กองทัพ Archives - Rocket Media Lab

กลาโหมมีนายพลเท่าไหร่

Rocket Media Lab — Wed, 12 Feb 2025 05:10:39 +0000

จากกรณี พล.อ.พุฒิประสิทธิ์ จิระมะกร เจ้ากรมเสมียนตรา ทำการแทนปลัดกระทรวงกลาโหม มีหนังสือตอบกลับ ประธานคณะกรรมาธิการทหาร สภาผู้แทนราษฎร หลังขอข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับจำนวนนายทหารชั้นสัญญาบัตร ตั้งแต่ ระดับ พลตรี พลโท และพลเอก แยกตามเหล่าทัพ ว่า “จำนวนอัตรกำลังพลของกระทรวงกลาโหม เป็นข้อมูลกำหนดชั้น “ลับมาก” หากเปิดเผยทั้งหมดหรือบางส่วน จะก่อให้เกิดความเสียหายแก่รัฐอย่างร้ายแรง

Rocket Media Lab ชวนดูข้อมูลกำลังพลของกระทรวงกลาโหม จาก รายงานการศึกษาส่วนบุคคล เรื่อง การปรับลดกำลังพลของกระทรวงกลาโหม เพื่อมุ่งสู่กองทัพที่ทันสมัย จัดทำโดย พลตรี สถาพร กระแสร์แสน

ในปีงบประมาณ พ.ศ. 2566 กระทรวงกลาโหมได้รับการจัดสรรงบประมาณ จำนวน 194,498.73 ล้านบาท ลดลงจากปีงบประมาณที่ผ่านมากว่า 7,167 ล้านบาท แยกเป็นงบประมาณด้านบุคลากรจำนวน 107,439.04 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 55.24 สำหรับภารกิจพื้นฐาน จำนวน 43,705.67 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 22.47 และสำหรับโครงการต่างๆ จำนวน 43,354.02 ล้านบาท คิดเป็น ร้อยละ 22.29 จากข้อมูลจะเห็นได้ว่างบประมาณของกระทรวงกลาโหมเกินกว่าครึ่งหนึ่งของงบประมาณเป็นงบบุคลากร

โดยรายงานสถานภาพกำลังพลกระทรวงกลาโหม ประจำเดือน ก.พ. 2566 กองกรรมวิธีข้อมูล สำนักงานนโยบายและแผนการกำลังพล กรมเสมียนตรา พบว่า กองทัพบก มีกำลังพลมากที่สุด แบ่งเป็น น.สัญญาบัตร 34,259 คน น.ประทวน 102,611 คน พลทหาร 108,105 คน รวม 244,975 คน รองลงมาคือ กองทัพเรือ แบ่งเป็น น.สัญญาบัตร 13,691 คน น.ประทวน 27,711 คน พลทหาร 23,078 คน รวม 64,480 คน กองทัพอากาศ แบ่งเป็น น.สัญญาบัตร 12,197 คน น.ประทวน 18,108 คน พลทหาร 13,908 คน รวม 44,213 คน นอกจากนี้ยังมีในส่วนของ สำนักงานปลัด 7,540 และ กองบัญชาการกองทัพไทย อีก 20,173 คน

จากสถานภาพอัตรากำลังพลดังกล่าวข้างต้น (ยังไม่รวมอัตรากำลังพลประเภท ลูกจ้างประจำ พนักงานราชการ และนักเรียนทหาร) จะเห็นได้ว่ากระทรวงกลาโหมมีกำลังพลเกือบ 400,000 คน และมีขนาดกำลังคนเป็นลำดับที่ 2 ในส่วนราชการระดับกระทรวง ทั้งนี้ กระทรวงที่มีอัตรากำลังคนมากกว่า คือ กระทรวง สาธารณสุข ซึ่งมีอัตรากำลังคน จำนวน 555,186 คน (สำนักงาน ก.พ. : กำลังพลภาครัฐในฝ่ายพลเรือน 2564)

จากนั้นเมื่อพิจารณาการบรรจุกำลังพลกระทรวงกลาโหม ปี 2565 จาก กองกรรมวิธีและข้อมูล สำนักงานนโยบายและแผนการกำลังพล กรมเสมียนตรา แยกเป็นชั้นยศ จะพบว่าเป็น

พล.อ. (พิเศษ) อัตรา 23 ตำแหน่ง บรรจุจริง 21 ตำแหน่ง
พล.อ. อัตรา 155 ตำแหน่ง บรรจุจริง 93 ตำแหน่ง
พล.ท. อัตรา 434 ตำแหน่ง บรรจุจริง 302 ตำแหน่ง
พล.ต. อัตรา 1,329 ตำแหน่ง บรรจุจริง 971 ตำแหน่ง
พ.อ.(พิเศษ) อัตรา 5,179 ตำแหน่ง บรรจุจริง 4,636 ตำแหน่ง
พ.อ. อัตรา 5,323 ตำแหน่ง บรรจุจริง 6,724 ตำแหน่ง
พ.ท. อัตรา 12,446 ตำแหน่ง บรรจุจริง 8,660 ตำแหน่ง
พ.ต. อัตรา 23,749 ตำแหน่ง บรรจุจริง 7,836 ตำแหน่ง
ร.อ. อัตรา 53,563 ตำแหน่ง บรรจุจริง 40,528 ตำแหน่ง
จ.ส.อ.(พิเศษ) อัตรา 22,734 ตำแหน่ง บรรจุจริง 12,963 ตำแหน่ง
จ.ส.อ. อัตรา 105,312 ตำแหน่ง บรรจุจริง 70,311 ตำแหน่ง
ส.อ. อัตรา 184,858 ตำแหน่ง บรรจุจริง 80,321 ตำแหน่ง

โดยในช่วงระยะเวลาที่ผ่านมากระทรวงกลาโหมได้ดำเนินการปรับลด กำลังพลซึ่งเป็นข้าราชการทหารอย่างต่อเนื่องด้วยการดำเนินการต่างๆ หลายวิธี ได้แก่

แผนการปรับลดนายทหารชั้นนายพล (อัตราพลตรี พลโท และพลเอก) ในตำแหน่ง ผู้ทรงคุณวุฒิและผู้ทรงคุณวุฒิพิเศษ และนายทหารสัญญาบัตรชั้นยศพันเอก (พิเศษ) ในตำแหน่งนายทหาร ปฏิบัติการ ระยะ 20 ปี โดยกำหนดให้ปรับลดลงร้อยละ 50 จากอัตราที่มีอยู่ ณ ปีงบประมาณ 2551 ภายใน ปีงบประมาณ 2571 โดยมีเป้าหมายเพื่อลดจำนวนนายทหารชั้นนายพลในตำแหน่ง ผู้ทรงคุณวุฒิและ ผู้ทรงคุณวุฒิพิเศษ จากเดิม 768 นาย ให้เหลือ 384 นาย สำหรับการปรับลดนายทหารสัญญาบัตรตำแหน่ง นายทหารปฏิบัติการ จากเดิม 2,696 นาย ให้เหลือจำนวน 1,349 นาย
โครงการเกษียณอายุราชการก่อนกำหนด (Early Retirement) จำนวน 3 โครงการ ประกอบด้วย โครงการเกษียณอายุก่อนกำหนดตามมติคณะรัฐมนตรี โครงการเกษียณอายุก่อนกำหนดตามมติ สภากลาโหม และโครงการเกษียณอายุก่อนกำหนดตามมติคณะกรรมการข้าราชการทหาร ซึ่งในปัจจุบัน โครงการเกษียณอายุก่อนกำหนดตามมติ ครม. ได้หมดวาระการดำเนินการไปแล้วตั้งแต่ปีงบประมาณ 2561 จึงเหลือดำเนินการอยู่ จำนวน 2 โครงการ ซึ่งหากผู้เข้าร่วมโครงการมีคุณสมบัติครบตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด มีสิทธิได้รับการพิจารณาเสนอขอพระราชทานยศหรือเลื่อนยศสูงขึ้น 1 ชั้นยศ เป็นกรณีพิเศษ ในวันที่ 1 ตุลาคมของปีงบประมาณ จากสถิติตั้งแต่ปีงบประมาณ 2551 – 2565 มีกำลังพลเข้าร่วมโครงการมากถึง 57,845 นาย
แนวทางการปฏิรูประบบบริหารจัดการกำลังพลของกระทรวงกลาโหม กำหนดแผนการ ปรับลดยอดกำลังพลนายทหารสัญญาบัตร นายทหารประทวน และพลอาสาสมัคร ของกระทรวงกลาโหม ลงร้อยละ 5 จากยอดที่บรรจุจริง ณ เดือนกันยายน 2563 จำนวน 237,624 โดยให้ทยอยปรับลดกำลังพล เป็นรายปีซึ่งจะทำให้มีเป้าหมายยอดกำลังพล จำนวน 227,410 นาย ภายในเดือนกันยายน 2570 คิดเป็น จำนวนกำลังพลที่จะต้องปรับลด จำนวน 11,794 นาย
การนำทหารอาสาเข้ามาบรรจุทดแทนข้าราชการทหาร ซึ่งเป็นบุคคลที่ทำสัญญาจ้าง กับส่วนราชการของกระทรวงกลาโหม เข้ามาปฏิบัติหน้าที่ในหน่วยกำลังรบและหน่วยสนับสนุนการรบ สามารถแต่งเครื่องแบบทหารและมีชั้นยศ ทหารอาสามีสัญญาจ้างวาระละ 4 ปี และสามารถต่อสัญญาได้ แต่รวมปฏิบัติงานไม่เกิน 8 ปีสิทธิประโยชน์เทียบเท่ากับทหารกองประจำการ รวมถึงมีสิทธิสอบคัดเลือกบรรจุ เป็นข้าราชการทหาร นอกจากนี้เมื่อครบสัญญาจ้างก็มีสิทธิได้รับเงินช่วยเหลือ (ลักษณะเช่นเดียวกับเงิน บำเหน็จ) รวมถึงมีการติดต่อประสานหน่วยงานทั้งภาครัฐ/เอกชน เพื่อจัดหางานรองรับ ตั้งแต่ปีงบประมาณ 2563 โดยกระทรวงกลาโหมได้ลงนามทำสัญญาจ้างทหารอาสาเข้ามาปฏิบัติงานแล้ว จำนวนทั้งสิ้น 1,037 นาย
การนำข้าราชการพลเรือนกลาโหมซึ่งเป็นข้าราชการที่ไม่มียศทหารเข้ามาบรรจุทดแทน ข้าราชการทหารในตำแหน่งหรือสายงานที่ต้องใช้ความรู้และความชำนาญโดยเฉพาะ
การปรับลดยอดการตรวจเลือกทหารกองเกินเข้ารับราชการในกองประจำการในแต่ละปี ตามความจำเป็นและให้อยู่ในจำนวนที่เหมาะสมกับภารกิจ

อย่างไรก็ตามการดำเนินการปรับลดกำลังพลที่ผ่านมาของกระทรวงกลาโหมยังไม่สามารถปรับลดกำลังพลได้ตามเป้าหมาย

ที่มา

รายงานการศึกษาส่วนบุคคล เรื่อง การปรับลดกำลังพลของกระทรวงกลาโหม เพื่อมุ่งสู่กองทัพที่ทันสมัย จัดทำโดย พลตรี สถาพร กระแสร์แสน

The post กลาโหมมีนายพลเท่าไหร่ appeared first on Rocket Media Lab.

งบฯ การทหารภายใต้สถานการณ์โควิด

Rocket Media Lab — Thu, 08 Jul 2021 08:03:38 +0000

ท่ามกลางกระแสความร้อนแรงของการวิพากษ์วิจารณ์นโยบายการแก้ปัญหาสถานการณ์โควิด-19 ในประเทศไทย เกิดกระแสวิพากษ์วิจารณ์การใช้งบประมาณในการจัดซื้ออาวุธยุทโธปกรณ์ของหน่วยงานทางทหาร ทั้งประเด็นเรื่องโครงการจัดหาเรือดำน้ำของกองทัพเรือ ในงบประมาณ 2.2 หมื่นล้านบาท รวมไปถึงโครงการการจัดซื้อเครื่องบินแอร์บัส ซี 295 จำนวน 3 ลำ ราคาลำละ 1.2 พันล้านบาทของกองทัพบก ว่ามีความเหมาะสมและจำเป็นหรือไม่เพียงใดในสถานการณ์เช่นนี้

สถานการณ์โลก

จากรายงาน Trend In World Military Expenditure 2020 ขององค์กร Stockholm International Peace Research Institute (SIPRI) พบว่าในปี 2020 งบฯ การทหารในระดับโลกนั้นมีจำนวนสูงถึง 1,981 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งเพิ่มขึ้นจากปี 2019 ถึง 2.6%

โดย 5 ประเทศแรกที่ใช้งบฯ ทางการทหารสูงสุด ในปี 2020 ได้แก่ สหรัฐอเมริกา 778 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ จีน 252 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ อินเดีย 72.9 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ รัสเซีย 61.7 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ และสหราชอาณาจักร 59.2 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งงบประมาณรวมของทั้ง 5 ประเทศนี้ถือเป็น 62% ของงบฯ ทางการทหารของโลก

สำหรับสหรัฐอเมริกา ที่ใช้งบฯ ทางการทหารสูงสุดนั้นพบว่าเพิ่มขึ้นถึง 4.4% จากปี 2019 และเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องกันเป็นปีที่สามแล้ว ในขณะที่ก่อนหน้านั้นลดลงอย่างต่อเนื่องติดต่อกันนานถึง 7 ปี โดยงบประมาณส่วนใหญ่ลงไปที่การวิจัยและพัฒนา และโครงการปรับปรุงคลังอาวุธนิวเคลียร์ของสหรัฐฯ ให้ทันสมัย รวมไปถึงการจัดซื้ออาวุธขนาดใหญ่ ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงความหวาดระแรงต่อการพัฒนาทางด้านอาวุธสงครามของรัสเซียและจีน

ในขณะที่ประเทศจีน ซึ่งมีการใช้งบฯ ทางการทหารสูงเป็นอันดับสองนั้น เพิ่มขึ้น 1.9% จากปี 2019 และเพิ่มขึ้นต่อเนื่องกันมาเป็นปีที่ 26 แล้ว อันเป็นผลมาจากการขยายตัวทางเศรษฐกิจของจีนที่เติบโตขึ้นเรื่อยๆ แต่ถึงอย่างนั้นในสถานการณ์การแพร่ระบาดของโควิด-19 ก็ทำให้จีนลดงบประมาณทางการทหารในส่วนของการศึกษาและความสัมพันธ์ระหว่างประเทศลง แต่งบฯ ในส่วนของการปกป้องดินแดนยังคงเพิ่มสูงมากขึ้น โดยสูงขึ้นถึง 6.4% จากปี 2019 อันเป็นผลเนื่องมาจากปัญหาทางชายแดนระหว่างจีนและอินเดีย โดยหน่วยงานที่ได้งบประมาณเพิ่มขึ้นสูงสุดเรื่อยมาก็คือกองทัพอากาศ

แต่หากดูที่อัตราการเพิ่มขึ้นของงบประมาณทางการทหารนั้น จะพบว่าประเทศที่มีอัตราการเพิ่มขึ้นของงบประมาณทางการทหารสูงสุด 5 อันดับแรกของโลกก็คือ อูกันดา เพิ่มขึ้น 46% ตามมาด้วยเมียนมา เพิ่มขึ้น 41% ชาด เพิ่มขึ้น 31% มอนเตเนโกรและไนจีเรีย เพิ่มขึ้น เพิ่มขึ้น 29%

แต่หากพิจารณาจากสัดส่วนของงบประมาณทางการทหารต่อจีดีพีของประเทศ จะพบว่า ประเทศที่มีสัดส่วนของงบประมาณทางการทหารต่อจีดีพีของประเทศสูงสุด 5 อันดับแรกของโลก ส่วนใหญ่อยู่ในแถบตะวันออกกลาง ได้แก่ โอมาน 11% ของจีดีพี ซาอุดิอาระเบีย 8.4% ของจีดีพี คูเวต 6.5% ของจีดีพี อิสราเอล 5.6% ของจีดีพี และจอร์แดน 5% ของจีดีพี

ถึงแม้ว่าภูมิภาคอเมริกาจะเป็นภูมิภาคที่มีงบประมาณทางการทหารโดยรวมมากที่สุด แต่หากพิจารณาถึงอัตราการเพิ่มขึ้นของงบประมาณทางการทหารจะพบว่า ภูมิภาคที่มีอัตราการเพิ่มขึ้นมากที่สุดคือ แอฟริกา 5.1% ตามมาด้วยยุโรป 4% อเมริกา 3.9% และเอเชียและโอเชียเนีย 2.5%

ประเทศไทยและเอเชีย

จากสถานการณ์ข้อพิพาทในแถบทะเลจีนใต้ ไม่ว่าจะเป็นระหว่างจีนและเวียดนาม จากเหตุการณ์การ์ดชายฝั่งจีน หรือ China Coast Guard (CCG) จมเรือประมงเวียดนามใกล้กับเกาะพาราเซล หรือกรณีพิพาทหมู่เกาะเซ็งกากุ ระหว่างญี่ปุ่นและจีน รวมไปถึงปัญหาเขตเศรษฐกิจพิเศษทางเหนือของเกาะบอร์เนียวระหว่างจีนและมาเลเซีย แม้กระทั่งความตึงเครียดระหว่างจีนและไต้หวัน หรือเกาหลีเหนือและเกาหลีใต้ ทำให้ประเทศในแถบนี้ต่างใช้งบประมาณทางการทหารเพิ่มขึ้น

หรือแม้กระทั่งเวียดนาม โดยในปลายปี 2019 เวียดนามได้เผยแพร่สมุดปกขาวว่าด้านการป้องกันประเทศฉบับแรกในรอบทศวรรษ ท่ามกลางแรงกดดันที่เพิ่มขึ้นจากปักกิ่งเกี่ยวกับผลประโยชน์ทางทะเล โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการเผชิญหน้ากันระหว่างเรือเดินทะเลของเวียดนามและจีนในน่านน้ำรอบสันดอนแวนการ์ด ในหมู่เกาะสแปรตลีย์ก่อนหน้านี้ ในปี 2020 เวียดนามได้สั่งซื้อดาวเทียมเฝ้าระวังจากประเทศญี่ปุ่นอีกด้วย

จากรายงาน The Military Balance 2021 ของ The International Institute For Strategic Studies (IISS) ในปี 2020 พบว่าประเทศส่วนใหญ่ในโซนเอเชียและโอเชียเนียนั้นต่างเพิ่มงบประมาณทางการทหารแทบทั้งสิ้น แม้ว่าจะอยู่ในช่วงสถานการณ์การแพร่ระบาดของโควิด-19 ก็ตาม โดยประเทศที่เพิ่มงบประมาณทางการทหารสูงกว่า 20% ก็คือไต้หวันและปาปัวนิวกินี

นอกจากนี้สำหรับประเทศไทย จากรายงาน Trend In World Military Expenditure 2020 ขององค์กร Stockholm International Peace Research Institute (SIPRI) ในปี 2020 มีการจัดอันดับให้ประเทศไทยเป็นประเทศที่ใช้งบประมาณทางการทหารสูงสุดเป็นอันดับ 27 ของโลก ซึ่งก้าวขึ้นมาจากอันดับที่ 30 ของโลกในปี 2019 และเป็นอันดับที่ 9 ของเอเชีย และถือเป็นอันดับที่ 3 ของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ รองลงมาจากสิงคโปร์และอินโดนีเซีย

ไม่เพียงแค่นั้น จากรายงาน The Military Balance 2021 ของ The International Institute For Strategic Studies (IISS) ยังให้ข้อมูลว่างบประมาณทางการทหารของประเทศไทย ถือเป็น 1.5% ของทวีปเอเชียและโอเชียเนีย และประเทศไทยมีทหารประจำการสูงสุดเป็นอันดับ 9 ของทวีปเอเชียและโอเชียเนีย โดยมีจำนวนถึง 360,850 นาย แบ่งออกเป็น กองทัพบก 245,000 นาย กองทัพเรือ 69,850 นาย กองทัพอากาศ 46,000 นาย กองทหารรักษาพระองค์ 87 หน่วย และกองกำลังกึ่งทหาร ทั้ง ตำรวจตระเวนชายแดน ตำรวจน้ำ อาสาสมัคร กองบินตำรวจ ตำรวจท้องที่ และทหารพราน รวมแล้วกว่าอีก 93,700+ นาย

แต่หากพิจารณาจากงบประมาณประจำปีของกระทรวงกลาโหมจะพบว่า มีการปรับลดลงมาในช่วงปี 2563-2565 โดยเฉพาะงบประมาณในปี 2565 ซึ่งอยู่ที่ 203,282 ล้านบาท ที่ลดลงจากปี 2564 ถึง 11,248.6 ล้านบาท หรือ 5.24% แต่ถึงอย่างนั้นก็ยังเกิดการวิพากษ์วิจารณ์ด้วยการนำงบกระทรวงกลาโหมไปเปรียบเทียบกับกระทรวงสาธารณสุข ซึ่งได้งบประมาณ 153,940.5 ล้านบาท ลดลง 2.74%

ในขณะที่ภาพรวมของงบประมาณนั้น งบประมาณว่าด้วยการป้องกันประเทศลดลง 4.9% ในขณะที่งบประมาณว่าด้วยการสาธารณสุขลดลงถึง 10.8%

โดยเฉพาะในประเด็นเรื่องการจัดซื้ออาวุธยุทโธปกรณ์ทั้งเรือดำน้ำและเครื่องบินแอร์บัสที่กล่าวไปแล้วข้างต้น และย้อนไปในปี 2563 ที่มีการจัดซื้อรถหุ้มเกราะล้อยางสไตรเกอร์กว่า 100 คัน อันเป็นงบประมาณผูกพันถึงปี 2565 หรือในปี 2562 กับการจัดซื้อรถถังหลัก VT4 จากจีน 11 คัน และรถหุ้มเกราะล้อยางสไตรเกอร์ M1126 จำนวน 47 คัน จากสหรัฐอเมริกา (ได้ฟรี 23 คัน) โดยประเทศไทยนั้นมักทำการจัดซื้ออาวุธยุทโธปกรณ์ทางการทหารจากจีน ยูเครน และสหรัฐอเมริกา เป็นหลักมาตั้งแต่การรัฐประหารในปี 2014

หมายเหตุ: จำนวนยุทโธปกรณ์หมายถึงจำนวนยุทโธปกรณ์ทั้งหมดที่หน่วยงานมี โดยอาจรวมถึงที่ปลดประจำการแล้ว ไม่ใช่งบจัดซื้อประจำปี

สามารถอ่านรายละเอียดข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับการจัดซื้อยุทโธปกรณ์รายประเทศได้ที่ฐานข้อมูล IISS Military Balance+ (https://www.iiss.org/militarybalanceplus)

ข้อมูลจาก

The Military Balance 2021 ของ The International Institute For Strategic Studies (IISS)

Trend In World Military Expenditure 2020 ขององค์กร Stockholm International Peace Research Institute (SIPRI)

https://www.sipri.org/media/press-release/2021/world-military-spending-rises-almost-2-trillion-2020

https://www.prachachat.net/politics/news-695604

https://www.matichon.co.th/politics/news_2787515

https://news.thaipbs.or.th/content/304790

https://www.thebangkokinsight.com/news/politics-general/covid-19/626215/

https://themomentum.co/thai-military-vehicle-since-coup-detat-2014/

The post งบฯ การทหารภายใต้สถานการณ์โควิด appeared first on Rocket Media Lab.