สร้างระบบกักเก็บน้ำผิวดินด้วยถังไฟเบอร์กลาส รวมถึงกว๊านที่ใช้น้ำทั้ง การอุปโภค บริโภคและการเกษตร
การระบายน้ำและป้องกันน้ำท่วม หมายถึง รางระบายน้ำ ท่อระบายน้ำเพื่อระบายน้ำเสียและน้ำท่วม ท่อระบายน้ำริมถนน ท่อ คสล. ท่อลอดเหลี่ยม ท่อเหลื่ยมคอนกรีตเสริมข้างลำห้วย รวมถึงเขื่อน ฝาย อาคารป้องกันตลิ่ง คันกั้นน้ำ พนังกั้นดิน คลองส่งน้ำและการเรียงหินยาแนว
สะพาน หมายถึง สะพานประเภทต่างๆ สะพานข้ามลำน้ำ สะพานข้ามลำห้วย สะพาน คอนกรีตเสริมเหล็ก ส่วนประกอบของสะพาน เช่น คอสะพาน
โครงการที่ทำมากกว่า 1 ประเภทงาน หมายถึง โครงการที่ทำมากกว่าหนึ่งประเภทงาน เช่น ปรับปรุงถนนคอนกรีตเสริมเหล็กและวางท่อระบายน้ำ ก่อสร้างป้ายชื่อและรั้วโรงเรียน
อื่นๆ หมายถึง ค่าชดเชยสัญญาแบบปรับราคาได้ (ค่า K) และโครงการที่ไม่ทราบประเภทการทำงานแน่ชัด เช่น โครงการก่อสร้างระบบสาธารณูปโภคภายในศูนย์ส่งเสริม และพัฒนาคุณภาพชีวิตประชาชน

จากนั้นเมื่อพิจารณา งบประมาณค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภค ในหมวดอุตสาหกรรมและโยธา ทั้งหมด 55,686,358,177 บาท ในแต่ละโครงการรวมทั้ง 4 ปี พบว่าโครงการที่ใช้มีการงบประมาณมากที่สุดคือ

ถนน 39,600,591,263 บาท หรือคิดเป็น 71.11%
อาคารและสิ่งปลูกสร้าง 6,047,821,491 บาท หรือคิดเป็น 10.86%
ไฟฟ้า 2,419,499,283 บาท หรือคิดเป็น 4.34%
ประปาและระบบน้ำเพื่ออุปโภคและบริโภค 2,409,126,510 บาท หรือคิดเป็น 4.33%
การระบายน้ำและป้องกันน้ำท่วม 2,148,637,750 บาท หรือคิดเป็น 3.86%
สะพาน 1,558,716,600 บาท หรือคิดเป็น 2.80%
โครงการที่ทำมากกว่า 1 ประเภทงาน 656,840,120 บาท หรือคิดเป็น 1.18%
สิ่งก่อสร้างอื่นๆ 228,423,500 บาท หรือคิดเป็น 0.41%
การจราจร 138,651,940 บาท หรือคิดเป็น 0.25%
อื่นๆ 478,049,720 บาท หรือคิดเป็น 0.86%

แต่หากพิจารณาโครงการต่างๆ โดยแยกจากรูปแบบของงานก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคที่ทำ ซึ่งแบ่งออกเป็น ก่อสร้าง, ปรับปรุง/ช่อมแซม และขยาย/ต่อเติม จะพบว่างบก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคตลอดทั้ง 4 ปี ทั้งหมด 55,686,358,177 บาท ของ อบจ. นั้น เป็นการนำมาใช้เพื่อ

ก่อสร้าง 27,396,636,254 บาท หรือคิดเป็น 49.20%
ปรับปรุง/ซ่อมแซม 24,307,039,324 บาท หรือคิดเป็น 43.65%
ขยาย/ต่อเติม 3,810,792,099 บาท หรือคิดเป็น 6.84%
โครงการที่ทำมากกว่า 1 รูปแบบ 164,205,500 บาท หรือคิดเป็น 0.29%
อื่นๆ 7,685,000 บาท หรือคิดเป็น 0.01%

จากข้อมูลจะเห็นได้ว่า งบก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคส่วนมากของ อบจ. ตลอด 4 ปีที่ผ่านมา นำไปใช้ในโครงการที่เกี่ยวข้องกับถนน ซึ่งมากกว่ากว่างบในโครงการอื่นๆ ที่เหลือรวมกันทั้งหมด ในขณะที่เมื่อพิจารณาจากรูปแบบของงานจะพบว่า เป็นการก่อสร้างขึ้นใหม่เกือบครึ่งหนึ่ง และเป็นการปรับปรุง/ซ่อมแซมในสัดส่วนเกือบเท่ากัน

โครงการในงบก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคของ อบจ. ทำอะไร ทำยังไง ทำที่ไหน

เมื่อนำงบประมาณค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภค ในหมวดอุตสาหกรรมและโยธา ทั้งหมด 55,686,358,177 บาท ในแต่ละโครงการรวมทั้ง 4 ปีของ อบจ. ตลอด 4 ปีที่ผ่านมา มาพิจารณาเป็นรายหมวดตามที่แยกไว้ ตามลำดับจำนวนงบที่ใช้ ในอันดับหนึ่งโครงการที่เกี่ยวข้องกับการทำถนน 39,600,591,263 บาท นั้นพบว่าเป็นโครงการในรูปแบบการปรับปรุง/ซ่อมแซมมากที่สุด 22,240,883,589 บาท หรือคิดเป็น 56.16% รองลงมาคือการก่อสร้าง 16,922,137,224 บาท หรือคิดเป็น 42.73% ตามมาด้วยการขยาย/ต่อเติม 384,922,200 บาท หรือคิดเป็น 0.97% และโครงการที่ทำมากกว่า 1 รูปแบบ 52,648,250 บาท หรือคิดเป็น 0.14%

เมื่อพิจารณาการใช้งบประมาณค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในโครงการที่เกี่ยวข้องกับถนนในระดับพื้นที่จะพบว่า ภาคกลางเป็นภาคที่ใช้งบในโครงการที่เกี่ยวข้องกับถนนมากที่สุด 11,808,764,480 บาท หรือคิดเป็น 29.82% ของงบเกี่ยวกับถนน รองลงมาคือภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 11,193,849,726 บาท หรือคิดเป็น 28.27% ตามมาด้วยภาคใต้ 6,231,223,750 บาท หรือคิดเป็น 15.74% ภาคตะวันออก 5,674,286,200 บาท หรือคิดเป็น 14.33% ภาคตะวันตก 2,402,684,177 บาท หรือคิดเป็น 6.07% ภาคเหนือ 2,290,482,550 บาท หรือคิดเป็น 5.78%

จากงบประมาณที่เกี่ยวกับถนน ทั้งหมด 39,600,591,263 บาท อบจ. ที่ใช้งบในโครงการที่เกี่ยวข้องกับถนนมากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

ขอนแก่น 2,328,290,000 บาท คิดเป็น 5.88%
ชลบุรี 2,144,895,000 บาท คิดเป็น 5.42%
นครศรีธรรมราช 1,707,625,700 บาท คิดเป็น 4.31%
ระยอง 1,687,823,200 บาท คิดเป็น 4.26%
นครปฐม 1,592,845,000 บาท คิดเป็น 4.02%
นครราชสีมา 1,436,644,000 บาท คิดเป็น 3.63%
พระนครศรีอยุธยา 1,369,586,900 บาท คิดเป็น 3.46%
สระบุรี 1,348,276,000 บาท คิดเป็น 3.40%
สมุทรปราการ 1,153,276,000 บาท คิดเป็น 2.91%
ประจวบคีรีขันธ์ 1,147,144,300 บาท คิดเป็น 2.90%

อันดับสอง โครงการที่เกี่ยวข้องกับอาคารและสิ่งปลูกสร้าง 6,047,821,491 บาท นั้นพบว่าเป็นโครงการในรูปแบบการก่อสร้างมากที่สุด 4,606,212,810 บาท คิดเป็น 76.17% รองลงมาก็คือ ปรับปรุง/ซ่อมแซม 1,212,990,281 บาท คิดเป็น 20.05% ขยาย/ต่อเติม 206,516,900 บาท คิดเป็น 3.42% และโครงการที่ทำมากกว่า 1 รูปแบบ 22,101,500 บาท คิดเป็น 0.36%

เมื่อพิจารณาการใช้งบก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในโครงการที่เกี่ยวข้องกับอาคารและสิ่งปลูกสร้าง ในระดับพื้นที่จะพบว่าภาคตะวันออกมากที่สุด 2,342,325,59 คิดเป็น 38.73% ของงบเกี่ยวกับอาคารและสิ่งปลูกสร้าง รองลงมาคือภาคกลาง 1,624,592,890 บาท คิดเป็น 26.87% ภาคใต้ 1,151,043,340 บาท คิดเป็น 19.03% ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 431,308,550 บาท คิดเป็น 7.13% ภาคเหนือ 267,045,271 บาท คิดเป็น 4.42% และภาคตะวันตก 231,305,850 บาท คิดเป็น 3.82%

อบจ. ที่ใช้งบในโครงการที่เกี่ยวข้องเกี่ยวข้องกับอาคารและสิ่งปลูกสร้าง 6,047,621,491 บาท มากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

ชลบุรี 2,113,527,990 บาท คิดเป็น 34.95%
สมุทรปราการ 901,088,800 บาท คิดเป็น 14.90%
สุราษฎร์ธานี 421,557,000 บาท คิดเป็น 6.97%
ภูเก็ต 238,914,040 บาท คิดเป็น 3.95%
อุดรธานี 140,649,800 บาท คิดเป็น 2.33%
ยะลา 134,265,200 บาท คิดเป็น 2.22%
สระบุรี 129,975,000 บาท คิดเป็น 2.15%%
สมุทรสาคร 105,903,400 บาท คิดเป็น 1.75%
กาญจนบุรี 104,890,000 บาท คิดเป็น 1.73%
ระนอง 95,756,000 บาท คิดเป็น 1.58%

อันดับสามโครงการที่เกี่ยวข้องกับไฟฟ้า 2,419,499,283 บาท พบว่าเป็นโครงการในรูปแบบการขยาย/ต่อเติมมากที่สุด 2,232,651,259 บาท คิดเป็น 92.28% รองลงมาก็คือ ก่อสร้าง 109,618,900 บาท คิดเป็น 4.53% และปรับปรุง/ซ่อมแซม 77,229,124 บาท คิดเป็น 3.19%

เมื่อพิจารณาการใช้งบก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในโครงการที่เกี่ยวข้องกับไฟฟ้าในระดับพื้นที่ จะพบว่าภาคกลางมากที่สุด 865,880,940 บาท คิดเป็น 35.79% ของงบเกี่ยวกับไฟฟ้า รองลงมาคือภาคตะวันตก 734,619,425 บาท คิดเป็น 30.36% ภาคตะวันออก 353,066,000 บาท คิดเป็น 14.59% ภาคใต้ 247,788,150 บาท คิดเป็น 10.24% ภาคเหนือ 116,635,368 บาท คิดเป็น 4.82% และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 101,509,400 บาท คิดเป็น 4.20%

อบจ. ที่ใช้งบในโครงการที่เกี่ยวข้องเกี่ยวข้องกับไฟฟ้า 2,419,499,283 บาท มากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

เพชรบุรี 333,585,425 บาท คิดเป็น 13.79%
อ่างทอง 264,892,000 บาท คิดเป็น 10.95%
สุโขทัย 224,306,000 บาท คิดเป็น 9.27%
สงขลา185,157,000 บาท คิดเป็น 7.65%
ชลบุรี 169,517,000 บาท คิดเป็น 7.01%
ราชบุรี 146,723,000 บาท คิดเป็น 6.06%
ประจวบคีรีขันธ์ 142,486,000 บาท คิดเป็น 5.89%
พิษณุโลก 118,160,000 บาท คิดเป็น 4.88%
ระยอง 112,837,000 บาท คิดเป็น 4.66%
อุตรดิตถ์ 93,170,000 บาท คิดเป็น 3.85%

อันดับสี่ โครงการที่เกี่ยวข้องกับประปาและระบบน้ำเพื่ออุปโภคและบริโภค 2,409,126,510 บาท พบว่าเป็นโครงการในรูปแบบการก่อสร้างมากที่สุด 1,531,886,030 บาท คิดเป็น 63.59% รองลงมาคือขยาย/ต่อเติม 850,462,040 บาท คิดเป็น 35.30% ปรับปรุง/ซ่อมแซม 22,038,440 บาท คิดเป็น 0.92% และโครงการที่ทำมากว่า 1 รูปแบบ 4,740,000 บาท คิดเป็น 0.19%

เมื่อพิจารณาการใช้งบประมาณค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในโครงการที่เกี่ยวข้องกับประปาและระบบน้ำเพื่ออุปโภคและบริโภคในระดับพื้นที่ จะพบว่าภาคตะวันออกมากที่สุด 2,062,110,900 บาท หรือคิดเป็น 85.60% ของงบเกี่ยวกับประปาและระบบน้ำเพื่ออุปโภคและบริโภค รองลงมาคือภาคกลาง 128,770,540 บาท หรือคิดเป็น 5.35% ภาคใต้ 95,728,250 บาท หรือคิดเป็น 3.97% ภาคเหนือ 88,889,900 บาท หรือคิดเป็น 3.69% ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 24,627,320 บาท หรือคิดเป็น 1.02%และภาคตะวันตก 8,999,600 บาท หรือคิดเป็น 0.37%

อบจ. ที่ใช้งบในโครงการที่เกี่ยวข้องกับประปาและระบบน้ำเพื่ออุปโภคและบริโภค 2,409,126,510 บาท มากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

ชลบุรี 2,060,029,100 บาท คิดเป็น 85.51%
สมุทรปราการ 90,000,000 บาท คิดเป็น 3.74%
สุราษฎร์ธานี 41,031,000 บาท คิดเป็น 1.70%
ลำปาง 37,707,000 บาท คิดเป็น 1.57%
ปัตตานี 24,930,000 บาท คิดเป็น 1.03%
แม่ฮ่องสอน 24,164,000 บาท คิดเป็น 1.00%
สุโขทัย 22,746,000 บาท คิดเป็น 0.94%
ลำพูน 18,144,900 บาท คิดเป็น 0.75%
นครศรีธรรมราช 13,258,000 บาท คิดเป็น 0.55%
ขอนแก่น 12,930,000 บาท คิดเป็น 0.54%

อันดับห้า โครงการที่เกี่ยวข้องกับการระบายน้ำและป้องกันน้ำท่วม 2,148,637,750 บาท พบว่าเป็นโครงการในรูปแบบการก่อสร้างมากที่สุด 1,998,399,800 บาท คิดเป็น 93.01% รองลงมาก็คือ ปรับปรุง/ซ่อมแซม 142,687,950 คิดเป็น 6.64% และขยาย/ต่อเติม 7,550,000 คิดเป็น 0.35%

เมื่อพิจารณาการใช้งบประมาณค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในโครงการที่เกี่ยวข้องกับการระบายน้ำและป้องกันน้ำท่วมในระดับพื้นที่ จะพบว่า ภาคกลางมากที่สุด 1,090,816,500 คิดเป็น 50.77% ของงบเกี่ยวกับการระบายน้ำและป้องกันน้ำท่วม รองลงมาคือภาคตะวันออก 518,089,900 บาท คิดเป็น 24.11% ภาคเหนือ 208,695,700 บาท คิดเป็น 9.71% ภาคใต้ 193,615,800 บาท คิดเป็น 9.01% ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 75,021,450 บาท คิดเป็น 3.49% และภาคตะวันตก 62,398,400 คิดเป็น 2.90%

อบจ. ที่ใช้งบในโครงการที่เกี่ยวข้องกับการระบายน้ำและป้องกันน้ำท่วม 2,148,637,750 บาท มากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

สมุทรสาคร 352,249,500 บาท คิดเป็น 16.39%
ชลบุรี 349,143,200 บาท คิดเป็น 16.25%
นครปฐม 279,641,000 บาท คิดเป็น 13.01%
สมุทรปราการ 223,100,000 บาท คิดเป็น 10.38%
ระยอง 155,575,000 บาท คิดเป็น 7.24%
พระนครศรีอยุธยา 77,941,000 บาท คิดเป็น 3.63%
ลำพูน 56,268,300 บาท คิดเป็น 2.62%
สุราษฎร์ธานี 52,249,000 บาท คิดเป็น 2.43%
สุโขทัย 50,619,500 บาท คิดเป็น 2.36%
ลำปาง 47,162,000 บาท คิดเป็น 2.19%

อันดับหก โครงการที่เกี่ยวข้องกับสะพาน 1,558,716,600 บาท นั้นพบว่าเป็นโครงการในรูปแบบการก่อสร้างมากที่สุด 1,500,380,600 บาท คิดเป็น 96.26% รองลงมาก็คือ การปรับปรุง/ซ่อมแซม 48,496,000 บาท คิดเป็น 3.11% และการขยาย/ต่อเติม 9,840,000 บาท คิดเป็น 0.63%

เมื่อพิจารณาการใช้งบประมาณค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในโครงการที่เกี่ยวข้องกับสะพานในระดับพื้นที่ จะพบว่า ภาคใต้มากที่สุด 691,636,000 บาท คิดเป็น 44.37% ของงบเกี่ยวกับสะพาน รองลงมาคือภาคตะวันออก 294,072,100 บาท คิดเป็น 18.87% ภาคกลาง 292,138,100 บาท คิดเป็น 18.74% ภาคเหนือ 155,321,400 บาท คิดเป็น 9.96% ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 89,464,000 บาท คิดเป็น 5.74% และภาคตะวันตก 36,085,000 คิดเป็น 2.32%

อบจ. ที่ใช้งบในโครงการที่เกี่ยวข้องกับสะพาน 1,558,716,600 บาท มากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

ฉะเชิงเทรา 209,924,000 บาท คิดเป็น 13.468%
นครศรีธรรมราช 196,349,000 บาท คิดเป็น 12.60%
สุราษฎร์ธานี 150,298,000 บาท คิดเป็น 9.64%
สงขลา 123,020,000 บาท คิดเป็น 7.89%
เชียงราย 57,780,000 บาท คิดเป็น 3.707%
ตรัง 57,390,000 บาท คิดเป็น 3.68%
นครปฐม 51,648,000 บาท คิดเป็น 3.31%
พระนครศรีอยุธยา 46,727,000 บาท คิดเป็น 3.00%
กระบี่ 44,864,000 บาท คิดเป็น 2.878%
ลำปาง 36,123,000 บาท คิดเป็น 2.32%

อันดับแปด โครงการที่เกี่ยวข้องกับสิ่งก่อสร้างอื่นๆ 228,423,500 บาท พบว่าเป็นโครงการในรูปการก่อสร้าง 181,308,500 บาท คิดเป็น 79.37% รองลงมาก็คือการปรับปรุง/ซ่อมแซม 29,740,000 บาท คิดเป็น 13.02% ขยาย/ต่อเติม 15,375,000 บาท คิดเป็น 6.73% และโครงการที่มีมากกว่า 1 รูปแบบ 2,000,000 บาท คิดเป็น 0.88%

เมื่อพิจารณาการใช้งบประมาณค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในโครงการที่เกี่ยวข้องกับสิ่งก่อสร้างอื่นๆ ในระดับพื้นที่ จะพบว่า ภาคใต้มากที่สุด 177,222,000 บาท คิดเป็น 77.58% ของงบเกี่ยวกับสิ่งก่อสร้างอื่นๆ รองลงมาคือภาคตะวันออก 15,445,000 บาท คิดเป็น 6.76% ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 13,861,000 บาท คิดเป็น 6.07% ภาคตะวันตก 12,212,000 บาท คิดเป็น 5.35% ภาคเหนือ 6,383,500 บาท คิดเป็น 2.79% และภาคกลาง 3,300,000 บาท คิดเป็น 1.44%

อบจ. ที่ใช้งบในโครงการที่เกี่ยวข้องกับสิ่งก่อสร้างอื่นๆ 228,423,500 บาท มากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

สุราษฎร์ธานี 170,714,000 บาท คิดเป็น 74.74%
ชลบุรี 11,687,000 บาท คิดเป็น 5.12%
อุดรธานี 7,000,000 บาท คิดเป็น 3.06%
ตาก 6,880,000 บาท คิดเป็น 3.01%
ลำพูน 4,020,000 บาท คิดเป็น 1.76%
ระนอง 3,558,000 บาท คิดเป็น 1.56%
ตราด 3,000,000 บาท คิดเป็น 1.31%
ประจวบคีรีขันธ์ 3,000,000 บาท คิดเป็น 1.31%
สมุทรสาคร 3,000,000 บาท คิดเป็น 1.31%
หนองบัวลำภู 2,400,000 บาท คิดเป็น 1.05%

อันดับเก้า โครงการที่เกี่ยวข้องกับการจราจร 138,151,940 บาท พบว่าเป็นการขยาย/ต่อเติมมากที่สุด 91,453,200 บาท คิดเป็น 66.32% รองลงมาก็คือ ปรับปรุง/ซ่อมแซม 42,301,740 บาท คิดเป็น 30.51% และการก่อสร้าง 4,397,000 บาท คิดเป็น 3.17%

เมื่อพิจารณาการใช้งบประมาณค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในโครงการที่เกี่ยวข้องกับการจราจร ในระดับพื้นที่ จะพบว่าภาคตะวันตกมากที่สุด 58,239,10 บาท คิดเป็น 42% ของงบเกี่ยวกับการจราจร รองลงมาคือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 34,327,240 คิดเป็น 24.76% ภาคใต้ 22,000,000 บาท คิดเป็น 15.87% ภาคตะวันออก 17,437,000 บาท คิดเป็น 12.58% ภาคเหนือ 4,208,600 บาท คิดเป็น 3.40% และภาคกลาง 1,940,000 บาท คิดเป็น 1.40%

อบจ. ที่ใช้งบในโครงการที่เกี่ยวข้องกับการจราจร 138,151,940 บาท มากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

เพชรบุรี 31,500,000 บาท คิดเป็น 22.72%
อำนาจเจริญ 29,433,240 บาท คิดเป็น 21.23%
ตาก 26,739,100 บาท คิดเป็น 19.285%
สตูล 15,500,000 บาท คิดเป็น 11.18%
ชลบุรี 12,367,000 บาท คิดเป็น 8.919%
ระนอง 3,500,000 บาท คิดเป็น 2.52%
สงขลา 3,000,000 บาท คิดเป็น 2.16%
ตราด 2,970,000 บาท คิดเป็น 2.142%
เชียงราย 2,505,600 บาท คิดเป็น 1.807%
ฉะเชิงเทรา 2,100,000 บาท คิดเป็น 1.515%

จากข้อมูลจะเห็นได้ว่า อบจ. ที่มีงบประมาณค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภครวมสูงสุดนั้น มักจะอยู่ในอันดับต้นๆ ของงบโครงการที่เกี่ยวข้องกับถนนและงบอาคารและสิ่งปลูกสร้าง ซึ่งเป็นสองประเภทที่ใช้งบประมาณค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคมากที่สุด รวมกันแล้ว 81.97% ในขณะที่เมื่อพิจารณาในประเภทอื่นๆ จะเห็นว่า อบจ. ที่ติดใน 10 อันดับแรกจะกระจายตัวกันไป ขณะที่หากพิจารณาเป็นรายภาคจะพบว่าภาคตะวันออกและภาคกลางนั้นมักจะอยู่อันดับต้นๆ เสมอในเกือบทุกประเภท ขณะที่ภาคตะวันตกนั้นมักจะอยู่รั้งท้ายในเกือบทุกประเภท

ก่อสร้างอะไรมากที่สุด ซ่อมอะไรมากที่สุด ขยายอะไรมากที่สุด

หากพิจารณาจากการแบ่งประเภทของรูปแบบโครงการจะพบว่า งบในการก่อสร้าง 27,396,636,254 บาท นั้น เป็นงบที่ถูกใช้ในโครงการที่เกี่ยวข้องกับถนนมากที่สุด 61.77% รองลงมาคือ อาคารและสิ่งปลูกสร้าง 16.81% และการระบายน้ำและการป้องกันน้ำท่วม 7.29%

อบจ. ที่ใช้งบในโครงการที่เป็นการก่อสร้างมากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

ชลบุรี 3,294,970,960 บาท คิดเป็น 12.03%
สุราษฎร์ธานี 1,433,456,000 บาท คิดเป็น 5.23%
สมุทรปราการ 1,243,100,000 บาท คิดเป็น 4.54%
ประจวบคีรีขันธ์ 1,088,915,800 บาท คิดเป็น 3.97%
นครราชสีมา 1,069,582,800 บาท คิดเป็น 3.90%
ระยอง 1,049,793,800 บาท คิดเป็น 3.83%
นครศรีธรรมราช 968,040,000 บาท คิดเป็น 3.53%
ขอนแก่น 926,011,400 บาท คิดเป็น 3.38%
สมุทรสาคร 729,505,500 บาท คิดเป็น 2.66%
นครปฐม 707,665,331บาท คิดเป็น 2.58%

ในขณะที่รูปแบบการปรับปรุง/ซ่อมแซม 24,307,039,324 บาทนั้น พบว่าเป็นงบที่ถูกใช้ในโครงการที่เกี่ยวข้องกับถนนมากที่สุดเช่นเดียวกัน 91.50% รองลงมาก็คือ อาคารและสิ่งปลูกสร้าง 4.99% และโครงการที่ทำมากกว่า 1 รูปแบบ 1.66%

อบจ. ที่ใช้งบในโครงการที่เป็นการปรับปรุง/ซ่อมแซมมากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

ชลบุรี 2,861,794,530 บาท คิดเป็น 11.77%
ขอนแก่น 1,440,044,600 บาท คิดเป็น 5.92%
นครปฐม 1,317,838,000 บาท คิดเป็น 5.42%
สมุทรปราการ 1,154,364,800 บาท คิดเป็น 4.75%
พระนครศรีอยุธยา 1,099,307,900 บาท คิดเป็น 4.52%
นครศรีธรรมราช 1,013,221,700 บาท คิดเป็น 4.17%
สระบุรี 861,505,800 บาท คิดเป็น 3.54%
ระยอง 807,573,400 บาท คิดเป็น 3.32%
ฉะเชิงเทรา 764,398,580 บาท คิดเป็น 3.14%
บุรีรัมย์ 753,906,000 บาท คิดเป็น 3.10%

และรูปแบบขยาย/ต่อเติม รวม 3,810,792,099 บาท พบว่าเป็นงบที่ถูกใช้ในโครงการที่เกี่ยวข้องกับไฟฟ้ามากที่สุด 58.59% รองลงมาก็คือ ประปาและระบบน้ำเพื่ออุปโภคบริโภค 22.32% และถนน 10.11%

อบจ. ที่ใช้งบในโครงการที่เป็นการขยาย/ต่อเติม มากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

ชลบุรี 1,086,322,100 บาท คิดเป็น 28.51%
เพชรบุรี 365,085,425 บาท คิดเป็น 9.58%
อ่างทอง 274,062,000 บาท คิดเป็น 7.19%
สงขลา 270,957,000 บาท คิดเป็น 7.11%
สุโขทัย 218,370,000 บาท คิดเป็น 5.73%
ระยอง 151,477,000 บาท คิดเป็น 3.97%
ราชบุรี 147,063,000 บาท คิดเป็น 3.86%
ตาก 106,686,100 บาท คิดเป็น 2.80%
พิษณุโลก 99,520,000 บาท คิดเป็น 2.61%
อุตรดิตถ์ 93,660,000 บาท คิดเป็น 2.46%

งบค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคของ อบจ. ถูกนำไปใช้ในพื้นที่ครอบคลุมตำบลในจังหวัดมากน้อยแค่ไหน

อบจ. แม้จะเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นระดับบน แต่ถึงอย่างนั้นก็ไม่มีพื้นที่รับผิดชอบเป็นของตัวเอง พื้นที่ในการทำงานต่างๆ ของ อบจ. ล้วนทับซ้อนกับ อบต. และเทศบาล โดยเฉพาะเทศบาลตำบล เมื่อนำงบค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในหมวดอุตสาหกรรมและโยธาทั้ง 4 ปี ของ อบจ. 76 จังหวัด จำนวน 24,084 โครงการ มาพิจารณาว่าแต่ละโครงการในแต่ละ อบจ. เกิดขึ้นในพื้นที่ตำบลใด และครอบคลุมพื้นที่ทั้งจังหวัดหรือไม่ พบว่าในระยะเวลา 4 ปี ของการทำงานของ อบจ. ซึ่งมีโครงการในส่วนของงบค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภค ในหมวดอุตสาหกรรมและโยธา จำนวน 24,084 โครงการนั้นครอบคลุมพื้นที่ 86.51% ของ อบจ. ทั่วประเทศ

หากพิจารณาเป็นรายภาค จะพบว่า

ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ครอบคลุม 95.71%
ภาคเหนือ ครอบคลุม 90.19%
ภาคตะวันตก ครอบคลุม 84.73%
ภาคใต้ ครอบคลุม 83.56%
ภาคกลาง ครอบคลุม 76.62%
ภาคตะวันออก ครอบคลุม 73.39%

หากพิจาณาเป็นรายจังหวัด พบว่า จังหวัดที่ใช้ค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคครอบคลุมพื้นที่มากที่สุด 10 อันดับแรกได้แก่

1. กำแพงเพชร ครอบคลุม 100.00%
1. ขอนแก่น ครอบคลุม 100.00%
1. ตราด ครอบคลุม 100.00%
1. ประจวบคีรีขันธ์ ครอบคลุม 100.00%
1. พะเยา ครอบคลุม 100.00%
1. ยโสธร ครอบคลุม 100.00%
1. หนองบัวลำภู ครอบคลุม 100.00%
1. อำนาจเจริญ ครอบคลุม 100.00%
1. อุดรธานี ครอบคลุม 100.00%
10. ชัยภูมิ ครอบคลุม 99.19%

ในขณะที่จังหวัดที่ใช้ค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคครอบคลุมพื้นที่น้อยที่สุด 10 อันดับแรกได้แก่

สมุทรปราการ ครอบคลุม 16.00%
จันทบุรี ครอบคลุม 18.42%
เพชรบูรณ์ ครอบคลุม 32.48%
นราธิวาส ครอบคลุม 46.75%
แม่ฮ่องสอน ครอบคลุม 48.89%
นนทบุรี ครอบคลุม 53.85%
ปทุมธานี ครอบคลุม 58.33%
ภูเก็ต ครอบคลุม 58.82%
กระบี่ ครอบคลุม 60.38%
สุพรรณบุรี ครอบคลุม 65.45%

เมื่อพิจารณาจำนวนตำบลที่ระบุว่าจะมีโครงการเกิดขึ้นกับจำนวนตำบลทั้งหมดของแต่ละจังหวัด พบว่า งบประมาณ ปี 2565-2568 ของ อบจ. ทั้ง 76 จังหวัด (ยกเว้นปี 2568 ของ อบจ.สุพรรณบุรีและมุกดาหารที่ยังไม่ผ่านการพิจารณา) มี 9 จังหวัดที่ใช้งบค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภค ครอบคลุมพื้นที่ตำบลในจังหวัด 100% คือ กำแพงเพชร ขอนแก่น ตราด ประจวบคีรีขันธ์ พะเยา ยโสธร หนองบัวลำภู อำนาจเจริญ และอุดรธานี

ขณะที่เมื่อพิจารณาจากค่ามัธยฐานจะพบว่ามีค่ามัธยฐานอยู่ที่ 90.44% ดังนั้น จะมีอยู่ 38 จังหวัดที่ต่ำกว่าค่ามัธยฐานในการกระจายตัวของโครงการก่อสร้างสาธารณูปโภคของ อบจ. คือ สมุทรปราการ จันทบุรี เพชรบูรณ์ นราธิวาส แม่ฮ่องสอน นนทบุรี ปทุมธานี ภูเก็ต กระบี่ สุพรรณบุรี ราชบุรี อุตรดิตถ์ นครนายก ฉะเชิงเทรา พระนครศรีอยุธยา ปัตตานี อ่างทอง ปราจีนบุรี ชัยนาท น่าน สมุทรสงคราม สระแก้ว ระนอง สมุทรสาคร สระบุรี สตูล อุทัยธานี ลพบุรี สุรินทร์ สงขลา เลย เพชรบุรี ยะลา นครสวรรค์ สุราษฎร์ธานี นครพนม กาญจนบุรี และสกลนคร

แต่ถึงอย่างนั้น ก็ยังจะต้องพิจารณาต่อไปว่าการที่ อบจ. ในจังหวัดที่มีก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคครอบคลุมพื้นที่ในจังหวัดน้อย เป็นเพราะสาเหตุใด ยกตัวอย่างเช่น อบจ. สมุทปราการ ที่ครอบคลุมเพียง 16% จะพบว่า ในปี 2567 อบจ. สมุทรปราการมีโครงการก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคเพียง 4 โครงการ รวมเป็นเงิน 1,153,875,500 บาท เช่น โครงการปรับปรุงถนนทางหลวงหมายเลข 303 ตอนพระสมุทร เจดีย์-ป้อมพระจุลจอม ใกล้ตําบลพระสมุทรเจดีย์ เชื่อมตําบลแหลมฟ้าผ่า อําเภอพระสมุทรเจดีย์ ช่วงที่ 3 ความยาว 1,590 เมตร งบประมาณ 766,830,000 บาท จะเห็นว่าส่วนมากเป็นโครงการขนาดใหญ่ที่ใช้งบประมาณสูง จึงอาจทำให้ไม่ครอบคลุมพื้นที่ทั้งจังหวัด

ในขณะที่ขอนแก่น ซึ่งครอบคลุมพื้นที่ 100% ในปี 2567 งบประมาณรวม 578,164,000 บาท มีทั้งสิ้น 1,045 โครงการ โดยโครงการที่มีงบการก่อสร้างมากที่สุดในปีนั้นคือ โครงการปรับปรุงถนนลาดยางแบบแอสฟิลต์คอนกรีต บ้านป่าแดง หมู่ที่ 5 ตำบลคอนฉิม – บ้านหนองทุ่ม หมู่ที่ 8 ตำบลใหม่นาเพียง อำเภอแวงใหญ่ รวมระยะทางยาว 2,450 เมตร กว้าง 5 เมตร งบประมาณ 8,870,000 บาท

ดังนั้น ความแตกต่างของขนาดของโครงการและงบประมาณที่ใช้ จึงอาจจะทำให้ความครอบคลุมพื้นที่ของโครงการก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคของแต่ละ อบจ. แตกต่างกันไป

ความเห็นจากนักวิชาการ

จากประเด็นที่ได้กล่าวมาข้างต้น ผศ.ดร.พิชญ์ พงษ์สวัสดิ์ อาจารย์ประจำภาควิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มองว่า

“เราอาจจะไม่ต้องไปตั้งธงว่า อบจ. ทุก อบจ. มีแนวโน้มที่จะทุจริต แต่เราต้องตั้งคำถามว่าสิ่งที่ทำมันคุ้มค่าหรือเปล่า ลงไปถูกส่วนหรือเปล่า ถูกพื้นที่หรือเปล่า เรามักจะมองว่าถนนเป็นผู้ร้าย แต่จริงๆ ถนนมันคือการพัฒนารูปแบบหนึ่งเหมือนกัน ถนนไปที่ไหนพื้นที่ตรงนั้นก็จะเจริญ คำถามคือ จะทำอะไรได้มากกว่านี้ไหม ถนนมันตอบสนองความต้องการของประชาชนในพื้นที่นั้นๆ จริงหรือเปล่า นอกจากทำถนนแล้วในอีก 4 ปี เขาจะจัดสรรสัดส่วนของงบประมาณอย่างไร

“เวลาพูดเรื่อง อบจ. อย่าดูแต่ว่า อบจ. มีเงินเยอะ เราต้องตรวจสอบการใช้เงิน แต่เราควรไปดูว่า อบจ.มีหน้าที่อะไร และตรวจสอบการทำงานในพื้นที่ได้ไหม มากกว่าให้ สส. เอาไปพูดในสภาส่วนกลาง แต่ระบบการตรวจสอบในพื้นที่มันควรอยู่ในพื้นที่ ในการพูดถึงปัญหาระดับจังหวัด อย่าไปจำกัดว่าเรื่องนี้ไม่ใช่หน้าที่ของ อบจ. อบจ. ทำอะไรไม่ได้ เวที อบจ. มันควรจะสามารถทำให้ทุกคนพูดเรื่องในจังหวัดได้ทุกเรื่อง ไม่ว่าในวันนี้จะทำได้หรือไม่ อะไรที่เกิดขึ้นในจังหวัด ควรจะเป็นพื้นที่ที่ทุกคนมีสิทธิที่จะตรวจสอบได้ ผู้ว่าฯ ก็ต้องตอบคำถามได้ ไม่ใช่ให้ อบจ. ต้องไปรายงานตัวกับผู้ว่าฯ หรือมองว่ามันเป็นคนละส่วนกัน

“เราต้องส่งเสริมให้เกิดการรวมตัวของประชาชนในพื้นที่ให้มากขึ้น มีประสิทธิภาพมากขึ้น ทำให้เกิดฟังก์ชันว่า ผู้บริหารท้องถิ่นนอกจากจะต้องตอบคำถามสภาฯ แล้ว ต้องตอบคำถามกับเครือข่ายของประชาชนด้วย เพราะฉะนั้น ระบบการตรวจสอบโดยประชาชนก็เป็นส่วนหนึ่งที่ต้องทำให้เกิดขึ้นให้ได้ เพราะตอนนี้ สภา อบจ. เป็นองค์กรเดียวที่จะตรวจสอบการทำงานของ อบจ. แต่ถ้า ส.อบจ. และนายก อบจ. มาจากกลุ่มเดียวกันหมด ก็อาจจะตรวจสอบกันไม่ได้”

ในขณะที่ ดร.สติธร ธนานิธิโชติ ผู้อำนวยการสำนักนวัตกรรมเพื่อประชาธิปไตย สถาบันพระปกเกล้า ให้ความเห็นว่า

“ที่จริงเรื่องการใช้งบประมาณมาสร้างถนน ของ อบจ. มันต้องไปดูที่โครงสร้างใหญ่ด้วย เพราะคนที่คุมเรื่องการจัดสรรงบ คือสำนักงบประมาณ คำถามคือ เวลาคุณตัดงบประมาณท้องถิ่นกับส่วนกลาง คุณไม่เอามาพิจารณาร่วมกันเหรอว่า ถนนที่สร้างโดยกรมทางหลวงชนบทในจังหวัดนั้นๆ เท่าไหร่แล้ว แล้วท้องถิ่น หรือ อบจ. ก็มาเสนอทำอีก มันซ้ำซ้อนกันไปหมด หรือท้องถิ่้นเสนอ แล้วไปตัดส่วนกลางก็ได้

“ในส่วนของการตรวจสอบการใช้งบประมาณนั้น ต้องเพิ่มสองจุด คือ สภา อบจ. ซึ่งเป็นฟังก์ชันหลักให้มีประสิทธิภาพมากกว่านี้ และในระยะยาวก็ต้องทำให้คนเข้าใจมากขึ้นว่า กลไกนี้มันเป็นกลไกที่ต้องคานอำนาจกันในการพิจารณางบประมาณ เพราะคนจะเข้าใจว่า นายก อบจ. กับ ส.อบจ. เป็นทีมเดียวกันจากตอนที่หาเสียงว่าต้องเป็นพวกเดียวกันอยู่แล้วเพื่อเข้าไปช่วยกันทำงาน แต่จริงๆ สภาเป็นตัวถ่วงดุลอำนาจของผู้บริหาร

“นอกจากนี้ ยังอาจจะต้องไปเพิ่มสัดส่วนการมีส่วนร่วมทางตรงของประชาชนอีกที โดยการทำงบประมาณแบบมีส่วนร่วม ต้องใส่กลไกนี้เข้าไป เช่น งบประมาณกี่เปอร์เซนต์ที่จะให้ประชาชนมาออกแบบ สภามีหน้าที่ให้การรับรองอย่างเดียวตามความเห็นของประชาชน แล้วก็ต้องสร้างประชาชนที่มีความตื่นตัวด้วยนะ ไม่ใช่ประชาชนจัดตั้ง มาหนุนผู้บริหารอีกที

“และ อบจ. เองก็ต้องมองไปข้างหน้า ด้วยการมีแผนยุทธศาสตร์อีกด้วย ที่จริงยุทธศาสตร์ อบจ. มีอยู่แล้ว แต่ตอนนี้กลับกลายเป็นว่ามันมีสองระบบ คือ แผนของ อบจ. และแผนพัฒนาตำบล อำเภอ ขึ้นถึงระดับจังหวัด ซึ่งเจ้าภาพอยู่ที่ผู้ว่าฯ มันก็เลยกลายเป็นว่าหนึ่งจังหวัดมีสองแผน แผนของ อบจ. เลยเป็นแผนปฏิบัติการใช้งบของตัวเองมากกว่าจะแสดงให้เห็นถึงภาพรวมของจังหวัดจริงๆ เพราะผู้ว่าฯ ก็จะเชื่อมโยงกับอำนาจรัฐส่วนกลาง ซึ่งจะมีงบกระทรวงต่างๆ ลงมา แต่ก็จะไม่เกิดผลในทางปฏิบัติ เพราะแขนขามือไม้ไม่ได้อยู่ในพื้นที่ ส่วนกลางไม่ได้ใกล้ชิดกับประชาชนเท่า อบจ. หรือส่วนท้องถิ่น

“เพราะฉะนั้น อบจ. ก็จะทำงานในแบบ Quick Win มากกว่า ต้องเห็นผลภายใน 4 ปี ไม่มีโครงการแบบระยะยาวเท่าไหร่ มันต้องไปรื้อว่าเจ้าภาพหลักในการทำยุทธศาสตร์จังหวัด ควรจะย้ายมาอยู่ที่ อบจ. ไหม ในฐานะผู้แทนที่ประชาชนเลือกตั้งมา ส่วนตัวแทนราชการส่วนกลาง ผู้ว่าฯ หรือส่วนราชการต่างๆ ในจังหวัดนั้นๆ ควรจะเป็นตัวเสริม หรือเอานโยบายส่วนกลางที่มองภาพใหญ่มาเชื่อมมากกว่า แต่ตอนนี้มันกลับด้านกันอยู่”

อ้างอิง

ข้อบัญญัติงบประมาณ ประจำปี 2565-2568 ของ อบจ. 76 จังหวัด (ยกเว้นปี 2568 ของ อบจ.สุพรรณบุรี และมุกดาหารที่ยังไม่ผ่านการพิจารณา)

ดูข้อมูลที่ https://rocketmedialab.co/database-pao-3/

The post 4 ปี อบจ. 76 จังหวัด ใช้งบค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในการทำถนน 71.11% appeared first on Rocket Media Lab.

งบ อบจ. 2567 แยกตามหมวดการใช้ และงบ อบจ. 2568 [ข้อมูลดิบ]

Rocket Media Lab — Mon, 20 Jan 2025 03:14:18 +0000

ที่มา: งบ อบจ.2567 แยกตามหมวดการใช้ จากข้อบัญญัติงบประมาณปี 2567 ของ อบจ. ทั้ง 76 จังหวัด และงบ อบจ. 2568 เฉพาะค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในหมวดอุตสาหกรรมและโยธา จากข้อบัญญัติงบประมาณปี 2568 ของ อบจ. ทั้ง 76 จังหวัด (ยกเว้นปี 2568 ของ อบจ.สุพรรณบุรีและมุกดาหารที่ยังไม่ผ่านการพิจารณา)

ดาวน์โหลดที่นี่

อ่าน 4 ปี อบจ. 76 จังหวัด ใช้งบค่าก่อสร้างสิ่งสาธารณูปโภคในการทำถนน 71.11%

The post งบ อบจ. 2567 แยกตามหมวดการใช้ และงบ อบจ. 2568 [ข้อมูลดิบ] appeared first on Rocket Media Lab.

เลือกตั้งนายก อบจ. เลือกได้แค่ไหน มีใครให้เลือกบ้าง

Rocket Media Lab — Thu, 16 Jan 2025 08:29:48 +0000

พรรคเพื่อไทยและพรรคภูมิใจไทย ซึ่งชนะการเลือกตั้งนายก อบจ. ในรอบก่อนเดือน ก.พ. 29 จังหวัด พรรคละ 11 จังหวัดเท่ากันนั้น พรรคเพื่อไทยใช้ผู้สมัครที่เป็นนายก อบจ. เดิม จำนวน 5 จังหวัด ส่วนพรรคภูมิใจไทยใช้ผู้สมัครที่เป็นนายก อบจ. เดิม จำนวน 4 จังหวัด
การเลือกตั้งนายก อบจ. ในวันที่ 1 ก.พ. 68 ซึ่งจะมีเพียง 47 จังหวัดนั้น พบว่ามีผู้ลงสมัครรับเลือกตั้งตำแหน่งนายก อบจ. รวม 192 คน แบ่งเป็นชาย 156 คน หญิง 36 คน โดยจังหวัดที่มีผู้ลงสมัครรับเลือกตั้งตำแหน่งนายก อบจ. มากที่สุดคือ สงขลา จำนวน 9 คน ในขณะที่สิงห์บุรี มีเพียง 1 คน
หากนำผู้สมัครรับเลือกตั้งตำแหน่งนายก อบจ. ทั้ง 192 คน มาจัดกลุ่ม จะพบว่าเป็น นายก อบจ. คนเดิม 42 คน นักการเมืองท้องถิ่น 49 คน นักการเมืองระดับชาติ 41 คน หน้าใหม่ 60 คน โดยในจำนวนนี้เป็นเครือญาตินักการเมือง 10 คน
พรรคเพื่อไทยและพรรคภูมิใจไทย ซึ่งเป็นสองพรรคที่ได้นายก อบจ. รอบแรก 29 จังหวัดก่อนหน้านี้ ยังคงใช้ผู้สมัครที่เป็นนายก อบจ. เดิม เป็นหลักในการลงสมัครรับเลือกตั้ง นายก อบจ. รอบวันที่ 1 ก.พ. 2568 นี้ โดยพรรคเพื่อไทยใช้ผู้สมัครนายก อบจ. เดิมมากที่สุด 11 คน พรรคภูมิใจไทย ใช้ผู้สมัครที่เป็นนายก อบจ. เดิม 10 คน

ในการเลือกตั้งนายก อบจ. ในปี 2563 ซึ่ง พ.ร.บ.การเลือกตั้งสมาชิกสภาท้องถิ่นหรือผู้บริหารท้องถิ่น พ.ศ.2562 มาตรา 34 มีกำหนดข้อห้ามให้ข้าราชการการเมือง, สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (สส.) สมาชิกวุฒิสภา (สว.) ผู้บริหารท้องถิ่น สมาชิกสภาท้องถิ่น และเจ้าหน้าที่รัฐ ไม่สามารถหาเสียงเลือกตั้งช่วยผู้สมัครได้ ทำให้พรรคการเมืองไม่อาจลงมาสนับสนุนการหาเสียงเลือกตั้งของนายก อบจ. ได้อย่างเต็มกำลัง เพราะอาจจะสุ่มเสี่ยงการกระทำที่ผิดกฎหมาย

ขณะที่ปัจจุบัน ข้อห้ามดังกล่าวได้มีการแก้ไขใหม่ ทำให้พรรคการเมืองลงมาช่วยหาเสียงได้อย่างเปิดเผยและเต็มกำลัง แต่ถึงอย่างนั้นในการเลือกตั้ง นายก อบจ. ในรอบก่อนเดือน ก.พ. 29 จังหวัดที่ผ่านมา ก็มีเพียงพรรคเพื่อไทยและพรรคประชาชนที่ประกาศส่งผู้สมัครในนามพรรคอย่างเป็นทางการ ในขณะเดียวกันผู้สมัครนายก อบจ. บางจังหวัด แม้พรรคการเมืองจะไม่ได้ประกาศส่งลงสมัครอย่างเป็นทางการ แต่ทว่าในทางการเมืองก็เป็นที่รับรู้กันว่ามีความสัมพันธ์กับพรรคใด ทั้งการสนับสนุนจาก สส. ในพรรค หรือจากความสัมพันธ์ที่เคยมีมาในอดีต เช่นเดียวกับการเลือกตั้งนายก อบจ. 47 จังหวัดในวันที่ 1 ก.พ. 2568 นี้

Rocket Media Lab ชวนสำรวจผู้สมัคร นายก อบจ. ว่าเป็นใครมาจากไหน มีความสัมพันธ์กับพรรคการเมืองอย่างไรบ้าง

เลือกตั้ง นายก อบจ. ทำไมบางจังหวัดเลือกไปแล้ว บางจังหวัดต้องเลือกวันที่ 1 ก.พ.68

การเลือกตั้ง อบจ. กำหนดวันเลือกตั้งทั้งนายก อบจ. และ ส.อบจ. ไว้วันที่ 1 ก.พ. 2568 แต่ถึงอย่างนั้นในวันที่ 1 ก.พ. 2568 จะมีเพียง 47 จังหวัดเท่านั้นที่จะมีการเลือกตั้ง นายก อบจ. พร้อมกับ ส.อบจ. เนื่องจาก 29 จังหวัดมีการเลือกตั้งนายก อบจ. ไปก่อนหน้านี้จากการที่นายก อบจ. ลาออกก่อนหมดวาระ 26 จังหวัด และจากคำวินิจฉัยของศาลและมติ กกต. อีก 3 จังหวัด

พ.ร.บ.องค์การบริหารส่วนจังหวัด กำหนดให้นายก อบจ. มีระยะเวลาการดำรงตำแหน่งครั้งละ 4 ปีนับตั้งแต่วันเลือกตั้ง หากลาออกต้องจัดการเลือกตั้งใหม่ภายใน 60 วัน หากครบวาระต้องจัดการเลือกตั้งใหม่ภายใน 45 วัน โดยเริ่มนับระยะเวลาในการดำรงตำแหน่งนับแต่วันเลือกตั้งครั้งล่าสุด

ในขณะที่ ส.อบจ. มีระยะเวลาในการดำรงตำแหน่งครั้งละ 4 ปีเช่นเดียวกัน หากลาออกต้องมีการเลือกตั้งซ่อมภายใน 60 วัน หากครบวาระต้องจัดการเลือกตั้งใหม่ภายใน 45 วัน แต่ความแตกต่างระหว่าง นายก อบจ. กับ ส.อบจ. อยู่ที่วาระในการทำงานของ ส.อบจ. นับตามอายุที่เหลืออยู่ของสภา อบจ.

นั่นหมายความว่าหาก นายก อบจ. ลาออก แล้วมีการเลือกตั้งใหม่ อายุงานของนายก อบจ. คนใหม่จะเท่ากับ 4 ปีนับแต่วันเลือกตั้งใหม่ แต่หาก ส.อบจ. ลาออก แล้วมีการเลือกตั้งซ่อม อายุงานของ ส.อบจ. ใหม่จะเหลือเท่ากับอายุงานที่เหลืออยู่ของสภา อบจ. จากการเลือกตั้งก่อนหน้านั้น ซึ่งคือ 20 ธันวาคม 2563 การเลือกตั้ง อบจ. ในวันที่ 1 ก.พ. 2568 นี้ จึงเหลือเพียงการเลือกตั้ง นายก อบจ. 47 จังหวัด และ ส.อบจ. 76 จังหวัด

โดยนับจากการเลือกตั้งในครั้งที่ผ่านมาในวันที่ 20 ธันวาคม 2563 ปรากฏว่ามีนายกฯ อบจ. ลาออก หรือถูกให้ออกด้วยเหตุผลอื่นและมีการจัดการเลือกตั้งใหม่ไปก่อนหน้าวันที่ 1 ก.พ. 2568 ไปแล้ว 29 จังหวัด แยกเป็น

ปี 2565 จำนวน 2 จังหวัด คือ กาฬสินธุ์ และร้อยเอ็ด

ปี 2566 จำนวน 2 จังหวัด คือ สระแก้ว และกาญจนบุรี

ปี 2567 จำนวน 25 จังหวัด คึอ ปทุมธานี* เลย นครสวรรค์ อ่างทอง ชัยนาท พระนครศรีอยุธา พะเยา ชัยภูมิ พิษณุโลก ราชบุรี ชุมพร ยโสธร ระนอง อุทัยธานี ขอนแก่น สุโขทัย สุรินทร์ นครศรีธรรมราช เพชรบุรี อุดรธานี กำแพงเพชร ตาก เพชรบูรณ์ อุตรดิตถ์ และอุบลราชธานี

โดยในกรณีของ อบจ. ปทุมธานีนั้น ในปี 2567 มีการเลือกตั้งไปแล้วถึง 2 ครั้ง ทั้งจากการลาออกก่อนหมดวาระของคำรณวิทย์ ธูปกระจ่าง ซึ่งผู้ที่ชนะเลือกตั้งคือชาญ พวงเพ็ชร์ แต่ต่อมาชาญ พวงเพ็ชร์ ก็ถูกใบเหลืองจาก กกต. จึงทำให้มีการเลือกตั้งใหม่อีกครั้ง โดยผู้ที่ชนะการเลือกตั้งก็คือ คำรณวิทย์ ธูปกระจ่าง

ศึกเลือกตั้ง อบจ. 29 จังหวัด รอบก่อน 1 ก.พ. 68 ใครมาวิน

ใน 29 จังหวัดที่มีการเลือกตั้งนายก อบจ. ไปแล้วก่อนวันที่ 1 ก.พ. 68 พบว่าอดีตนายก อบจ. ที่ลาออกหรือถูกให้ออกไปนั้นกลับมาลงสมัครเลือกตั้งนายก อบจ. อีกครั้ง 21 จังหวัด คือ กาฬสินธุ์ กำแพงเพชร ขอนแก่น ชัยภูมิ ชุมพร นครศรีธรรมราช นครสวรรค์ ปทุมธานี พระนครศรีอยุธยา พิษณุโลก เพชรบุรี เพชรบูรณ์ ยโสธร ระนอง ราชบุรี สุโขทัย สุรินทร์ อ่างทอง อุตรดิตถ์ อุทัยธานี และอุบลราชธานี

ในขณะที่อีก 8 จังหวัดแม้นายก อบจ. คนเดิมจะไม่ได้กลับมาลงสมัครรับเลือกตั้ง แต่ก็มีเครือข่ายของตนหรือคนของพรรคลงสมัครแทน คือ กาญจนบุรี ชัยนาท ตาก พะเยา ร้อยเอ็ด เลย สระแก้ว และอุดรธานี

จากผลการเลือกตั้งในกลุ่ม 29 อบจ. รอบแรกที่มีการเลือกนายก อบจ. ไปแล้วก่อนวันที่ 1 ก.พ. 68 พบว่านายก อบจ. เดิมที่ลาออกและลงสมัครรับเลือกตั้งได้กลับเข้ามาเป็นนายก อบจ. อีกครั้ง 14 จังหวัด คือ กำแพงเพชร ชุมพร นครสวรรค์ พระนครศรีอยุธา พิษณุโลก เพชรบุรี เพชรบูรณ์ ยโสธร ราชบุรี สุโขทัย อ่างทอง อุทัยธานี อุตรดิตถ์ และอุบลราชธานี

ในขณะที่อีก 7 จังหวัด เป็นเครือข่ายนายก อบจ. เดิม ทั้งเครือญาติหรือมาจากพรรคการเมืองเดียวกัน คือ กาญจนบุรี ชัยนาท ตาก พะเยา สระแก้ว และอุดรธานี

และ 8 จังหวัด ที่เกิดการเปลี่ยนขั้วทางการเมืองโดยนายก อบจ. เดิมหรือเครือข่ายที่ส่งลงสมัครแทนแพ้การเลือกตั้ง คือ กาฬสินธุ์ ขอนแก่น ชัยภูมิ นครศรีธรรมราช ปทุมธานี ระนอง สุรินทร์ และร้อยเอ็ด

นอกจากนั้นหากพิจารณานายก อบจ. ใหม่ใน 29 จังหวัดที่มีการเลือกตั้งก่อนหน้าวันที่ 1 ก.พ. 68 จากความสัมพันธ์ทางการเมืองกับพรรคการเมือง ทั้งจากการที่พรรคประกาศส่งลงเลือกตั้งอย่างเป็นทางการและจากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ โดยอาศัยการชี้วัดจากความสัมพันธ์ในอดีตจากการนำเสนอข่าวของสื่อมวลชนเท่านั้น ไม่ว่าจะเป็น การสังกัดพรรคการเมือง, การเคยลงสมัคร ส.ส.ในนามพรรคการเมืองนั้น, มีคู่สมรส บุตร ญาติ อยู่ในพรรคการเมืองนั้น, เป็นผู้ให้การสนับสนุนพรรคการเมืองนั้นๆ ในด้านต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นการหาเสียงเลือกตั้ง เงินทุน ฯลฯ หรือมีความสัมพันธ์กับนักการเมืองในพรรคนั้นๆ อย่างใกล้ชิด อันเป็นวิถีทางที่สื่อมวลชนหลายสำนักใช้กันในการนำเสนอข่าว จะพบว่า

เพื่อไทย ชนะการเลือกตั้ง 11 จังหวัด คือ กาญจนบุรี กาฬสินธุ์ ขอนแก่น พะเยา พิษณุโลก ยโสธร ร้อยเอ็ด สุโขทัย อุดรธานี อุตรดิตถ์ และอุบลราชธานี โดยใน 11 จังหวัดนี้เพื่อไทยประกาศส่งผู้สมัคร 6 จังหวัด คือ กาฬสินธุ์ ยโสธร ร้อยเอ็ด สุโขทัย อุดรธานี และอุบลราชธานี

ภูมิใจไทย ชนะการเลือกตั้ง 11 จังหวัด คือ ชัยภูมิ ตาก นครศรีธรรมราช นครสวรรค์ ปทุมธานี พระนครศรีอยุธยา ระนอง เลย สุรินทร์ อ่างทอง และอุทัยธานี

พลังประชารัฐ ชนะการเลือกตั้ง 3 จังหวัด คือ กำแพงเพชร เพชรบูรณ์ และสระแก้ว

รวมไทยสร้างชาติ ชนะเลือกตั้ง 3 จังหวัด คือ ชัยนาท ชุมพร และเพชรบุรี

กล้าธรรม ชนะเลือกตั้ง 1 จังหวัด คือ ราชบุรี

นอกจากนั้น หากพิจารณาเปรียบเทียบกับความสัมพันธ์ทางการเมืองของนายก อบจ. จากการเลือกตั้งในรอบแรก 29 จังหวัดนี้ กับการเลือกตั้ง อบจ. ครั้งที่ผ่านมาในปี 2563 โดยอาศัยข้อมูลการเชื่อมโยงความสัมพันธ์กับพรรคการเมืองของ Rocket Media Lab ว่าผู้สมัครรับเลือกตั้งนายก อบจ. ที่ได้รับการเลือกตั้งคนใด ในจังหวัดใด มีการเปลี่ยนย้ายความสัมพันธ์กับพรรคการเมืองบ้าง จะพบว่ามีผู้สมัครนายก อบจ. ที่ได้รับการเลือกตั้ง ที่มีการเปลี่ยนย้ายความสัมพันธ์กับพรรคการเมืองใน 8 จังหวัด ด้วยกันคือ

นพพร อุสิทธิ์ นายก อบจ. ชุมพร จากพรรครวมพลังประชาชาติไทย เป็นพรรครวมไทยสร้างชาติ
สมศักดิ์ จันทะพิงค์ นายก อบจ. นครสวรรค์ จากพรรคเพื่อไทย เป็นพรรคภูมิใจไทย
คำรณวิทย์ ธูปกระจ่าง นายก อบจ. ปทุมธานี จากพรรคเพื่อไทย เป็นพรรคภูมิใจไทย
มนต์ชัย วิวัฒน์ธนาฒย์ นายก อบจ. พิษณุโลก จากพรรคพลังประชารัฐ เป็นพรรคเพื่อไทย
ชัยยะ อังกินันทน์ นายก อบจ. เพชรบุรี จากพรรคพลังประชารัฐ เป็นพรรครวมไทยสร้างชาติ
มนู พุกประเสริฐ นายก อบจ. สุโขทัย จากพรรคพรรคภูมิใจไทย เป็นพรรคเพื่อไทย
สุรเชษ นิ่มกุล นายก อบจ. อ่างทอง จากพรรคชาติไทยพัฒนา เป็นพรรคภูมิใจไทย
เผด็จ นุ้ยปรี นายก อบจ. อุทัยธานี จากพรรคชาติไทยพัฒนา เป็นพรรคภูมิใจไทย

จากข้อมูลจะเห็นได้ว่าพรรคเพื่อไทยและพรรคภูมิใจไทย ซึ่งชนะการเลือกตั้งนายก อบจ. ในรอบแรก 29 จังหวัด พรรคละ 11 จังหวัดเท่ากันนั้น พรรคเพื่อไทยใช้ผู้สมัครที่เป็นนายก อบจ. เดิม จำนวน 5 จังหวัดคือ พิษณุโลก ยโสธร สุโขทัย อุตรดิตถ์ และอุบลราชธานี โดยนอกจากจะเป็นนายก อบจ. เดิม ยังถือเป็นบ้านใหญ่ในพื้นที่จังหวัดนั้นๆ อีกด้วย เช่น อุบลราชธานี นอกจากนี้ในจำนวนผู้สมัครนายก อบจ. ที่ได้รับเลือกตั้งของพรรคเพื่อไทยยังมาจากการเปลี่ยนย้ายความสัมพันธ์กับพรรคการเมือง 2 จังหวัดคือ พิษณุโลกและสุโขทัย

ส่วนพรรคภูมิใจไทยนั้นใช้ผู้สมัครที่เป็นนายก อบจ. เดิม จำนวน 4 จังหวัดคือ นครสวรรค์ พระนครศรีอยุธยา อ่างทอง และอุทัยธานี (ในที่นี้ ไม่ได้นับปทุมธานี เพราะดูจากการเลือกตั้งครั้งล่าสุด แม้คำรณวิทย์จะเป็นนายก อบจ. มาก่อนหน้านั้นก็ตาม) นอกจากนายก อบจ. เดิม ยังมีการใช้ผู้สมัครที่เป็นบ้านใหญ่ในพื้นที่จังหวัดนั้นๆ อีกด้วย เช่น ชัยภูมิ ตาก สุรินทร์ หรือเลย นอกจากนี้ในจำนวนผู้สมัครนายก อบจ. ที่ได้รับเลือกตั้งของพรรคภูมิใจไทยยังมาจากการเปลี่ยนย้ายความสัมพันธ์กับพรรคการเมือง 4 จังหวัดคือ นครสวรรค์ ปทุมธานี อ่างทอง และอุทัยธานี

เลือกตั้ง อบจ. 1 ก.พ. 68 ผู้ลงสมัครนายก อบจ. ทั้ง 47 จังหวัด เป็นใครมาจากไหน

การเลือกตั้งนายก อบจ. ในวันที่ 1 ก.พ. 68 ซึ่งจะมีเพียง 47 จังหวัดนั้น พบว่ามีผู้ลงสมัครรับเลือกตั้งตำแหน่งนายก อบจ. ใน 47 จังหวัด รวม 192 คน แบ่งเป็นชาย 156 คน หญิง 36 คน โดยจังหวัดที่มีผู้ลงสมัครรับเลือกตั้งตำแหน่งนายก อบจ. มากที่สุดคือ สงขลา จำนวน 9 คน ในขณะที่สิงห์บุรี มีเพียง 1 คน และหากแยกเป็นภาคจะพบว่า

ภาคเหนือ มีการเลือกตั้ง 7 จังหวัด มีผู้สมัครรับเลือกตั้ง 21 คน แบ่งเป็น ชาย 16 คน หญิง 5 คน

ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มีการเลือกตั้ง 11 จังหวัด มีผู้สมัครรับเลือกตั้ง 59 คน แบ่งเป็น ชาย 43 คน หญิง 16 คน

ภาคกลาง มีการเลือกตั้ง 11 จังหวัด มีผู้สมัครรับเลือกตั้ง 42 คน แบ่งเป็น ชาย 35 คน หญิง 7 คน

ภาคตะวันตก มีการเลือกตั้ง 1 จังหวัด มีผู้สมัครรับเลือกตั้ง 2 คน เป็น ชายทั้งสองคน

ภาคตะวันออก มีการเลือกตั้ง 6 จังหวัด มีผู้สมัครรับเลือกตั้ง 23 คน แบ่งเป็น ชาย 19 คน หญิง 4 คน

ภาคใต้ มีการเลือกตั้ง 11 จังหวัด มีผู้สมัครรับเลือกตั้ง 45 คน แบ่งเป็น ชาย 41 คน หญิง 4 คน

หากนำผู้สมัครรับเลือกตั้งตำแหน่งนายก อบจ. ทั้ง 192 คน มาจัดกลุ่ม จะพบว่าเป็น

นายก อบจ. คนเดิม 42 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 49 คน
นักการเมืองระดับชาติ 41 คน
หน้าใหม่ 60 คน โดยในจำนวนนี้เป็นเครือญาตินักการเมือง 10 คน

ทั้งนี้ ในการเลือกตั้งนายก อบจ. 29 จังหวัดก่อนวันที่ 1 ก.พ. 68 มีนายก อบจ. คนเดิมลงสมัครรับเลือกตั้งอีกครั้ง 21 จังหวัด และได้รับเลือกกลับเข้ามาดำรงตำแหน่งอีกครั้งถึง 14 จังหวัด หรือคิดเป็น 66.67% ขณะที่การเลือกตั้งในวันที่ 1 ก.พ. 68 นี้ จาก 47 จังหวัดที่มีการเลือกตั้งนายก อบจ. มีนายก อบจ. คนเดิม กลับมาลงเลือกตั้งถึง 42 จังหวัดด้วยกัน โดย 5 จังหวัดที่นายก อบจ. คนเดิมไม่กลับมาลงเลือกตั้งอีกครั้ง คือ ฉะเชิงเทรา ปราจีนบุรี สงขลา สมุทปราการ และอำนาจเจริญ

แต่ถึงอย่างนั้น พบว่า จำนวนผู้ลงสมัครรับเลือกตั้งตำแหน่งนายก อบจ. มากที่สุดมาจาก ‘หน้าใหม่’ ซึ่งมีถึง 60 คน โดยมีประวัติที่แตกต่างหลากหลาย ทั้งนักธุรกิจ ทนายความ นักเคลื่อนไหว อดีตข้าราชการ ฯลฯ โดยในจำนวนนี้พบว่า มี 10 คนที่เป็นเครือญาตินักการเมือง เช่น ชลธี นุ่มหนู ผู้สมัครนายก อบจ. เบอร์ 3 จังหวัดตราด ซึ่งเป็นน้องชายของ ศักดินัย นุ่มหนู สส. ตราด พรรคประชาชน หรืออับดุลลักษณ์ สะอิ ผู้สมัครนายก อบจ. เบอร์ 2 นราธิวาส ซึ่งมีนายซาการียา สะอิ ส.ส.นราธิวาส เขต 4 พรรคภูมิใจไทย เป็นพี่ชาย

รองลงมาก็คือ นักการเมืองท้องถิ่น 49 คน ซึ่งก็คือ อดีตผู้สมัครนายก อบจ. จากการเลือกตั้งครั้งก่อนๆ หรืออดีตนายก อบจ. ที่ไม่ใช่ครั้งล่าสุด อดีตนายก อบต. หรือตำแหน่งอื่นๆ ในองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และนักการเมืองระดับชาติ 41 คน ซึ่งก็คือ อดีต สส. หรืออดีตผู้สมัครรับเลือกตั้ง สส. รวมไปถึง สว. อีกด้วย

โดยเมื่อแยกประเภทของผู้สมัครรับเลือกตั้งนายก อบจ. ทั้ง 47 จังหวัดเป็นรายภาค ได้ดังนี้

ภาคเหนือ เลือกตั้งนายก อบจ.7 จังหวัด

นายก อบจ. คนเดิม 7 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 5 คน
นักการเมืองระดับชาติ 4 คน
หน้าใหม่ 5 คน โดยในจำนวนนี้เป็นเครือญาตินักการเมือง 1 คน

ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ เลือกตั้งนายก อบจ. 11 จังหวัด

นายก อบจ. คนเดิม 10คน
นักการเมืองท้องถิ่น 8 คน
นักการเมืองระดับชาติ 18 คน
หน้าใหม่ 23 คน โดยในจำนวนนี้เป็นเครือญาตินักการเมือง 3 คน

ภาคกลาง เลือกตั้งนายก อบจ. 11 จังหวัด

นายก อบจ. คนเดิม 10 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 11 คน
นักการเมืองระดับชาติ 6 คน
หน้าใหม่ 15 คน โดยในจำนวนนี้เป็นเครือญาตินักการเมือง 3 คน

ภาคตะวันตก เลือกตั้งนายก อบจ. 1 จังหวัด

นายก อบจ. คนเดิม 1 คน
หน้าใหม่ซึ่งเป็นเครือญาตินักการเมือง 1 คน

ภาคตะวันออก เลือกตั้งนายก อบจ. 6 จังหวัด

นายก อบจ. คนเดิม 4 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 11 คน
นักการเมืองระดับชาติ 3 คน
หน้าใหม่ 5 คน โดยในจำนวนนี้เป็นเครือญาตินักการเมือง 1 คน

ภาคใต้ เลือกตั้งนายก อบจ. 11 จังหวัด

นายก อบจ. คนเดิม 10 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 14 คน
นักการเมืองระดับชาติ 10 คน
หน้าใหม่ 11 คน โดยในจำนวนนี้เป็นเครือญาตินักการเมือง 1 คน

พรรคไหน ใช้ผู้สมัครแบบไหนในการลงสมัครนายก อบจ.

จากจำนวนผู้สมัครรับเลือกตั้งตำแหน่งนายก อบจ. ใน 47 จังหวัด จำนวน 192 คน เมื่อพิจารณาจากความสัมพันธ์ทางการเมืองกับพรรคการเมือง ทั้งจากการที่พรรคประกาศส่งลงเลือกตั้งอย่างเป็นทางการและจากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์จะพบว่า

เพื่อไทย จากพรรคประกาศ 15 คน จากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 14 คน รวม 29 คน
ประชาชน พรรคประกาศ 17 คน จากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 8 คน รวม 25 คน
ภูมิใจไทย จากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 19 คน
พลังประชารัฐ จากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 12 คน
ประชาธิปัตย์ จากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 7 คน
รวมไทยสร้างชาติ จากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 6 คน

พรรคอื่นๆ โดยการเชื่อมโยงความสัมพันธ์กับพรรคการเมืองอีก 11 คน เช่น พรรคกล้าธรรมในจังหวัด นราธิวาส ชาติไทยพัฒนาในจังหวัดสุพรรณบุรี และพรรคอื่นๆ ที่เป็นพรรคประกาศอีก 1 คน คือ บุญถาวร ปัญญาสิทธิ์ ผู้สมัครนายก อบจ. ศรีสะเกษ เปิดตัวกับพรรคไทยศรีวิไลย์ ที่เหลือคืออิสระ ไม่พบความสัมพันธ์ 82 คน

จากนั้น เมื่อพิจารณาเป็นรายพรรคจะพบว่า

เพื่อไทย 29 คน จากพรรคประกาศ 15 คน จากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 14 คน โดยแยกเป็น

นายก อบจ. คนเดิม 11 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 7 คน
นักการเมืองระดับชาติ 7 คน
หน้าใหม่ 4 คน

ภูมิใจไทย จากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 19 คน โดยแยกเป็น

นายก อบจ. คนเดิม 10 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 3 คน
นักการเมืองระดับชาติ 3 คน
หน้าใหม่ 3 คน

พลังประชารัฐ จากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 12 คน โดยแยกเป็น

นายก อบจ. คนเดิม 4 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 1 คน
นักการเมืองระดับชาติ 7 คน

รวมไทยสร้างชาติ จากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 6 คน โดยแยกเป็น

นายก อบจ. คนเดิม 3 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 2 คน
นักการเมืองระดับชาติ 1 คน

ประชาชน 25 คน จากพรรคประกาศ 17 คน และจากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 8 คน โดยแยกเป็น

นายก อบจ. คนเดิม 1 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 6 คน
นักการเมืองระดับชาติ 5 คน
หน้าใหม่ 13 คน

ประชาธิปัตย์ 7 คน

นายก อบจ. คนเดิม 4 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 2 คน
หน้าใหม่ 1 คน

ประชาชาติ 4 คน

นายก อบจ. คนเดิม 2 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 1 คน
หน้าใหม่ 1 คน

กล้าธรรม 3 คน

นายก อบจ. คนเดิม 1 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 1 คน
หน้าใหม่ 1 คน

ชาติไทยพัฒนา 3 คน

นายก อบจ. คนเดิม 1 คน
นักการเมืองระดับชาติ 2 คน

เสรีรวมไทย 1 คน

นักการเมืองระดับชาติ 1 คน

ไทยศรีวิไลย์ 1 คน

หน้าใหม่ 1 คน

อิสระ 82 คน โดยแยกเป็น

นายก อบจ. คนเดิม 5 คน
นักการเมืองท้องถิ่น 26 คน
นักการเมืองระดับชาติ 16 คน
หน้าใหม่ 35 คน

จากข้อมูลพบว่าพรรคเพื่อไทย ซึ่งมีผู้สมัครรับเลือกตั้ง นายก อบจ. จากพรรคประกาศ 15 คน และจากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 14 คน รวม 29 คน ใช้ผู้สมัครนายก อบจ. เดิมมากที่สุด 11 คน และยังพบว่าใน 29 คนนี้เป็นบ้านใหญ่ 14 คน นอกจากนั้นยังพบว่ามาจากการเปลี่ยนย้ายความสัมพันธ์กับพรรคการเมือง 5 คน จากพรรคพลังประชารัฐ ภูมิใจไทย ประชาชน (คณะก้าวหน้า) และชาติไทยพัฒนา

พรรคภูมิใจไทย ซึ่งมีผู้สมัครรับเลือกตั้ง นายก อบจ. จากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 19 คน ใช้ผู้สมัครนายก อบจ. เดิมมากที่สุด 10 คน และยังพบว่าใน 19 คน เป็นบ้านใหญ่ 9 คน นอกจากนั้นยังพบว่ามาจากการเปลี่ยนย้ายความสัมพันธ์กับพรรคการเมือง 3 คน จากพรรคเพื่อไทย พลังประชารัฐ และอิสระ

พรรคพลังประชารัฐ ซึ่งมีผู้สมัครรับเลือกตั้ง นายก อบจ. จากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 12 คน ใช้ผู้สมัครนักการเมืองระดับชาติมากที่สุด และยังพบว่าเป็นบ้านใหญ่ 5 คน มาจากนายก อบจ. เดิม เพียง 4 คน

พรรครวมไทยสร้างชาติ ซึ่งมีผู้สมัครรับเลือกตั้ง นายก อบจ. จากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 6 คน ใช้ผู้สมัครนายก อบจ. เดิม 3 คน และเป็นบ้านใหญ่ 4 คน นอกจากนั้นยังพบว่ามาจากการเปลี่ยนย้ายความสัมพันธ์กับพรรคการเมือง 3 คน จากพรรคประชาธิปัตย์ ประชาชาติ และภูมิใจไทย

พรรคประชาชน ซึ่งมีผู้สมัครรับเลือกตั้ง นายก อบจ. จากพรรคประกาศ 17 คน และจากการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ 8 คน ใช้ผู้สมัครหน้าใหม่มากที่สุด 13 คน มาจากนายก อบจ. คนเดิม ซึ่งยังพบว่าเป็นบ้านใหญ่ในพื้นที่นั้น 1 คน คือ อบจ. นครนายก นอกจากนั้นยังพบว่ามีการเปลี่ยนย้ายความสัมพันธ์กับพรรคการเมือง 3 คน จาก เพื่อไทยและภูมิใจไทย

จากข้อมูลจะเห็นได้ว่า พรรคเพื่อไทย และพรรคภูมิใจไทย ซึ่งเป็นสองพรรคที่ได้นายก อบจ. รอบแรก 29 จังหวัดก่อนหน้านี้มากที่สุด ยังคงใช้ผู้สมัครที่เป็นนายก อบจ. เดิม เป็นหลักในการลงสมัครรับเลือกตั้ง นายก อบจ. รอบวันที่ 1 ก.พ. 2568 นี้ โดยส่วนมาก นายก อบจ. เดิม ก็มักจะพ่วงมาด้วยสถานะของบ้านใหญ่ในพื้นที่จังหวัดนั้นๆ ด้วย ซึ่งจากการเลือกตั้งนายก อบจ. รอบแรก 29 จังหวัดที่ผ่านมาจะเห็นว่า มีนายก อบจ. เดิม ลงสมัครรับเลือกตั้งถึง 21 จังหวัด และมี 14 จังหวัดที่ นายก อบจ. คนเดิม ได้รับการเลือกตั้งกลับเข้าไปดำรงตำแหน่งเดิม การได้ผู้สมัครที่เป็นนายก อบจ. เดิม ในการเลือกตั้งรอบวันที่ 1 ก.พ. 2568 นี้ จึงถือว่ามีโอกาสสูงที่จะสามารถคว้าเก้าอี้กลับมาได้ โดยวัดผลจากการเลือกตั้งก่อน 1 ก.พ.

นายก อบจ. เดิมที่ลงสมัครอีกครั้ง เปลี่ยนย้ายความสัมพันธ์กับพรรคการเมืองมากน้อยแค่ไหน

นอกจากนี้ หากเปรียบเทียบความสัมพันธ์กับพรรคการเมืองในการลงสมัครรับเลือกตั้งในครั้งนี้ กับการเลือกตั้งในปี 2563 จะพบว่า มีผู้สมัครที่ยังมีความสัมพันธ์กับพรรคเดิม 40 คน โดยเป็นนายก อบจ. เดิม 26 คน นักการเมืองท้องถิ่น 9 คน นักการเมืองระดับชาติ 4 คน และหน้าใหม่ 1 คน

และมีผู้สมัครที่เปลี่ยนย้ายความสัมพันธ์กับพรรคการเมือง 21 คน โดยเป็นนายก อบจ. เดิม 16 คน และนักการเมืองท้องถิ่นอีก 5 คน เช่น วิทยา คุณปลื้ม ผู้สมัครนายก อบจ. ชลบุรี ที่เมื่อครั้งการเลือกตั้ง อบจ. ในปี 2563 มีความสัมพันธ์กับพรรคพลังประชารัฐ ในขณะที่เมื่อการเลือกตั้งทั่วไปในปี 2566 ตระกูลคุณปลื้มย้ายกลับมามีความสัมพันธฺ์กับพรรคเพื่อไทยอีกครั้ง ในการเลือกตั้งครั้งนี้ แม้พรรคเพื่อไทยจะไม่ได้ประกาศว่าวิทยา คุณปลื้ม เป็นตัวแทนจากพรรคในการลงสมัคร แต่จากการที่ตระกูลคุณปลื้มประกาศย้ายกลับมาสนับสนุนพรรคเพื่อไทย ก็ทำให้สามารถเชื่อมโยงความสัมพันธ์ได้

โดยในนายก อบจ. เดิม 16 คน ที่มีการเปลี่ยนย้ายความสัมพันธ์กับพรรคการเมือง พบว่า เปลี่ยนย้ายไปลงอิสระมากที่สุด 4 คน (เนื่องจากพรรคที่เคยลงสมัครส่งคนอื่นลงและไม่พบความสัมพันธ์กับพรรคอื่น) รองลงมาคือ พรรคเพื่อไทย 3 คน พรรคภูมิใจไทย 3 คน รวมไทยสร้างชาติ 3 คน พรรคกล้าธรรม 1 คน พรรคประชาชน 1 คน พรรคประชาธิปัตย์ 1 คน

ส่วนที่เป็นนักการเมืองท้องถิ่น อีก 5 คนที่มีการเปลี่ยนย้ายความสัมพันธ์กับพรรคการเมือง พบว่าเปลี่ยนย้ายไป พรรคประชาชน 2 คน พรรคเพื่อไทย 2 คน และพรรคประชาธิปัตย์ 1 คน

อ้างอิง:

รายชื่อผู้สมัคร นายก อบจ. จาก อบจ. 47 จังหวัด

เชื่อมโยงความสัมพันธ์ของผู้สมัครนายก อบจ. กับพรรคการเมือง จากฐานข้อมูลการเลือกตั้ง นายก อบจ. 63 ของ Rocket Media Lab และข้อมูลที่ปรากฏในสื่อ

ดูข้อมูลที่ https://rocketmedialab.co/database-pao-4

The post เลือกตั้งนายก อบจ. เลือกได้แค่ไหน มีใครให้เลือกบ้าง appeared first on Rocket Media Lab.

ข้อมูลผู้สมัคร-ว่าที่นายก อบจ.2568 [ข้อมูลดิบ]

Rocket Media Lab — Thu, 16 Jan 2025 08:23:33 +0000

ดาวน์โหลดที่นี่

อ่าน เลือกตั้งนายก อบจ. เลือกได้แค่ไหน มีใครให้เลือกบ้าง

อ่าน บทสรุปเลือกตั้ง อบจ. 68 : พรรคไหนได้พื้นที่มากขึ้น-น้อยลงจากปี 63

The post ข้อมูลผู้สมัคร-ว่าที่นายก อบจ.2568 [ข้อมูลดิบ] appeared first on Rocket Media Lab.

งบประมาณ อบจ. [ข้อมูลดิบ]

Rocket Media Lab — Mon, 13 Jan 2025 06:26:32 +0000

งบประมาณของ อบจ. สามารถแยกที่มาได้เป็น 3 ทางด้วยกันคือ

รัฐจัดสรร โดยแบ่งออกเป็น 2 แบบ คือ
1.1. รัฐจัดเก็บให้ จาก
ภาษีมูลค่าเพิ่ม ภาษีและค่าธรรมเนียมรถยนต์และล้อเลื่อน และค่าภาคหลวงแร่และปิโตรเลียม
1.2. รัฐจัดเก็บแล้วแบ่งให้ จาก
ภาษีมูลค่าเพิ่ม 5% ภาษีและค่าธรรมเนียมรถยนต์และล้อเลื่อน ค่าภาคหลวงแร่และปิโตรเลียม และภาษีธุรกิจเฉพาะ เช่น ธุรกิจธนาคาร ประกันภัย
เงินอุดหนุนจากรัฐ
เงินอุดหนุน หมายถึง เงินที่รัฐบาลจัดสรรให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เป็นแหล่งรายได้เสริมที่รัฐบาลให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ช่วยเหลือเสริมรายได้ทางการคลังให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และยังมีวัตถุประสงค์เพื่อลดความเหลื่อมล้ำทางการคลังระหว่างชุมชนท้องถิ่น โดยอยู่บนหลักการสร้างความเป็นธรรมทางการคลังระหว่างพื้นที่ เพื่อเป็นหลักประกันว่าประชาชนในพื้นที่ทุรกันดารจะได้รับบริการขั้นพื้นฐานอย่างเพียงพอและสมฐานะ
อบจ. จัดเก็บเอง มาจากการจัดเก็บรายได้จาก
ภาษี เช่น ยาสูบ น้ำมัน อากรรังนกอีแอ่น ค่าธรรมเนียม ค่าปรับ และใบอนุญาต เช่น ค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรม ค่าธรรมเนียมการกำจัดขยะมูลฝอย รายได้จากทรัพย์สิน เช่น ค่าเช่าบริการ ดอกเบี้ย และรายได้เบ็ดเตล็ด เช่น การขยายเอกสารจัดซื้อจัดจ้าง และรายได้จากทุน เช่น การขายทอดตลาด

Rocket Media Lab ชวนดูงบประมาณ อบจ. พร้อมสัดส่วนของงบฯ แต่ละก้อน

ดาวน์โหลดที่นี่

อ่านรายงาน อบจ. ได้งบประมาณมาจากไหน เก็บเงินจากอะไรได้มากที่สุด

ที่มา:
รายได้ อบจ. จากข้อมูลรายได้ อปท. 2566 จากกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น
เปรียบเทียบภาษีที่จัดเก็บเอง จากรายรับจริงปี 2566 ที่ปรากฏในข้อบัญญัติงบประมาณ อบจ. 76 จังหวัด ปี 2568

The post งบประมาณ อบจ. [ข้อมูลดิบ] appeared first on Rocket Media Lab.

อบจ. ได้งบประมาณมาจากไหน เก็บเงินจากอะไรได้มากที่สุด

Rocket Media Lab — Mon, 13 Jan 2025 06:25:26 +0000

งบประมาณก้อนใหญ่ที่สุดของ อบจ. มาจากการจัดสรรของรัฐจากภาษีมูลค่าเพิ่ม หรือภาษีและค่าธรรมเนียมรถยนต์และล้อเลื่อน โดยในปี 2566 อบจ. 76 จังหวัดได้รับงบประมาณในส่วนของรัฐจัดสรร 49,393,944,491.59 บาท หรือคิดเป็น 62.39% ของงบประมาณทั้งหมด
รายได้จากการจัดเก็บเองของ อบจ. ในหมวดภาษีอากร ซึ่งได้แก่ ภาษี จากยาสูบ น้ำมัน อากรรังนกอีแอ่น นั้นเป็นรายได้ที่มีสัดส่วนสูงสุดเมื่อเปรียบเทียบจากหมวดอื่นๆ โดยในปี 2566 อบจ. ทั่วประเทศมีรายรับจริงจากการจัดเก็บเองในหมวดภาษีอากรสูงถึง 288,303,852.08 บาท หรือคิดเป็น 55.28% ของรายได้ที่จัดเก็บเองของ อบจ.
อบจ. ภูเก็ต เป็น อบจ. ที่มีรายได้จากการจัดเก็บเองสูงสุดในประเทศ มาจากรายได้ในหมวดค่าธรรมเนียม ค่าปรับ และใบอนุญาต โดยมาจากค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรมสูงสุด เป็นเงิน 238,316,787.35 บาท ซึ่งสูงที่สุดของประเทศในหมวดนี้เช่นเดียวกัน
จากข้อมูลรายรับจริงที่จัดเก็บได้เองในปี 2566 ของ อบจ. ทั่วประเทศ พบว่า 60 อบจ. มีรายรับจริงที่จัดเก็บได้เองมากที่สุดจากภาษียาสูบ, 4 อบจ. มีรายรับจริงที่จัดเก็บได้เองมากที่สุดจากภาษีน้ำมัน, 5 อบจ. มีรายรับจริงที่จัดเก็บได้เองมากที่สุดจากค่าธรรมเนียมโรงแรม และ 7 อบจ. มีรายรับจริงที่จัดเก็บได้เองมากที่สุดจากค่าอื่นๆ

องค์การบริหารส่วนจังหวัด (อบจ.) คือ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่มีขนาดใหญ่ที่สุดของประเทศไทย มีจังหวัดละหนึ่งแห่ง ใน 76 จังหวัด มีเขตพื้นที่รับผิดชอบครอบคลุมทั้งจังหวัด มีอำนาจหน้าที่ในการจัดระบบบริการสาธารณะ ซึ่งส่วนใหญ่เป็นโครงสร้างพื้นฐานขนาดใหญ่เพื่อประโยชน์ของประชาชนในท้องถิ่นของตนเอง เนื่องด้วย อบจ. ถือว่าเป็นองค์กรปกครองท้องถิ่นชั้นบน ที่มีทั้งงบประมาณ และพื้นที่ที่ต้องดูแลรับผิดชอบขนาดใหญ่มากกว่า องค์กรปกครองท้องถิ่นชั้นล่างอย่างเทศบาล หรือ อบต. ดังนั้น งบประมาณ และการใช้งบประมาณของ อบจ. จึงมีส่วนสำคัญอย่างมากในการพัฒนาพื้นที่ที่รับผิดชอบเพื่อให้ประชาชนมีความเป็นอยู่ที่ดีในทุกๆ ด้านจากบริการสาธารณะที่ อบจ. เป็นผู้รับผิดชอบ

แต่งบประมาณเหล่านั้นมาจากที่ไหนบ้าง และจะมีความท้าทายอย่างไรในอนาคต Rocket Media Lab ร่วมกับสำนักนวัตกรรมเพื่อประชาธิปไตย สถาบันพระปกเกล้า และคณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ชวนหาคำตอบจากข้อมูลงบประมาณของ อบจ. แต่ละจังหวัด

อบจ. ได้งบประมาณมาจากไหนบ้าง

งบประมาณของ อบจ. สามารถแยกที่มาได้เป็น 3 ทางด้วยกันคือ

รัฐจัดสรร โดยแบ่งออกเป็น 2 แบบ คือ

1.1. รัฐจัดเก็บให้ จาก

ภาษีมูลค่าเพิ่ม (ตาม พ.ร.บ. กำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจแก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542)
ภาษีและค่าธรรมเนียมรถยนต์และล้อเลื่อน (ตาม พ.ร.บ. กำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจแก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542)
ค่าภาคหลวงแร่และปิโตรเลียม (ตาม พ.ร.บ. กำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจแก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542)

1.2. รัฐจัดเก็บแล้วแบ่งให้ จาก

ภาษีมูลค่าเพิ่ม 5% (ตาม พ.ร.บ.องค์การบริหารส่วนจังหวัด)
ภาษีและค่าธรรมเนียมรถยนต์และล้อเลื่อน (ตาม พ.ร.บ.องค์การบริหารส่วนจังหวัด)
ค่าภาคหลวงแร่และปิโตรเลียม (ตาม พ.ร.บ.องค์การบริหารส่วนจังหวัด)
ภาษีธุรกิจเฉพาะ เช่น ธุรกิจธนาคาร ประกันภัย (ตาม พ.ร.บ.องค์การบริหารส่วนจังหวัด)

จะเห็นว่าในส่วนของงบประมาณที่มาจากการจัดสรรของรัฐ ซึ่งเป็นก้อนใหญ่สุดนี้ จะมีการจัดเก็บที่ดูเหมือนซ้ำซ้อนกัน เช่น ภาษีมูลค่าเพิ่ม หรือภาษีและค่าธรรมเนียมรถยนต์และล้อเลื่อน ซึ่งเกิดจากการจัดเก็บภายใต้กฎหมายคนละตัว นั่นก็คือ พ.ร.บ. กำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจแก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ.2542 ที่กำหนดการจัดเก็บรายได้และจัดสรรให้องค์การปกครองท้องถิ่นอีกแบบหนึ่ง และ พ.ร.บ.องค์การบริหารส่วนจังหวัด ซึ่งกำหนดที่มาของรายได้ของ อบจ. ไว้อีกทางหนึ่ง

เงินอุดหนุนจากรัฐ

เงินอุดหนุน หมายถึง เงินที่รัฐบาลจัดสรรให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เป็นแหล่งรายได้เสริมที่รัฐบาลให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ช่วยเหลือเสริมรายได้ทางการคลังให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และยังมีวัตถุประสงค์เพื่อลดความเหลื่อมล้ำทางการคลังระหว่างชุมชนท้องถิ่น โดยอยู่บนหลักการสร้างความเป็นธรรมทางการคลังระหว่างพื้นที่ เพื่อเป็นหลักประกันว่าประชาชนในพื้นที่ทุรกันดารจะได้รับบริการขั้นพื้นฐานอย่างเพียงพอและสมฐานะ โดยแบ่งเป็น เงินอุดหนุนทั่วไป และเงินอุดหนุนเฉพาะกิจ ในกรณีของ อบจ. จะพบว่ามีเงินอุดหนุนจากรัฐบาลในหลายแผนงานด้วยกัน เพื่อลดภาระค่าใช้จ่ายของ อบจ. ในการให้บริการสาธารณะที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นดำเนินการ เช่น ในกรณีของแผนงานการศึกษา อบจ. สนับสนุนค่าใช้จ่ายในการจัดการศึกษาของโรงเรียนสังกัด อบจ. เป็นหลัก แต่สถานศึกษาที่ไม่ได้สังกัด อบจ. ก็อาจได้รับงบประมาณสนับสนุนจาก อบจ. ผ่านเงินอุดหนุนที่รัฐให้ผ่าน อบจ. อีกที

3. อบจ. จัดเก็บเอง มาจากการจัดเก็บรายได้จาก

ภาษี เช่น ยาสูบ น้ำมัน อากรรังนกอีแอ่น
ค่าธรรมเนียม ค่าปรับ และใบอนุญาต เช่น ค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรม ค่าธรรมเนียมการกำจัดขยะมูลฝอย
รายได้จากทรัพย์สิน เช่น ค่าเช่าบริการ ดอกเบี้ย
รายได้เบ็ดเตล็ด เช่น การขยายเอกสารจัดซื้อจัดจ้าง
รายได้จากทุน เช่น การขายทอดตลาด

โดยในส่วนนี้จะกลายเป็นเงินสะสม หรือทุนสำรองของ อบจ. ซึ่งจะถูกนำมาใช้ในโครงการฉุกเฉิน หรือโครงการที่ต้องใช้เงินโดยที่ไม่ได้ตั้งงบประมาณไว้ในงบประมาณรายจ่ายประจำปี หรือตั้งไว้แต่ไม่พอ เช่น การนำเงินสะสมไปซื้อวัคซีนป้องกันโควิด-19 ในช่วงการระบาดของโควิด-19 ที่ผ่านมา

เมื่อพิจารณาจากข้อมูลเงินรายได้ อปท. 2566 จากกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น พบว่า งบประมาณที่มาจากรัฐจัดสรรนั้น ถือเป็นงบประมาณก้อนที่ใหญ่ที่สุดของ อบจ. เป็นจำนวน 49,393,944,491.59 บาท หรือคิดเป็น 62.639% รองลงมาคือเงินอุดหนุนจากรัฐ จำนวน 24,673,736,314.09 บาท คิดเป็น 31.17% และจากการจัดเก็บเองของ อบจ. 5,099,462,737.91 บาท คิดเป็น 6.44%

อบจ. หาเงินเองจากไหน จังหวัดไหนได้มากที่สุด

เป้าหมายหนึ่งของการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นคือการเสริมสร้างความเข้มแข็งให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น โดยเฉพาะในเรื่องการจัดเก็บรายได้ของตนเอง ในบทบัญญัติมาตรา 283 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 จึงได้กำหนดให้มีการยกร่างกฎหมายรายได้ท้องถิ่นเป็นครั้งแรก เพื่อที่จะทำให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นของประเทศไทยมีความเข้มแข็ง และมีอิสระทางการเงินการคลังของตนเอง สามารถรับผิดชอบดูแลให้บริการสาธารณะแก่ประชาชนของตนเองได้ รวมทั้งมีความสามารถในการพึ่งตนเองได้ในระดับหนึ่ง นอกเหนือไปจากงบประมาณที่ได้รับการจัดสรรรจากรัฐ และการที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นสามารถจัดเก็บรายได้ของตนเองได้นั้นยังเป็นการช่วยเสริมสร้างความรับผิดรับชอบระหว่างองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นกับประชาชน และสร้างความสมดุลระหว่างรายได้และอำนาจหน้าที่ที่ต้องรับผิดชอบของแต่ละองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอีกด้วย

สำหรับรายได้ที่ อบจ. จัดเก็บเอง ซึ่งมีทั้ง ภาษี จาก ยาสูบ น้ำมัน รักนกอีแอ่น, ค่าธรรมเนียม ค่าปรับ และใบอนุญาต เช่น ค่าธรรมเนียมโรงแรม ค่าธรรมเนียมการกำจัดขยะมูลฝอย, รายได้จากทรัพย์สิน เช่น ค่าเช่าที่ดิน ดอกเบี้ย, รายได้เบ็ดเตล็ด เช่น การขายเอกสารจัดซื้อจัดจ้าง, รายได้จากทุน เช่น การขายทอดตลาด

จากข้อมูลจะพบว่ารายได้จากการจัดเก็บเองในหมวดภาษีอากร ซึ่งได้แก่ ภาษีจากยาสูบ น้ำมัน อากรรังนกอีแอ่น นั้นเป็นรายได้ที่มีสัดส่วนสูงสุดเมื่อเปรียบเทียบจากหมวดอื่นๆ ของรายได้ที่จัดเก็บเองของ อบจ. โดย อบจ. จะจัดเก็บในอัตราภาษีน้ำมัน ลิตรละ 4.54 สตางค์, ภาษียาสูบ มวนละ 9.30 สตางค์ โดยในปี 2566 อบจ. ทั่วประเทศมีรายรับจริงจากการจัดเก็บเองในหมวดภาษีอากรสูงถึง 288,303,852.08 หรือคิดเป็น 55.28% ของรายได้ที่จัดเก็บเองของ อบจ.

รองลงมาคือหมวดค่าธรรมเนียม ค่าปรับ และใบอนุญาต เช่น ค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรม ค่าธรรมเนียมการกำจัดขยะมูลฝอย ซึ่งค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรม อบจ. จะเก็บร้อยละ 1.0 ของค่าเช่าห้องพัก โดยในปี 2566 อบจ. ทั่วประเทศมีรายรับจริงจากการจัดเก็บเองในหมวดภาษีอากรสูงถึง 1,152,331,466.54 หรือคิดเป็น 22.52% ของรายได้ที่จัดเก็บเองของ อบจ.

อันดับสามคือ หมวดรายได้จากทรัพย์สิน เช่น ค่าเช่าบริการ หรือดอกเบี้ย โดยในปี 2566 อบจ. ทั่วประเทศมีรายรับจริงจากการจัดเก็บเองในหมวดภาษีอากรสูงถึง 784,568,361.19 หรือคิดเป็น 15.33% ของรายได้ที่จัดเก็บเองของ อบจ. โดยสามารถกล่าวได้ว่ารายได้จากการจัดเก็บเองของ อบจ. ใน 3 ส่วนนี้เป็นรายได้หลักของ อบจ. ทั่วประเทศ

จังหวัดที่มีรายได้จากการจัดเก็บเองสูงที่สุด 10 อันดับแรก และต่ำที่สุด 10 อันดับแรก ได้แก่

เมื่อนำเอารายรับจริงจากการจัดเก็บเองของ อบจ. แต่ละจังหวัด ในปี 2566 โดยเฉพาะจังหวัดที่มีรายได้จากการจัดเก็บเองสูงที่สุด 10 อันดับแรกมาเปรียบเทียบกับการบริโภคยาสูบจากข้อมูลการคัดกรองและการบำบัดผู้ติดบุหรี่ของประชากรไทยอายุ 15 ปีขึ้นไปปี 2565 กระทรวงสาธารณสุข สถิติการใช้น้ำมันจากปริมาณการจำหน่ายเชื้อเพลิงรายจังหวัด ปี 2566 กรมธุรกิจพลังงาน กระทรวงพลังงาน และจำนวนโรงแรมในแต่ละจังหวัด ปี 2567 จากสำนักการสอบสวนนิติการ กรมการปกครอง จะพบว่า

อบจ. ภูเก็ต ซึ่งมีรายได้จากการจัดเก็บเองสูงสุดในประเทศนั้นมาจากรายได้ในหมวดค่าธรรมเนียม ค่าปรับ และใบอนุญาต โดยมาจากค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรมสูงสุด เป็นเงิน 238,316,787.35 บาท ซึ่งสูงที่สุดของประเทศ ในขณะที่เมื่อเปรียบเทียบจำนวนโรงแรมในภูเก็ตจะพบว่ามีมากเป็นอันดับสามของประเทศ จำนวน 753 แห่ง โดยอันดับหนึ่งคือ สุราษฎร์ธานี ซึ่งเป็นจังหวัดท่องเที่ยวทางทะเล โดยมีเกาะสมุยเป็นแหล่งท่องเที่ยวหลัก 1,003 แห่ง จัดเก็บรายได้จากค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรม 68,041,778.03 บาท ตามด้วยเชียงใหม่ 882 แห่ง จัดเก็บรายได้จากค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรม 46,418,915,68 บาท

ในขณะที่อันดับสอง อบจ.นนทบุรีนั้น มีรายได้จากการจัดเก็บเองในหมวดภาษีอากรมากที่สุด 118,082,566.11 บาทโดยมาจากภาษียาสูบมากที่สุด 76,448,427.30 บาท และภาษีน้ำมัน 41,634,138.81 บาท และอีกส่วนหนึ่งที่จัดเก็บรายได้สูงคือรายได้เบ็ดเตล็ดต่างๆ ที่สูงถึง 119,910,674.06 บาท และค่าธรรมเนียมการกำจัดขยะมูลฝอย 55,506,408.24 บาท แต่ถึงอย่างนั้นจำนวนคนสูบบุหรี่ในนนทบุรีกลับไม่ได้มาก อยู่ที่อันดับที่ 36 ของประเทศ 18,023 คนเท่านั้น แต่มีการใช้น้ำมันสูงถึง 925,070,000 ลิตร

อันดับสาม คือ อบจ. ชลบุรี มีรายได้จากการจัดเก็บเองในหมวดภาษีอากรมากที่สุดเช่นเดียวกัน โดยมาจากภาษียาสูบมากที่สุด 146,547,959.32 บาท ตามด้วยภาษีน้ำมัน 77,016,824 บาท และค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรม 47,115,592.24 บาท แม้ชลบุรีจะมีรายได้ที่จัดเก็บเองจากภาษียาสูบสูงสุด แต่ชลบุรีก็เป็นจังหวัดที่เก็บรายได้ภาษีน้ำมันได้เป็นอันดับหนึ่งของประเทศเช่นเดียวกัน และมีการใช้น้ำมันสูงเป็นอันดับหนึ่งของประเทศ 3,046,307,000 ลิตร

ในขณะที่เมื่อพิจารณา อบจ. ที่มีรายได้จากการจัดเก็บเองน้อยที่สุด พบว่า อบจ. แม่ฮ่องสอน ที่มีรายได้จากการจัดเก็บเองน้อยที่สุด จัดเก็บรายได้จากหมวดภาษีได้มากที่สุด โดยมาจากภาษียาสูบมากที่สุด 4,022,569.92 บาท ตามด้วยภาษีน้ำมัน 2,321,737.39 และค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรม 1,846,040.56 บาท อีกส่วนหนึ่งที่เป็นรายได้ของ อบจ. แม่ฮ่องสอน ก็คือดอกเบี้ย 1,125,007.66 บาท

อันดับสองคือ อบจ. อำนาจเจริญ มีรายได้มาจากหมวดภาษีมากที่สุด 8,477,000 โดยมาจากภาษียาสูบมากที่สุด 7,368,000 บาท ภาษีน้ำมัน 1,091,000 บาท อีกส่วนหนึ่งที่เป็นรายได้ของ อบจ. อำนาจเจริญ ก็คือดอกเบี้ย 1,200,000 บาท

อันดับสามคือ อบจ. ยะลา มีรายได้จากดอกเบี้ยมากที่สุด 2,464,483.04 บาท รองลงมาก็คือภาษียาสูบ 2,453,862.66 และภาษีน้ำมัน 2,330,844.19 บาท โดยจังหวัดยะลามีจำนวนผู้สูบบุหรี่สูงเป็นอันดับ 7 ของประเทศ 47,309 คน

เมื่อรายได้จากการจัดเก็บเองของ อบจ. ต้องพึ่งพิงภาษียาสูบ

จากข้อมูลรายรับจริงที่จัดเก็บได้เองในปี 2566 ของ อบจ. ทั่วประเทศ พบว่า 60 อบจ. มีรายรับจริงที่จัดเก็บได้เองมากที่สุดจากภาษียาสูบ โดย 5 อันดับที่จัดเก็บรายได้จากภาษียาสูบได้สูงที่สุดคือ ชลบุรี 146,547,959.32 บาท สมุทรปราการ 95,647,282.4 บาท ปทุมธานี 89,581,922.06 บาท นครราชสีมา 84,620,921.36 บาท และนนทบุรี 76,448,427.30 บาท

โดยใน 4 อันดับแรก ภาษียาสูบที่ อบจ. จัดเก็บได้ถือเป็นรายได้สูงสุดจากการจัดเก็บรายได้เองของ อบจ. ในจังหวัดนั้นๆ ยกเว้น อบจ. นนทบุรี ที่มีรายได้สูงสุดจากการจัดเก็บเองจากหมวดรายได้เบ็ดเตล็ด ค่ารายได้เบ็ดเตล็ดอื่นๆ

ในขณะที่ภาษีน้ำมัน มี 4 อบจ. ที่มีรายได้จากการจัดเก็บภาษีน้ำมันสูงที่สุดในบรรดารายได้ที่ อบจ. จังหวัดนั้นๆ จัดเก็บได้ คือ อบจ. สระบุรี 27,194,873.69 บาท รองลงมาคือ อบจ.สตูล 3,901,241.07 บาท อบจ. นราธิวาส 3,525,474.34 บาท และ อบจ. ยะลา 2,456,754.16 บาท แต่หากพิจารณาเฉพาะรายได้จากภาษีน้ำมันว่า อบจ. ใด มีรายได้จากภาษีน้ำมันสูงที่สุดเมื่อเปรียบเทียบกับ อบจ. อื่นๆ ทั่วประเทศ พบว่า อันดับหนึ่งคือ ชลบุรี 77,016,824 บาท ตามด้วยปทุมธานี 52,481,298.84 บาท สมุทรปราการ 47,212,057.34 บาท นนทบุรี 41,634,138.81 บาท และระยอง 35,944,336.37 บาท

ในส่วนของค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรม พบว่า มี 5 อบจ.ที่มีรายได้จากการจัดเก็บค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรมสูงที่สุดในบรรดารายได้ที่ อบจ. จังหวัดนั้นๆ จัดเก็บได้ คือ ภูเก็ต 238,316,787.35 บาท สุราษฏร์ธานี 68,041,778.03 บาท กระบี่ 36,830,262.71 บาท พังงา 25,406,861.15 บาทและ ตราด 9,237,181.05 บาท แต่หากพิจารณาเฉพาะรายได้จากค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรมว่า อบจ. ใด มีรายได้จากค่าธรรมเนียมบำรุงท้องถิ่นจากโรงแรมสูงที่สุดเมื่อเปรียบเทียบกับ อบจ. อื่นๆ ทั่วประเทศ พบว่า อันดับหนึ่ง คือ ภูเก็ต 238,316,787.35 บาท ตามด้วยสุราษฏร์ธานี 68,041,778.03 บาท ชลบุรี 47,155,592.24 บาท เชียงใหม่ 46,418,915.68 บาท และกระบี่ 36,830,262.71 บาท

นอกจากนั้นยังพบว่ามี 2 อบจ. ที่มีรายได้จากค่าธรรมเนียมในการจัดเก็บขยะมูลฝอยสูงที่สุดในบรรดารายได้จากค่าอื่นๆ ที่ อบจ. จังหวัดนั้นๆ จัดเก็บได้ (รายได้จากค่าธรรมเนียมในการจัดเก็บขยะมูลฝอย ไม่ได้มีทุกจังหวัด) คือ ระยอง 162,539,199.57บาท และสิงห์บุรี 11,120,152.8บาท และอีก 7 อบจ. ที่มีรายได้จากการจัดเก็บเองสูงสุดมาจากค่าอื่นๆ เช่น พัทลุงจากภาษีรังนกอีแอ่น 11,429,999.91 บาท ตรังจากค่าเช่าบริการ 9,266,203.71 บาท สงขลาจากค่าบริการแพขนานยนต์ 29,459,616.00 บาท นนทบุรีจากค่าเบ็ดเตล็ดอื่นๆ 119,910,674.06 บาท และปัตตานีจากค่าเช่าที่ดิน 6,380,207.69 บาท

จากข้อมูลพบว่า รายได้ที่จัดเก็บเองของ อบจ. ส่วนใหญ่พึ่งพาจากการจัดเก็บภาษียาสูบ รองลงมาคือภาษีน้ำมัน ในขณะที่ปัจจุบันจะเห็นได้ว่า บุหรี่ไฟฟ้าได้รับความนิยมมากขึ้น และบุหรี่ไฟฟ้านั้นก็ยังไม่ถูกกฎหมาย จึงยังไม่อาจเก็บภาษีจากการจำหน่ายได้ เช่นเดียวกันกับน้ำมัน ที่การใช้รถพลังงานไฟฟ้ากำลังจะเป็นเทรนด์แห่งอนาคตและมีจำนวนเพิ่มมากขึ้นทดแทนการใช้รถยนต์และมอเตอร์ไซค์ที่ใช้ระบบการสันดาปจากน้ำมันที่ปลดปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ อันเป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดโลกร้อน

การที่ทั้งยาสูบและน้ำมันมีแนวโน้มการบริโภคลดลง ย่อมส่งผลต่อการจัดเก็บรายได้จาก อบจ. ในอนาคต การที่ อบจ. ส่วนใหญ่ยังคงพึ่งพิงรายได้จากการจัดเก็บเองจากภาษีทั้งสองชนิด จึงอาจจะทำให้การเงินการคลังของ อบจ. ลดลงได้ และรายได้ที่จัดเก็บเองของ อบจ. ก็มีส่วนสำคัญทั้งในแง่ความเป็นอิสระในการบริหารจัดการท้องถิ่นของตนเองในอนาคต และในแง่การดูแลประชาชนในพื้นที่ในสถานการณ์ฉุกเฉินต่างๆ ที่ไม่ได้ตั้งงบประมาณไว้ ดังเช่น วิกฤตโควิด-19 ที่ผ่านมา

ข้อเสนอของนักวิชาการ

จากประเด็นที่ได้กล่าวมาข้างต้นผศ.ดร.พิชญ์ พงษ์สวัสดิ์ อาจารย์ประจำภาควิชาการปกครอง คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มองว่า

“เวลาพูดเรื่องการการจัดเก็บงบประมาณ ส่วนหนึ่งมันเกี่ยวข้องกับประเด็นเรื่องความเป็นอิสระของท้องถิ่นด้วย ซึ่งอาจจะต้องพิจารณาหลายส่วน ทั้งเรื่องวิธีการและประเภทในการจัดเก็บรายได้ และเรื่องอำนาจในการตัดสินใจ ในส่วนของวิธีการจัดเก็บ ผมไม่คิดว่าท้องถิ่นต้องทำเองทุกอย่างหรือจัดเก็บภาษีทุกอย่างเอง หากพิจารณาในแง่ต้นทุนในการจัดเก็บ ซึ่งบางอย่างหากมีหน่วยงานจัดเก็บแล้วจัดสรรให้มันอาจจะง่ายและประหยัดกว่า เช่น ภาษีมูลค่าเพิ่ม ซึ่งถ้าให้ท้องถิ่นจัดเก็บเองก็อาจจะทำไม่ได้ก็ได้

“ส่วนที่คิดว่าน่าสนใจและเป็นประเด็นสำคัญก็คือเรื่องอำนาจในการตัดสินใจมากกว่า ว่าท้องถิ่นควรมีอำนาจในการตัดสินใจไหมว่า อยากจะจัดเก็บรายได้จากอะไรเพิ่มขึ้นบ้าง ซึ่งสิ่งนี้ไม่ใช่แค่เรื่องเงิน แต่เป็นเรื่องอำนาจในการตัดสินใจซึ่งเกี่ยวกับความเป็นอิสระของท้องถิ่นโดยตรง เขาสามารถคิดได้เองและตัดสินใจได้เองไหมว่าท้องถิ่นสามารถจัดเก็บรายได้จากภาษีอะไรเพิ่มเติม เพื่อให้ท้องถิ่นมีรายได้มากขึ้น หรือเพื่อประโยชน์อื่นๆ และแต่ละท้องถิ่นก็อาจจะมีการจัดเก็บภาษีเพิ่มเติมที่แตกต่างกัน เพราะแต่ละพื้นที่ก็มีความแตกต่างกัน ทั้งในด้านทรัพยากรหรือต้นทุนอื่นๆ

“ภาษีที่ท้องถิ่นควรเก็บได้เองเพิ่มมากขึ้นในอนาคต อาจจะเป็นภาษีเพื่อส่งเสริมพฤติกรรมบางอย่าง หรือป้องกันพฤติกรรมบางอย่าง ซึ่งอาจมีความเฉพาะในแต่ละพื้นที่ เช่น ถ้าต้องการส่งเสริมเรื่องรีไซเคิล ก็ต้องเก็บภาษีขยะเพิ่ม ภาษีสิ่งแวดล้อม หรือภาษีมลพิษต่างๆ เพื่อลดพฤติกรรมของผู้ที่ก่อให้เกิดมลพิษในพื้นที่ หรือแม้กระทั่งภาษีโรงแรมที่มีการเก็บอยู่แล้ว ในบางพื้นที่ก็อาจจะสูงกว่าภาษีโรงแรมทั่วไป เพราะไม่ต้องการให้มีโรงแรมขนาดใหญ่จำนวนมาก เพื่อสิ่งแวดล้อมและความยั่งยืน มันมีความเป็นไปได้ แต่ต้องสอดคล้องกับทิศทางการพัฒนาของจังหวัด และหากส่วนกลางกังวลเรื่องนี้ก็อาจจะกำหนดเพดานไว้ว่าไม่ควรเกินกี่เปอร์เซ็นต์ก็ได้

“ซึ่งสิ่งเหล่านี้เป็นสิ่งที่ต้องวางแผน ท้องถิ่นเองต้องมองเห็นทั้งทิศทางในการพัฒนาของจังหวัดของตัวเอง รวมไปถึงฉากทัศน์ต่างๆ ที่จะเกิดขึ้นในอนาคต มันจึงจะสามารถออกแบบได้ เช่น หากในอนาคตภาษียาสูบลดลง จะต้องทำอย่างไร ในอนาคตบุหรี่ไฟฟ้าจะถูกกฎหมายไหม แล้วถ้าบุหรี่ไฟฟ้าถูกกฎหมายจะเก็บภาษีอย่างไร หรือภาษีน้ำมัน ก็อาจจะเปลี่ยนไปเก็บภาษีหัวจ่ายไฟฟ้าแทน แต่รายได้ก็อาจจะลดลง เพราะคนที่ใช้รถพลังงานไฟฟ้าก็อาจจะชาร์จที่บ้านของตัวเองได้ แต่มากไปกว่านั้น ท้องถิ่นก็ต้องมองไปข้างหน้าถึงแผนของตัวเองด้วยว่า จะทำอย่างไรที่จะลดการพึ่งพาสิ่งเหล่านี้ หรือจะต้องลงทุนในส่วนไหนเพิ่มเติม

“เพราะรายได้อีกส่วนหนึ่งของท้องถิ่นก็อาจจะมาจากการลงทุนทางพาณิชย์อื่นๆ แต่ถ้าจะทำก็ต้องดูว่ามันเป็นการทำที่คู่ขนานไปกับการทำให้บ้านเมืองเติบโตหรือพัฒนาขึ้นไหม ถ้าใช่ก็ควรต้องทำ แต่ในอีกด้านหนึ่งก็ต้องพึงระวังว่าสิ่งที่ทำนั้นจะกระจายไปสู่พื้นที่ต่างๆ อย่างสมเหตุสมผลไหม ไม่ใช่โครงการลงไปแต่ในพื้นที่ที่มีความเจริญแล้ว พื้นที่ยากจนไม่ได้ทำ หรือลงไปในพื้นที่ที่ตัวเองมีฐานคะแนน

“แต่ทั้งหมดนั้นก็กลับมาสู่ประเด็นหลักก็คือ ความเป็นอิสระของท้องถิ่น ว่าในปัจจุบันเขามีสิทธิทำอะไรได้บ้าง มีอำนาจในการตัดสินใจที่จะทำหรือไม่ทำอะไรได้บ้าง ซึ่งอาจจะไม่ใช่แค่เรื่องการจัดเก็บรายได้ใหม่ๆ หรือการพาณิชย์เท่านั้น แต่ยังอาจจะรวมไปถึงการกู้ยืมเงินระหว่างกัน การออกพันธบัตร ซึ่งบางพื้นที่ที่เขามีความพร้อมเขาควรจะทำได้ ความเป็นอิสระของท้องถิ่นที่สัมพันธ์กันกับรายได้ของท้องถิ่นเองนั้นสำคัญ อย่าลืมว่า เราเคยผ่านเหตุการณ์ฉุกเฉินที่ส่วนกลางไม่สามารถซัพพอร์ตท้องถิ่นอย่างรวดเร็วและทั่วถึงมาแล้วตอนเรื่องวัคซีนโควิด ที่ท้องถิ่นต้องใช้เงินของตัวเองในการซื้อวัคซีนมาฉีดให้ประชาชนในพื้นที่ ความเป็นอิสระของท้องถิ่นจึงมีความสำคัญตรงนี้ไม่ใช่แค่ตัวองค์กร อบจ. เองแต่ยังรวมไปถึงประชาชนในพื้นที่ที่จะได้รับผลกระทบจากสิ่งนี้อีกด้วย”

“อาจจะต้องคุยกันให้ชัดว่า ในแง่สัดส่วนการจัดเก็บรายได้ ควรจะเข้ากระเป๋าท้องถิ่นกี่เปอร์เซ็นต์ รัฐบาลกลางกี่เปอร์เซ็นต์ ตอนนี้มองในเชิงงบประมาณการใช้จ่ายมันเป็น 70:30 แต่ว่าการจัดเก็บรายได้ปัจจุบันนี้กลับเป็น 80:20 ควรเขยิบให้มันเท่าๆ กันไหม ค่อยไปคิดต่อว่าต้องเขยิบสัดส่วนไหนที่มันขาดหายไป ตรงไหน เท่าไหร่ อาจจะมีการกำหนดร่วมกันในภาษีบางประเภท แบ่งไว้ที่ท้องถิ่นเป็นส่วนใหญ่แล้วค่อยส่งกลับไปที่ส่วนกลางเท่าไหร่ หรือยกให้ท้องถิ่นหมดเลย หรือจริงๆ มันควรจะดูตามศักยภาพและทรัพยากรของท้องถิ่นด้วยว่าพื้นที่ไหนมีอะไรเยอะ แต่ตอนนี้มันเป็นการกำหนดแบบเหมารวมที่ใช้กับทุกพื้นที่อยู่ กลายเป็นว่าบางพื้นที่ไปเก็บภาษีในส่วนที่เขาไม่ค่อยมี แต่ส่วนที่มีเข้าส่วนกลางเกือบหมด

“ท้องถิ่น ถ้าต้องจ่ายเงินไปกับการดูแลอะไรมาก เขาก็ควรจะสามารถเก็บรายได้จากเรื่องนั้นมากได้ เช่น ถ้าดูแลสิ่งแวดล้อมเยอะ แปลว่าภาษีที่เกี่ยวข้องกับสิ่งแวดล้อมก็เป็นสิ่งที่เขาควรจะเก็บได้มาก มันก็จะสอดคล้องกัน เพราะทุกวันนี้ภารกิจมันถูกกำหนดไว้เหมือนกันหมด แต่ที่จริงควรจะยืดหยุ่นตามพื้นที่ บางเรื่องกฎหมายเขียนไว้แต่ท้องถิ่นบางพื้นที่แทบจะไม่ต้องทำ ไม่เช่นนั้นก็จะต้องไปกำหนดงบประมาณมาเพื่อรองรับภารกิจอีก ทั้งๆ ที่ไม่ค่อยมีอะไรต้องทำในส่วนนั้น ควรจะเปิดโอกาสให้ท้องถิ่นได้ออกแบบภารกิจเองได้ อาจจะไม่ถึงกับฟรีสไตล์ แต่สามารถกำหนดให้สอดคล้องกับพื้นที่ได้”

อ้างอิง

ข้อมูลรายได้ อปท. ปี 2566 จากกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น

ข้อบัญญัติงบประมาณ อบจ. ปี 2568 ทั้ง 76 จังหวัด

ดูข้อมูลที่ https://rocketmedialab.co/database-pao-2

The post อบจ. ได้งบประมาณมาจากไหน เก็บเงินจากอะไรได้มากที่สุด appeared first on Rocket Media Lab.

เลือกตั้ง อบจ. ใช้งบประมาณเท่าไร

Rocket Media Lab — Wed, 08 Jan 2025 11:59:04 +0000

แม้ว่าการเลือกตั้ง อบจ. ในวันที่ 1 ก.พ. 2568 จะมีเพียง 47 จังหวัดที่จะมีการเลือกตั้ง นายก อบจ. แต่ถึงอย่างนั้นก็จะมีการจัดการเลือกตั้งทั้ง 76 จังหวัด เพราะต้องมีการเลือกตั้งสมาชิกองค์การบริหารส่วนจังหวัด (ส.อบจ.) ซึ่งหมดวาระพร้อมกันทั่วประเทศ โดยจะมี 47 จังหวัดเท่านั้นที่จะมีการเลือกตั้งทั้ง นายก อบจ. พร้อมกันกับ ส.อบจ. ในขณะที่อีก 29 จังหวัดมีการจัดการเลือกตั้งนายก อบจ. ไปก่อนหน้านี้แล้ว ซึ่งมาจากการที่นายก อบจ. ลาออกก่อนหมดวาระ 26 จังหวัด และจากคำพิพากษาของศาล/มติ กกต. อีก 3 จังหวัด แยกเป็น การเลือกตั้งในปี 2565 จำนวน 2 จังหวัด คือ กาฬสินธุ์ และร้อยเอ็ด ปี 2566 จำนวน 2 จังหวัด คือ สระแก้ว และกาญจนบุรี และปี 2567 จำนวน 25 จังหวัด

Rocket Media Lab พาไปดูตัวเลขงบประมาณที่ตั้งไว้สำหรับการจัดการเลือกตั้ง อบจ.จากข้อบัญญัติงบประมาณ ปี 2568

เลือกตั้ง อบจ. ใช้งบประมาณเท่าไร จังหวัดไหนใช้งบมากที่สุด

การจัดการเลือกตั้ง อบจ. เป็นหน้าที่ของสำนักปลัด อบจ. ดังนั้น งบประมาณที่ใช้จึงมาจาก อบจ. เอง โดยในการทำงบประมาณประจำปีในแต่ละปี อบจ. จะประมาณการงบประมาณในการจัดการตั้งในปีนั้นๆ ไว้ในแผนงานบริหารงานทั่วไป ไม่ว่าจะเป็นการเลือกตั้งนายก อบจ. หรือ ส.อบจ. หากตำแหน่งว่างลง โดยในการจัดการเลือกตั้ง จะมีการใช้งบประมาณแบ่งคร่าวๆ เป็น 3 ส่วนคือ

ค่าจัดการเลือกตั้ง อยู่ในรายจ่ายเกี่ยวเนื่องกับการปฏิบัติราชการที่ไม่เข้าลักษณะรายจ่ายงบรายจ่ายอื่นๆ ของค่าใช้สอย ภายใต้งบดำเนินการในแผนงานบริหารงานทั่วไป
ค่าตอบแทนเจ้าหน้าที่ในการเลือกตั้ง อยู่ในค่าตอบแทน ภายใต้งบดำเนินการในแผนงานบริหารงานทั่วไป
ค่าใช้จ่ายอื่นๆ เช่น ค่าพิมพ์บัญชีรายชื่อผู้มีสิทธิเลือกตั้ง

จากการรวบรวมข้อมูลของ Rocket Media Lab จากรายงานประมาณการรายจ่ายในข้อบัญญัติงบประมาณประจำปี พ.ศ. 2568 ของ อบจ. ทั่วประเทศ โดยไม่รวม อบจ. แม่ฮ่องสอนที่ไม่มีการตั้งงบประมาณในการจัดการเลือกตั้งไว้ในข้อบัญญัติงบประมาณ อบจ. ปี 2568 และ อบจ. กำแพงเพชร บึงกาฬ เลย และสมุทรสาคร ที่ไม่ตั้งงบค่าตอบแทนเจ้าหน้าที่ในการเลือกตั้งไว้ พบว่า ค่าใช้จ่ายในการเลือกตั้ง อบจ. ในปีงบประมาณ 2568 ประกอบด้วย ค่าจัดการเลือกตั้ง และค่าตอบแทนเจ้าหน้าที่ รวมเป็นเงิน 3,563,810,232 บาท

โดยจังหวัดที่มีการตั้งงบประมาณในการเลือกตั้ง อบจ. มากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

ส่วนงบประมาณเฉพาะการจัดการเลือกตั้ง อบจ. ในปี 2568 อยู่ที่ 1,890,786,869 บาท

จังหวัดที่มีการตั้งงบประมาณการจัดการเลือกตั้ง มากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

และค่าตอบแทนเจ้าหน้าที่ในการเลือกตั้ง มีการตั้งงบประมาณไว้ 1,673,023,363 บาท โดยจังหวัดที่มีการตั้งงบประมาณเฉพาะในส่วนของค่าตอบแทนเจ้าหน้าที่ในการเลือกตั้ง มากที่สุด 10 อันดับแรกคือ

งบประมาณเลือกตั้ง อบจ. 2568 แยกรายภาค

ลาออก เลือกตั้งใหม่ ภาระด้านงบประมาณของ อบจ. ที่มาจากการเลือกตั้ง

จากการที่ พ.ร.บ.องค์การบริหารส่วนจังหวัด กำหนดการเริ่มนับระยะเวลาในการดำรงตำแหน่งของ นายก อบจ. และ ส.อบจ. แตกต่างกัน กล่าวคือ นายก อบจ. นับระยะเวลาในการดำรงตำแหน่งตั้งแต่วันเลือกตั้ง ไม่ว่าจะเป็นการเลือกตั้งจากการที่ตำแหน่งว่างลงด้วยเหตุใด ในขณะที่ ส.อบจ. มีระยะเวลาในการดำรงตำแหน่งนับตามอายุที่เหลืออยู่ของสภา อบจ. จากการเลือกตั้งเข้ามาในครั้งแรกของสภา อบจ. โดยประเทศไทย ในช่วงที่ปกครองโดยคณะรัฐประหาร มีพล.อ. ประยุทธ์ จันทร์โอชา เป็นนายกรัฐมนตรี ไม่มีการเลือกตั้งท้องถิ่นเกิดขึ้น หลังจากนั้นจึงมีการจัดการเลือกตั้ง อบจ. พร้อมกันทั่วประเทศ ทั้งตำแหน่ง นายก อบจ. และ ส.อบจ. ในวันที่ 20 ธันวาคม 2563

นั่นหมายความว่าหาก นายก อบจ. ลาออก แล้วมีการเลือกตั้งใหม่ อายุงานของนายก อบจ. คนใหม่จะเท่ากับ 4 ปีนับแต่วันเลือกตั้งใหม่ แต่หาก ส.อบจ. ลาออก แล้วมีการเลือกตั้งซ่อม อายุงานของ ส.อบจ. ใหม่จะเหลือเท่ากับอายุงานที่เหลืออยู่ของสภา อบจ. จากการเลือกตั้งก่อนหน้านั้น ซึ่งคือ 20 ธันวาคม 2563 และหากอายุของสภาเหลือไม่ถึง 180 วัน กฎหมายก็เปิดช่องให้ไม่จัดการเลือกตั้งก็ได้

ยกตัวอย่างเช่น กรณีจังหวัดปทุมธานี ที่มีการเลือกตั้งตำแหน่งนายก อบจ. ถึง 2 ครั้งในปีเดียว ทั้งในกรณีที่ลาออกก่อนหมดวาระและกรณีที่กกต. สั่งให้เลือกตั้งใหม่ ก็พบว่า ในปี 2566 มีการตั้งงบประมาณในการเลือกตั้ง อบจ. ไว้ 2,279,435.71 บาท ส่วนในปี 2567 ซึ่งมีการเลือกตั้งใหม่ถึง 2 ครั้ง มีการตั้งงบประมาณไว้ที่ 79,000,000 บาท ส่วนในวันที่ 1 ก.พ. 2568 ที่ปทุมธานีก็ยังต้องมีการจัดการเลือกตั้ง ส.อบจ. อยู่ ก็มีการตั้งงบประมาณไว้ 89,000,000 บาท

จะเห็นได้ว่าเมื่อการเลือกตั้ง อบจ. เป็นความรับผิดชอบของ สำนักปลัด อบจ. งบที่ใช้ในการเลือกตั้งก็มาจากงบของ อบจ. เอง ซึ่งหากงบที่ตั้งไว้ในงบประมาณประจำปีไม่เพียงพอในการจัดการเลือกตั้ง อบจ. ก็ต้องใช้งบจากเงินสะสมของ อบจ. เอง และยิ่งมีการลาออกก่อนหมดวาระมากเท่าใด ก็ยิ่งต้องใช้งบประมาณในการจัดการเลือกตั้งถี่มากขึ้นเท่านั้น ดังนั้น ใน 26 จังหวัดที่ นายก อบจ. ลาออก จึงต้องใช้งบประมาณในการจัดการเลือกตั้ง 2 รอบ คือ รอบแรกในการเลือกตั้ง นายก อบจ. ที่ลาออกก่อนหมดวาระและต้องจัดการเลือกตั้งก่อน 1 ก.พ. และรอบสอง คือการจัดการเลือกตั้ง ส.อบจ. ในวันที่ 1 ก.พ. 2568

ทั้งหมดนี้จึงก่อให้เกิดภาระด้านงบประมาณ ที่ อบจ. จะต้องเป็นผู้แบกรับ โดยเฉพาะหากงบประมาณในการจัดการเลือกตั้งที่ตั้งไว้ในแผนงบประมาณประจำปีไม่เพียงพอ อบจ. ก็จะต้องใช้งบจากเงินสะสมของ อบจ. เองในการจัดการเลือกตั้ง ซึ่งงบประมาณในส่วนนี้ควรจะเป็นงบประมาณที่ถูกนำไปใช้ในการช่วยเหลือประชาชนในสถานการณ์ฉุกเฉินต่างๆ

ประมาณการต้นทุนการจัดการเลือกตั้งต่อผู้มีสิทธิเลือกตั้ง 1 คน อยู่ที่ 75 บาท

การเลือกตั้ง อบจ. ครั้งนี้ จัดขึ้นในวันเสาร์ที่ 1 ก.พ. 2568 ซึ่งแตกต่างจากการเลือกตั้งครั้งก่อนๆ และการเลือกตั้งอื่นๆ ที่มักจะจัดขึ้นในวันอาทิตย์ นำมาซึ่งการวิพากษ์วิจารณ์ว่าการจัดเลือกตั้งในวันเสาร์นั้นจะทำให้ประชาชนที่อยู่ต่างถิ่นซึ่งต้องเดินทางกลับภูมิลำเนาไปเลือกตั้งน้อยลง เนื่องด้วยการเลือกตั้ง อบจ. ไม่มีการเลือกตั้งล่วงหน้าและการเลือกตั้งนอกเขต และการเดินทางกลับไปเลือกตั้งในวันเสาร์นั้นจึงอาจจะสร้างภาระและความยากลำบากมากกว่า ไม่เพียงแค่นั้น การที่บางจังหวัดมีการเลือกตั้ง นายก อบจ. ไปแล้ว และในวันที่ 1 ก.พ. มีเพียงการเลือก ส.อบจ. เท่านั้น ก็อาจจะทำให้ประชาชนที่อยู่ต่างถิ่นไม่อยากเดินทางกลับไปภูมิลำเนาเพื่อเลือกตั้งอีกครั้งก็เป็นได้

จากการเลือกตั้ง อบจ. ที่ผ่านมาในปี 2563 พบว่ามีผู้มาใช้สิทธิเลือกตั้งทั่วประเทศ ประมาณ 29,016,536 ล้านคน จากผู้มีสิทธิเลือกตั้งประมาณ 46,610,759 ล้านคน คิดเป็น 62.25% เท่านั้น

หากนำงบประมาณการที่ตั้งไว้ในการจัดการเลือกตั้ง อบจ. ในปี 2568 ทั้งงบการจัดการเลือกตั้งและงบค่าตอบแทนเจ้าหน้าที่ โดยไม่รวมงบประมาณอื่นๆ เฉพาะจังหวัดที่มีการตั้งงบประมาณไว้ในการเลือกตั้งทั้งสองหมวด ในปี 2568 รวม 3,397,670,352 บาท หารด้วยจำนวนผู้มีสิทธิเลือกตั้ง ณ วันที่ 30 พฤศจิกายน 2567 จากกรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย เฉพาะในจังหวัดที่มีการตั้งงบประมาณการเลือกตั้งไว้ทั้งสองหมวด จำนวน 45,275,143 คน จะพบว่า ประมาณการต้นทุนการจัดการเลือกตั้งต่อผู้มีสิทธิเลือกตั้ง 1 คน อยู่ที่ 75 บาท

การไม่ไปใช้สิทธิเลือกตั้ง ไม่ว่าจะด้วยเหตุผลใด ย่อมส่งผลต่อการใช้งบประมาณขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ในฐานะผู้รับผิดชอบการจัดการเลือกตั้งท้องถิ่น และส่งผลต่อการกำหนดอนาคตการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้การทำงานของ อบจ. ซึ่งประชาชนควรจะมีโอกาสได้เลือกผู้ที่จะเข้ามาทำงานพัฒนาพื้นที่ของตนได้อย่างมีอุปสรรคน้อยที่สุด

อ้างอิง:
รายงานประมาณการรายจ่ายจากข้อบัญญัติงบประมาณประจำปี 2568 ของ อบจ. ทั่วประเทศ (โดยไม่รวม อบจ. แม่ฮ่องสอนที่ไม่มีการตั้งงบประมาณในการจัดการเลือกตั้งไว้ในข้อบัญญัติงบประมาณ อบจ. ปี 2568 และ อบจ. กำแพงเพชร บึงกาฬ เลย และสมุทรสาคร ที่ไม่ตั้งงบค่าตอบแทนเจ้าหน้าที่ในการเลือกตั้งไว้) รวบรวมโดย Rocket Media Lab

ข้อมูลผู้มีสิทธิเลือกตั้ง ณ วันที่ 30 พ.ย. 2567 จากเว็บไซต์กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย

ดูข้อมูลที่ งบประมาณการจัดการเลือกตั้ง อบจ. [ข้อมูลดิบ]

มีการอัปเดตข้อมูลล่าสุดเมื่อ 9 ม.ค. 2568 เวลา 12.30 น.

The post เลือกตั้ง อบจ. ใช้งบประมาณเท่าไร appeared first on Rocket Media Lab.